پاۆلودار: كوگىلدىر وتىن ماسەلەسى قاشان شەشىلەدى؟

كەرەكۋ ءوڭىرىن گازداندىرۋ ماسەلەسىن بۇدان ەكى جىل بۇرىن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇكىمەتكە تاپسىرعان بولاتىن. ايماق جۇرتشىلىعىمەن كەزدەسۋىندە پرە­زيدەنت ونەركاسىپتى دامىتۋ قورشاعان ورتاعا اۋىر جۇكتەمە تۇسىرەتىنىن اتاپ وتكەن. سەبەبى پاۆلودار وبلىسىندا ەلىمىزدەگى زيان شىعارىندىلاردىڭ ۇشتەن ءبىرى شىعادى. بۇل – جىل سايىن شامامەن 700 مىڭ توننا.

«كۇندەلىكتى ەڭبەگى بۇكىل ەلدىڭ يندۋستريالىق ءوسۋىنىڭ نەگىزى سانالا­تىن ءوڭىر تۇرعىندارى تۋعان ولكەنىڭ قورشاعان ورتاسىنىڭ جاي-كۇيىنە قاتتى الاڭدايدى. ەكولوگيالىق جاعداي – ازاماتتاردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنىڭ ماڭىزدى كورسەتكىشى. سوندىقتان وندىرىستىك الەۋەتتى كۇ­شەيتۋ مەن ەكولوگيانى قورعاۋ ارا­سىنداعى تەپە-تەڭدىكتى ساقتاۋ وتە ماڭىزدى. ەسكە سالا كەتەيىن, قازاق­ستان 2060 جىلعا قاراي كومىرتەگى بەيتاراپتىعىنا قولجەتكىزۋ نيەتىن جاريالادى», دەگەن ەدى مەملەكەت باسشىسى.

پرەزيدەنت ايتقانداي, ۇكىمەت اي­ماقتى گازبەن قامتاماسىز ەتۋ جولدارىنا باسىمدىق بەرۋى كەرەك. بۇل جاسىل دامۋ كۇن ءتارتىبىن تولىق جۇزەگە اسىرۋعا جانە ناقتى تۇراقتى دامۋعا باعىتتالعان ماڭىزدى قادام بولادى.

بيىل وڭىرلىك ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋا­شىلىق باسقارماسى پاۆلودار وبلىسىن گازداندىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا جۇمىس توبىن قۇرۋعا باستاماشى بولدى. كوگىلدىر وتىن جۇيەسى بارلىق ون اۋدان مەن ءۇش قالانى قامتيدى دەپ جوسپارلانىپ وتىر.

اۋەل باستا پاۆلودار قالاسى مەن ءتورت اۋداندى عانا گازداندىرۋ جوس­پارلانعان ەدى. جۇمىس توبى ماسە­لەنى سارالاي كەلە, بارلىق اۋدان-قالانى جۇيەگە قوسۋدى ناق­تىلادى. جوبانىڭ جوبالىق-سمەتا­لىق قۇجاتتاماسى ازىرلەنبەگەن, سوعان وراي جۇيەنى تارتۋ, ەنگىزۋدىڭ قانشا سوماعا تۇسەتىنىن ايتۋ مۇمكىن ەمەس دەيدى جاۋاپتى ۆەدومستۆو وكىلدەرى.

«ايماقتا تابيعي گاز بەن گاز­تاراتقىش جەلىلەر جوق. وبلىس­تىڭ ءىرى ەلدى مەكەندەرىن گازداندىرۋ كەيىنگى جىلدارى رەسپۋبليكالىق دەڭ­گەيدە كوتەرىلە باستاعان. بيىل ءبىزدىڭ باسقارما پاۆلودار وبلىسىن گازداندىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا جۇمىس توبىن قۇرۋعا باستاماشى بولدى. جۇمىس توبىنىڭ قۇرامىنا ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنىڭ, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ, «QazaqGaz» ۇك» اق جانە «كاتەك» جشس جوبالاۋ-زەرتتەۋ كوم­پانيا­سىنىڭ وكىلدەرى كىردى. ءساۋىر ايىندا وتكەن العاشقى وتىرىستا ولار گازدى تۇتىنۋدىڭ بولجامدى كولەمىن تالقىلادى», دەيدى وڭىرلىك ەنەرگەتيكا جانە تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شا­رۋاشىلىق باسقارماسىنىڭ باسشىسى ەرجان يمانزايىپ.

ءوڭىردى گازداندىرۋدىڭ بولجامدى مەرزىمى – 2030 جىل. بۇل مەرزىمگە دەيىن جوبا جان-جاقتى پىسىقتالىپ, قاجەت قاراجات كوزى دە تابىلىپ قالادى دەگەن سەنىم زور. جەرگىلىكتى ەنەرگيا جۇيەسىنىڭ ما­ماندارى كوگىلدىر وتىن كەلسە, پاۆلودار قالاسىنىڭ ەكولوگيالىق ماسەلەلەرى شەشىمىن تابادى دەگەن سەنىمدە. شاھاردىڭ قاق ورتاسىندا ورنالاسقان جەر ۇيلەر قىس بويى پەش جاققاندا قالانىڭ ءبىراز اۋماعى كوك تۇتىنگە بوگىپ جاتادى. ال گاز جەتسە, بۇل ۇيلەردىڭ بارلىعى كوگىلدىر وتىندى پايدالانار ەدى. ەسەسىنە جەرگىلىكتى اۋا دا تازارا تۇسەدى.

بۇعان قوسا قازىرگى ۋاقىتتا وڭىردە ەلەكترمەن جابدىقتاۋ جەلىلەرىن قايتا جاڭارتۋ جانە جاڭعىرتۋ بو­يىن­شا 2025–2026 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسى ازىرلەنىپ جاتىر. جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ 80 ەلدى مەكەنگە نەمەسە 98 مىڭ تۇ­تىنۋشىعا اسەر ەتپەك. جەلىلەردىڭ توزۋىن ازايتۋ ماقساتىندا جىل سايىن وبلىستىڭ ەنەرگيا بەرۋشى كاسىپورىندارى ەلەكتر جەلىلەرىن قايتا جاڭارتۋ, جاڭعىرتۋ, كۇردەلى جانە اعىمداعى جوندەۋ جۇمىستارىن اتقارىپ كە­لەدى. قوسالقى ستانسالاردىڭ ەلەكتر جاب­دىقتارى بويىنشا ينۆەس­تي­تسيالىق ءىس-شارالار دا جىل سايىن جۇرگى­زىلەدى. الايدا بۇل جەتكىلىكسىز. مامانداردىڭ سوزىنشە, جوسپارلى جون­دەۋ شارالارى توزۋ كورسەتكىشىن قۋىپ جەتە الماي وتىر.

جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ ناتي­جەسىندە اۋداندارداعى اپاتتىق وشىرۋلەر سانى 1042 جاعدايعا نەمەسە 40 پايىزعا ازايادى دەپ كۇتىلىپ وتىر.

پاۆلودار وبلىسى