جاقىندا «دارىلىك زاتتار حيمياسى» حالىقارالىق قوعامى يتاليانىڭ نەاپول قالاسىندا حالىقارالىق ححV عىلىمي كونفەرەنتسيا ۇيىمداستىردى. وعان الەمنىڭ 17 ەلىنەن 125 عالىم قاتىستى. سول كەلەلى كەڭەس بارىسىندا حالىقارالىق قوعام پرەزيدەنتتىگىنە ۇسىنىلعان اكادەميك سەرعازى مىڭجاسار ۇلىنىڭ كانديداتۋراسى ءبىراۋىزدان قولداۋ تاپتى. بۇل – ەلىمىزدىڭ ءدارى ءوندىرىسى مەن فارماكولوگيا سالاسىنداعى الەۋەتكە, قابىلەتكە كورسەتىلگەن زور قۇرمەت.
قوعامنىڭ جاڭا پرەزيدەنتى نەاپول كونفەرەنتسياسىندا ەلىمىزدەگى ەندەميكالىق وسىمدىكتەرىنەن الىناتىن بىرەگەي دارىلىك پرەپاراتتار جونىندە اعىلشىن تىلىندە بايانداماسىن ءساتتى جاسادى. سونىڭ ناتيجەسىندە, قۇرامىندا دجيوۆانني اپپەندينو (يتاليا), دجەرون ديكشات (گەرمانيا), پاۆەل دراشار (چەحيا), ياتسەك مورجيتسكي (پولشا), ورازيو تاگلياتەلا-سكافاتي (يتاليا), يكۋرو ابە (جاپونيا), دين گۋو (قىتاي), ميروسلاۆ سترناد (چەحيا), اگنەشكا ۆويتكيلەۆيچ (پولشا) سەكىلدى ەسىمى الەمگە ايگىلى عالىمدار بار حالىقارالىق قوعامنىڭ اتقارۋشى ورگانى ەلىمىز وسىمدىكتەرىنىڭ دارىلىك قاسيەتىنە زور ءمان بەرىپ, بىزدەگى ءدارى-دارمەك وندىرىسىنە زور قىزىعۋشىلىق تانىتىپ وتىر. بۇل دا وتاندىق ءدارى-دارمەك وندىرىسىنە ۇلكەن ولجا.
يسپانيانىڭ كاديس ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى انتونيو سالا پەرالتا ەلىمىز وسىمدىكتەرىنەن الىناتىن پارازيتتەرگە قارسى قوسپالار بەلسەندىلىگىنە ەرەكشە ءمان بەرگەن ەكەن. يتاليانىڭ جاڭا تەحنولوگيالار, ەنەرگەتيكا, تۇراقتى ەكونوميكالىق دامۋ جونىندەگى ۇلتتىق اگەنتتىگىنىڭ دوكتورى فرانتسەسكو پەنارا ەلىمىزدە وسەتىن كوك ساعىز وسىمدىگىنىڭ قاسيەتىنە قىزىعۋشىلىق تانىتتى. قىتايلىق پروفەسسور رەن تان (نانكين ۋنيۆەرسيتەتى) وتاندىق ەندەميكالىق وسىمدىكتەردەن الىنعان نەيروپروتەكتورلىق الكالويدتارعا بايلانىستى بىرىگىپ جۇمىس جاساۋدى ۇسىندى. ماجارستانداعى سەگەد ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى جولت ساكوني قاتەرلى ىسىككە قارسى بەلسەندىلىگى بار سۋبستانتسيالاردى جاساۋعا ەلىمىزدىڭ ەندەميكالىق وسىمدىكتەرىنەن الىناتىن دارىلىك زاتتار نەگىزىندە ستەرەوسەلەكتيۆتى سينتەزدەر جۇرگىزۋ جونىندەگى ويىمەن ءبولىستى. فرانتسيانىڭ شامپان-اردەنن رەيمس ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى گەورگس ماسسيوت وتاندىق «ارگلابين» پرەپاراتىن ەۋروپا نارىعىنا شىعارۋعا ۇسىنىس ءبىلدىردى.
وسىنشاما سان سالالى ءمان-ماڭىزى, تيىمدىلىگىمەن ەرەكشەلەنگەن حالىقارالىق كونفەرەنتسيا بارىسىندا اكادەميك سەرعازى ادەكەنوۆ يتاليانىڭ INDENA فارماتسەۆتيكالىق كومپانياسىنىڭ وكىلدەرى لۋكا پاگني, لۋكا سەنالدي, پيەترو اللەرگيني مىرزالارمەن ەلىمىزدەگى شيكىزاتتان جاسالاتىن فيتوپرەپاراتتاردىڭ بىرلەسكەن ءوندىرىسىن ۇيىمداستىرۋ جونىندە كەلىسسوز جۇرگىزدى. بۇل كەلىسىم دە شيكىزات ءوندىرىسىنىڭ ءورىسىن كەڭەيتەدى.
وسىلايشا, جاھان قىزىعىپ وتىرعان ارقانىڭ قىزىل جۋسانى مەن ە.بوكەتوۆتىڭ ءتول شاكىرتى, اكادەميك سەرعازى مىڭجاسار ۇلى الەمدىك دەڭگەيدە مويىندالدى. سونىڭ ارقاسىندا دارىلىك زاتتار حيمياسىنىڭ حالىقارالىق قوعامى ارقاعا قونىس اۋدارىپ جاتىر. الداعى ۋاقىتتا فارماتسەۆتيكا دامۋدىڭ جاڭا دەڭگەيىنە كوتەرىلىپ, تىڭ جوبالاردىڭ تىنىسى اشىلادى. ەلدەگى ءدارى ءوندىرىسى مول يگىلىككە كەنەلىپ, قوماقتى ينۆەستيتسياعا قول جەتكىزەتىن بولادى. بۇعان قوعامنىڭ جاڭا پرەزيدەنتى دە نىق سەنىمدى.
– بۇل – مەنىڭ عانا ابىرويىم ەمەس, ەلىمىزدىڭ فارماتسەۆتيكالىق ءوندىرىسىنىڭ بەدەلى. حالىقارالىق دەڭگەيدەگى مارتەبەلى ۇيىمنىڭ تىزگىنىن ۇستاۋ ماعان دا, ەلىمىزگە دە «جىلىكتىڭ مايلى باسىنداي» مانساپ قانا ەمەس. ول – ەلىمىزدىڭ ءدارى ءوندىرىسى سالاسىنىڭ تەحنولوگيالىق جاڭعىرۋى, ينۆەستيتسيالىق مۇمكىندىك. ياعني وتاندىق ءدارى ءوندىرىسىنىڭ الەۋەتى بۇرىنعىدان دا ارتا تۇسەدى. سول ورايدا فارماتسەۆتەرمەن بىرلەسە, بار كۇشىمىزدى جۇمساپ, ەڭبەك ەتەمىز, – دەدى اكادەميك سەرعازى مىڭجاسار ۇلى.
قاراعاندى وبلىسى
