وزگەگە ونەگە بولارلىق وسى ءبىر ساباقتاستىق تۋرالى سىر شەرتكەندە الدىمەن, جۇمابيكە سۇلەيمەنوۆادان باستاعان دۇرىس. جۇمابيكە اپاي 1973 جىلى قاراعاندى مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىن اياقتاپ, قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى اتانعان. اقمەشىت اۋىلىنداعى ءبىلىم وشاعىندا تابانى كۇرەكتەي 52 جىل جاس ۇرپاققا ءبىلىم بەرگەن. وسى ارادا ۇلاعاتتى ۇستازدىڭ ءوز ىسىنە مىعىم, مەيلىنشە ەڭبەكقور بولعاندىعىن الدىنان ءدارىس الىپ شىققان شاكىرتتەرى مەن اۋىلداستارى جىر قىلىپ ايتادى. ىزدەنىمپاز ۇستاز ءار ساباعىنا شىعارماشىلىق دايىندىقپەن ازىرلەنىپ, شەبەرلىكتىڭ شىرقاۋ شىڭىنا شىققاندىعى دا انىق. وسى ارادا بەرىلگەن باعاعا دالەل كەلتىرۋ ءۇشىن كەيىنگى جىلدارى جوعارى سىنىپ وقۋشىلارىن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋگە دايىنداۋ بارىسىندا ايتا قالارلىقتاي جەتىستىكتەرگە جەتكەندىگىن, ءجۇز پايىزدىق ءبىلىم ساپاسىن قامتاماسىز ەتكەندىگىن ايتساق تا جەتكىلىكتى. 2018–2019 وقۋ جىلدارىندا وقۋشىلارىنىڭ ەكەۋى التىن بەلگىگە يە بولدى. ءاردايىم ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى جىلت ەتكەن جاڭالىقتى قىراعى كوزىنەن تاسا قىلمايتىن ۇستاز بىرنەشە مارتە اۋدان مۇعالىمدەرىنىڭ سەمينارلارى مەن ادىستەمەلىك, پەداگوگيكالىق كەڭەستەردە مازمۇندى باياندامالار جاساپ, ۇزاق جىلعى مول تاجىريبەسىمەن ءبولىستى. اۋدان بويىنشا قازاق ءتىلى بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشىسى بولىپ قىرۋار ەڭبەك ەتتى. انا ءتىلىن تەرەڭدەتىپ وقىتۋ ماقساتىندا «قازاق ءتىلىن تەرەڭدەتىپ وقىتۋ» باعدارلاماسىن جاسادى. ەڭبەگىنىڭ يگىلىگىن جالعىز ءوزى عانا ەمەس, اۋدانداعى ۇستازدار دا كوردى. اۋداندىق, وبلىستىق ءبىلىم كونفەرەنتسيالارىندا بايانداما جاساپ, ءىس جۇزىندە جەتىلدىرۋگە ۇمتىلدى. ەڭبەگى ەلەنبەي قالعان جوق. استاناداعى ساكەن سەيفۋللين اتىنداعى قازاق اگروتەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىندە قاتارىندا بىرنەشە جىل قابىلداۋ كوميسسياسىنىڭ ءتورايىمى بولدى. ەلىمىزگە اتى شىققان اعا وقىتۋشى قانيپا بىتىباەۆانىڭ مەكتەبىنەن شاقىرتۋ الىپ, وقۋ ادىستەمەسىن جەتىلدىرە ءتۇستى.
تۋعان ءتىلىمنىڭ تۇعىرىن بيىكتەتسەم دەگەن ىنتىزارلىققا تولى ۇستاز الدىندا ءتالىم-تاربيە العان وقۋشىلاردىڭ بويىنداعى تابيعات سىيلاعان تالانتىن ۇشتاۋعا بار كۇش-جىگەرىن جۇمىلدىردى. تالاپتى وقۋشىلارى رەسپۋبليكالىق جاس اقىندار ايتىسىنا قاتىسىپ, «سيقىرلى قازان» بايقاۋلارىندا باق سىنادى. ءبىلىم سايىسىندا ءبىر وقۋشىسى جاقسى ءبىلىم دەڭگەيىن كورسەتىپ, ەۋرازيا ۋنيۆەرسيتەتىنە جولداما السا, ەكىنشىسى تۇركيادا تەگىن ءبىلىم الۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدى. وسىنداي جەتىستىكتەرى ءۇشىن جۇمابيكە سۇلەيمەنوۆا «اعا وقىتۋشى», «ادىسكەر مۇعالىم» اتاقتارىنا يە بولدى. وقۋشىلارى دا تالابى تاس جارعانداي ىنتالى, العىر. ولار «مۇقاعالي وقۋلارى», «فاريزا وقۋلارى» ءتارىزدى ءتىل ۋىزى ەلەكتەن وتەر كەزەڭدەردە توپ جارىپ, بىرنەشە مارتە باس جۇلدەلەرگە يە بولدى.
ونەگەلى ۇستازدىڭ قىزى ايناگۇل باكيەۆا دا قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى. شاكىرتتەرى اۋداندىق, وبلىستىق, رەسپۋبليكالىق, حالىقارالىق بايقاۋلاردىڭ جۇلدەگەرلەرى. ايناگۇل ولجابايقىزى ءبىلىمىن جەتىلدىرۋگە قۇشتار. جاڭا لەپ, سونى سوقپاقسىز جاس تالاپتىڭ ءوسۋى, جەتىلۋى قيىن. ۇستاز ءوز بويىنداعى ءبىلىم دەڭگەيىن كوتەرۋگە دە جاۋاپكەرشىلىكپەن قارايدى. اۋداندىق, وبلىستىق كونفەرەنتسيالارعا ۇزبەي قاتىسادى. 27 جىل بويى وقۋ ءىسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى بولىپ ءمىنسىز قىزمەت اتقارىپ كەلەدى. تسەلينوگراد پەداگوگيكالىق ۋچيليششەسىن 1993 جىلى اياقتاپ, باستاۋىش سىنىپ مۇعالىمى رەتىندە ەڭبەك جولىن باستاعاننان كەيىن 1999 جىلى ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىن ءتامامداپ, قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى اتاندى. 31 جىل تابان اۋدارماستان اۋەل باستا جۇرەك قالاۋىمەن تاڭداعان ماماندىعىنا ادال ەڭبەك ەتۋدە. 31 جىل ىشىندە ۇستازدىق ەڭبەگى ءۇشىن كوپتەگەن ماراپاتقا يە بولدى. ەكىنشى قىزى نازگۇل ولجابايقىزى استانا قالاسىنداعى №59 مەكتەپ-ليتسەيىندە جيىرما جىل بويى قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى بولىپ ەڭبەك ەتەدى.
– ورىس تىلىندە ءبىلىم بەرەتىن سىنىپتارعا قازاق تىلىنەن ساباق بەرۋ بارىسىندا ءبىرشاما جەتىستىككە جەتتىم, – دەيدى نازگۇل ولجابايقىزى, – انا ءتىلىنىڭ قاسيەتى كەز كەلگەن جەردە شاكىرت بويىنا ءبىلىم ءنارىن ءسىڭىرىپ, قالىپتاستىرۋعا قاجەتتى قۇرال دەۋگە بولادى. ءوز باسىم ۇرپاق تاربيەلەۋگە ۇلەس قوسىپ جاتقانىمدى ماقتان تۇتامىن.
بۇل اۋلەتتىڭ نەمەرەلەرى دە ۇستازدىق جولدى قالاعان. ماسەلەن, جۇمابيكە اپايدىڭ نەمەرەسى جولامان ارداق ۇلى مۋزىكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى. استانا قالاسىنداعى گۋمانيتارلىق كوللەدجگە ءتۇسىپ, مۋزىكالىق ءبىلىم بەرۋ ماماندىعىن يگەرگەن. پاۆلودار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىن 2022 جىلى اياقتاعان. قازىر اقمەشىت ءبىلىم وشاعىندا مۋزىكا ءپانىنىڭ مۇعالىمى.
– وقۋشىلارىمدى ونەر بايقاۋلارىنا ۇزبەي قاتىستىرۋعا تىرىسامىن, – دەيدى جولامان ارداق ۇلى, – مۇنداي دودالار تالاپكەرلەردى قاناتتاندىرا تۇسەدى. مەكتەپتە بۇرىن بولماعان دومبىرا ۇيىرمەسىن اشتىم. شاكىرتتەرىمنىڭ دارقان دالانىڭ بار دانالىعىن, كونە تاريحىن شاناعىنا سىيعىزعان كيەلى اسپاپقا دەگەن ىنتا-ىقىلاسى جانارلارىنان كورىنىپ تۇرادى.
ۇستازدىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, سالاماتتى ءومىر سالتىن داستۇرگە اينالدىرعان, ات جالىندا وينايتىن وعلان كوكپاردى جاقسى كورەدى. بىرنەشە مارتە رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى دودالارعا قاتىسقان. استانا قالاسىنداعى كوكپار كومانداسىنىڭ بەلدى مۇشەسى. ەكىنشى نەمەرەسى نازەركە ارداققىزى دا قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى. ءوز ايتۋىنا قاراعاندا, ىلكىدەن جالعاسىپ كەلە جاتقان ەڭبەك ءداستۇرى جاس جۇرەگىن جاۋلاپ العان. جالعىز نازەركە عانا ەمەس, نەمەرەسى ەركەبۇلان ارداق ۇلى مۋزىكا مامانى. بار عۇمىرىن ءبىلىم سالاسىنا ارناعان جۇمابيكە اپايدىڭ ءتالىم-تاربيەسى تەككە كەتپەپتى. «ۇيادا نە كورسەڭ, ۇشقاندا سونى ىلەرسىڭ» دەگەندەي, ءبۇتىن ءبىر اۋلەتتىڭ ەسەلى ەڭبەگى ءبىلىم سالاسىنا ءموپ-ءمولدىر جىلعا بولىپ قۇيىلىپ جاتقانىن كورگەندە, كوكىرەگىڭدى قۋانىش كەرنەيتىنى بار.
اقمولا وبلىسى,
تسەلينوگراد اۋدانى