ءاربىر اپتاسى بولەك ۇلاعاتتى تاقىرىپپەن وتەتىن ەكواكتسيا شىمكەنتتە دە ءوز قارقىنىنان تانعان جوق. مىنەكي, سونىڭ اياسىندا شىمسيتي شاعىن اۋدانىنداعى ساياباققا قوعام بەلسەندىلەرى ءبىر كىسىدەي تازالىق جۇمىستارىنا شىقتى. ال ولارعا اباي اۋدانى اكىمى اپپاراتى مەن اباي كوممۋنالدىق مەملەكەتتىك مەكەمەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى, سونداي-اق جاستار رەسۋرستىق ورتالىعىنىڭ ەرىكتىلەرى كومەككە كەلدى. وسىلايشا, تابيعاتقا جاناشىر ازاماتتار بىلەكتى سىبانىپ تاستاپ شىلدەنىڭ ىستىعىندا ەڭبەك كورىگىن جارىسا قىزدىردى.
ءبىر قۋانارلىعى, تازالىق ءىس-شاراسىنان شەت قالعان قالا تۇرعىنى كەمدە-كەم. ءبارى دە سۇيىكتى قالاسى ءۇشىن سەنبىلىكتە ايانباي تەر توكتى. ساياباقتان بولەك شىمشاھاردىڭ تەمىرلان تاسجولى بويىنداعى گۇلزار, الماتى تاسجولى, اقمەشىت اۋماعى قوقىستان تازارتىلدى. اسارمەن باستالعان باياندى ىسكە 200-دەن اسا ادام, 12 تەحنيكا جۇمىلدىرىلدى. «ەڭ باستىسى, قالانىڭ تازا بولۋى – وزىمىزگە جاقسى», دەيدى ماڭداي تەرىن جەڭىمەن سۇرتكەن سەنبىلىك ەڭبەككەرلەرى.
ەكولوگيالىق اكتسيانى ۇيىمداستىرۋعا قالالىق ەكولوگيا دەپارتامەنتى ۇيىتقى بولدى. مەكەمە وسىناۋ ماڭىزدى باستاما اياسىندا «تازا جاعالاۋ» ءىس-شاراسىن قولعا الىپ, جۇرتتى شاقىردى. ءوز كەزەگىندە قالا تۇرعىندارى دا بەيجاي قاراماي, سەنبىلىك وتەتىن اۋماقتىڭ الىستىعىن قيىنسىنباي, اعايىنگەرشىلىك تانىتا ءبىلدى. سونىمەن, ۇيىمداستىرۋشىلار بۇل جولعى اكتسيانىڭ ماقساتى وزەندەر مەن كولدەردىڭ, جالپى سۋ ايدىندارىنىڭ جاعالاۋلارىن قوقىستان تازارتۋ ەكەنىن ايتتى. بۇدان سۋ رەسۋرستارىنىڭ ەكوجۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋ, سۋ وبەكتىلەرىن تۇرمىستىق, وندىرىستىك قالدىقتاردان تازالاۋ مەن لاستانۋىن بولدىرماۋ ماقساتى جاتقانىن ايقىن سەزەمىز.
ال وسىناۋ ءىس-شاراعا ەكولوگيا دەپارتامەنتى ماماندارىمەن بىرگە تۇران اۋدانى اكىمدىگى دە اتسالىستى. ولار بادام وزەنىنىڭ بويىن جاعالاي قالدىقتاردان تازالاپ شىقتى. كىشكەنە دەرەكتەردى سويلەتسەك, تازالانعان اۋماق اۋدانى – 3 500 شارشى مەتر, ورىلعان ءشوپ اۋماعى – 2 100 شارشى مەتر, قاتىسقان ادامدار سانى – 55, سوڭعى شىعارىلعان قوقىس 14 توننا بولدى.
ءوز كەزەگىندە ىشكى ساياسات جانە جاستار ىستەرى جونىندەگى باسقارماسىنىڭ جاستار رەسۋرستىق ورتالىعى دا يگى ىستە جارىسقا ءتۇسىپ, «يگى ىستەر مارافونى» جوباسىن باستاپ كەتتى. بۇل دا – ەكولوگييالىق اكتسيا. سونىڭ اياسىندا قاراتاۋ اۋدانىنداعى ء«نۇرسات» گۇلزارى تاپ-تۇيناقتاي تازالانىپ, ءسانى كىرىپ قالدى. بۇل كۇنگى جۇمىس اعاشتاردىڭ تۇپتەرىن اكتەۋ, ورىندىقتاردى سىرلاۋ, شاشىلىپ جاتقان قوقىسى ارنايى كونتەينەرگە سالۋ بولدى. ەڭ باستىسى, وتكەن-كەتكەن جۇرت ارام ءشوبى وتالعان, سان-الۋان ءتۇستى گۇلدەردىڭ جايناپ, قۇلپىرىپ تۇرعانىنا ءدان ريزا. بۇل ءىس-شارانىڭ جىل بويى جالعاساتىنى قانداي عانيبەت. ويتكەنى جاستاردىڭ وسىنداي ۇجىمدىق ەڭبەكتە ىنتىماعى ارتىپ, ءوزارا باۋىرمالدىق سەزىمدەرى ويانادى. ودان دا بولەك, تابيعاتتىڭ تازالىعى ادامعا قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىن جۇرەگىمەن, وي-ساناسىمەن تەرەڭ سەزىنىپ, تۇيسىنەدى. ءبىز كورگەن جاستاردىڭ بەلسەندى جۇمىستارىنا تازالىق قىزمەتىن اتقاراتىن كانىگى مامانداردىڭ ءوزى وتە ريزا بولدى.
ناعىز ءپاتريوتيزمدى سوزبەن ەمەس, ناقتى ىسىمەن دالەلدەپ جاتقان جاستاردىڭ ەڭبەكتەگى بەينەسىن قوعامعا كورسەتۋ ماقساتىندا جۇمىس ۇستىنەن تۇسكەن باق وكىلدەرىنە جاستار رەسۋرستىق ورتالىعى قاراتاۋ اۋدانى جاستارىمەن جۇمىس جۇرگىزۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى بەكارىس باحادىر ارنايى سۇحبات بەرىپ, ەكواكتسيانىڭ ىزگى باعىتى جايىندا ويىن جەتكىزدى.
«پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن باستالعان اكتسيا كوكتەمنەن بەرى جالعاسىن تاۋىپ كەلەدى. بۇل يگى ءىس-شارا تەك شىمكەنتتە ەمەس, ەلىمىزدىڭ ءبىراز وڭىرىندە دە ءوز ماقساتىنا ساي اتقارىلىپ جاتىر. ال بۇل اپتادا جاستار «يگى ىستەر مارافونىنىڭ» تۋىن جەلبىرەتتى. سونىڭ اياسىندا قالانىڭ ءبىراز جەرى تازالىق جۇمىستارىنىڭ قىزعان الاڭىنا اينالدى. جالپى, وسى كۇنگە دەيىنگى اتقارىلىپ كەلگەن «تازا قازاقستان» ەكواكتسياسىنا شاھاردىڭ ەڭبەكتەگەن بالاسىنان ەڭكەيگەن قارتىنا دەيىن قاتىستى دەسەم, ارتىق ايتقاندىق ەمەس. جاستارمەن ءبىر كىسىدەي اتسالىسىپ جاتقان قالانىڭ تۇرعىندارىنا جاستار اتىنان العىسىمدى بىلدىرگىم كەلەدى. سوندىقتان وسى ءساتتى پايدالانىپ, ءوز زامانداستارىما, الدىڭعى بۋىن اعالار مەن ارتىمىزدان ەرگەن ىنىلەرىمە قالانى تازا ۇستايىق دەپ ۇران تاستاپ, يگى ىسكە ءبىر ءۇيدىڭ بالاسىنداي جۇمىلۋعا شاقىرامىن. كەلەسى اپتالاردا اكتسيانى مەگاپوليستىڭ سايرام ەلدى مەكەنىندە وتكىزەمىز. ويتكەنى ول جەردە تاريحي-مادەني نىساندار مەن ەسكى قورىم كەسەنەلەر وتە كوپ. سولاردىڭ تازالىعىنا جاۋاپ بەرۋ دە بابالار الدىنداعى پارىز دەپ بىلەمىز. جالپى العاندا تازالىق ءىس-شاراسىنا 500-گە جۋىق ەرىكتى جاس قاتىستى», دەدى ول.
