فوتو: باس پروكۋراتۋرا
كەزدەسۋگە قر پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ر.ۆ. سكليار, قر پرەزيدەنتىنىڭ كومەكشىسى ە.ن. جيەنباەۆ, پارلامەنت دەپۋتاتتارى, مينيسترلىكتەر مەن ۆەدومستۆولاردىڭ ءبىرىنشى باسشىلارى, بيزنەس-ومبۋدسمەن, «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى تورالقاسىنىڭ توراعاسى, «KAZAKH INVEST» ۇك, «سامۇرىق-قازىنا» ۇاق, «بايتەرەك» ۇبح» اق باسشىلىعى, جەكە بيزنەس وكىلدەرى مەن ينۆەستورلار قاتىستى. بۇدان باسقا, وبلىستار مەن اۋدانداردىڭ پروكۋرورلارى, وبلىستار اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارى, كاسىپكەرلىك باسقارمالارىنىڭ باستىقتارى جانە «اتامەكەن» ۇكپ وڭىرلىك وكىلدەرى جەلىگە قوسىلدى.
باس پروكۋرور كەزدەسۋدى باستاپ, پرەزيدەنتتىڭ «ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ جونىندەگى شارالار تۋرالى» جارلىعى ەلدىڭ ەكونوميكالىق الەۋەتىن كەڭەيتۋ جانە ينۆەستيتسيالىق احۋالىن جاقسارتۋ ماسەلەلەرىندە جاڭا جانە شەشۋشى شارا بولعانىن اتاپ ءوتتى.
كەزدەسۋدىڭ ەرەكشەلىگى بيزنەستى قورعاۋ جانە ينۆەستيتسيالاردى قولداۋ سالاسىنداعى جاڭا فۋنكتسيالار مەن قۇرالداردىڭ تۇساۋكەسەرى بولدى. ولار پرەزيدەنتتىڭ «ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ جونىندەگى شارالار تۋرالى» جارلىعىمەن پروكۋرورلارعا بەكىتىلىپ, زاڭداردا رەگلامەنتتەلەدى.
ءبىرىنشى كەزەكتە, بۇل پروكۋرورلاردىڭ ءوتىنىم بەرۋدەن باستاپ جوبانى تولىق ىسكە قوسۋعا دەيىنگى ماڭىزدى ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى سۇيەمەلدەۋى. بۇگىندە پروكۋرورلاردىڭ نازارىندا 32 ترلن تەڭگەدەن استام سوماعا 770-تەن استام وسىنداي جوبا بار.
كەزدەسۋگە قاتىسقان «Big farm» جشس يسپان ينۆەستورىنىڭ وكىلى قازاقستان نارىعىنان كەتۋ الدىندا تۇرعانىن ايتتى. 3 جىل بويى ول اۋىلدىق جەرلەردە 400 جۇمىس ورنى بار زاماناۋي اگروونەركاسىپتىك كەشەن سالۋ ءۇشىن جەر الا الماي ءجۇردى. جوبانى پروكۋروردىڭ سۇيەمەلدەۋىمەن العاننان كەيىن عانا ۋچاسكە ءبولۋ تۋرالى قاجەتتى كەلىسىمدەرگە قول جەتكىزىلدى جانە جوبا ىسكە قوسىلدى. مۇنداي جۇزدەگەن مىسالدار بار.
ءبىر جارىم جىل ىشىندە پروكۋرورلار جوبالارىن وتاندىق نارىقتا ساقتاپ قالۋعا مۇمكىندىك العان 350 ينۆەستوردى قورعاۋدى قامتاماسىز ەتتى. ولاردىڭ ەل ەكونوميكاسىنا سالعان سالىمدارىنىڭ جالپى قۇنى 6,4 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى.
جاقىن ارادا باس پروكۋراتۋرا ءوز سايتىندا پروكۋروردىڭ سۇيەمەلدەۋىمەن بولاتىن جوبالاردىڭ بىرىڭعاي پۋلىن ورنالاستىرادى. قاداعالاۋدىڭ تاعى ءبىر نەگىزگى قۇرالى «پروكۋرورلىق سۇزگى» بولدى, ول ءبىر جىلدان استام ۋاقىت بويى ينۆەستورلارعا ءوز جوبالارىن كەدەرگىسىز جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەردى. «پروكۋرورلىق سۇزگى» شەڭبەرىندە مەملەكەتتىك ورگاندار مەن شەكتەۋ سيپاتىنداعى كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردىڭ بارلىق شەشىمدەرى پروكۋرور كەلىسكەننەن كەيىن عانا شىعارىلادى. پروكۋروردىڭ كەلىسىمىنسىز سالىقتىق تەكسەرۋلەر دە تاعايىندالمايدى. بۇگىن سۇزگىدەن ينۆەستورلاردىڭ مۇددەلەرىن قوزعايتىن 2 مىڭنان استام شەشىم ءوتتى, ونىڭ 270-ءى بويىنشا كەلىسۋدەن باس تارتىلدى.
ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ بارىسىندا سۇزگى شەكارالارى كەڭەيتىلەدى جانە پروكۋروردىڭ كەلىسىمى اكىمشىلىك جازا قولدانۋ, تالاپ قويۋ جانە ينۆەستورلارعا قاتىستى تەكسەرۋلەر تاعايىنداۋ كەزىندە مىندەتتى بولادى. راسىندا, «پروكۋرورلىق سۇزگى» شەنەۋنىكتەردىڭ جوسىقسىز شەشىمدەرىنە توسقاۋىل بولادى جانە ينۆەستيتسيالار سالاسىنداعى ءاربىر ارەكەتتىڭ زاڭدى بولۋىن قامتاماسىز ەتەدى.
ۇكىمەت ەنگىزىپ جاتقان «جاسىل ءدالىز» جانە «بىرىڭعاي تسيفرلىق ينۆەستيتسيالىق پلاتفورما» جوبالارى ينۆەستيتسيالىق كليماتتى جاقسارتۋ جونىندەگى ماڭىزدى قۇرالدار بولادى. ولار ينۆەستورلاردىڭ قازاقستان نارىعىنا كىرۋىنىڭ جەڭىلدەتىلگەن جاعدايلارىن جانە ينۆەستيتسيالىق جوبالاردىڭ بارلىق كەزەڭدەرىن تسيفرلاندىرۋدى قامتيدى. مەملەكەتتىك ورگاندار تاراپىنان زاڭسىز ارەكەتتەر بولعان جاعدايدا «اقىلدى» جۇيە شارالار قابىلداۋ ءۇشىن پروكۋراتۋراعا سيگنال بەرەدى. وسىنداي جانە باسقا دا سيگنالدار بويىنشا جەدەل دەن قويۋ ءۇشىن ءار وڭىردە ينۆەستورلار مەن بيزنەس ءۇشىن فرونت-وفيستەر اشىلدى, تاۋلىك بويى call-ورتالىقتار جانە كاسىپكەرلەردىڭ قۇقىقتارىنىڭ بۇزىلۋىنا جەدەل دەن قويۋدىڭ ءموبيلدى توپتارى جۇمىس ىستەيدى.
فرونت-وفيستەردىڭ جۇمىسىنا بارلىق مەملەكەتتىك ورگاندار, بيزنەس-ومبۋدسمەن, «اتامەكەن» ۇكپ جانە «KAZAKH INVEST» ۇك» اق قوسىلعان جانە كاسىپكەرلەرگە كومەك ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى بويىنشا كورسەتىلەدى.
«بۇگىن بيزنەس وكىلدەرى پروكۋرورلارعا الدىن الا جازىلۋسىز تىكەلەي جۇگىنە الادى جانە دەرەۋ كومەك الا الادى», دەپ اتاپ ءوتتى ءوز سوزىندە «اتامەكەن» ۇكپ تورالقا توراعاسى رايىمبەك باتالوۆ.
ەلىمىزدەگى ەڭ ءىرى كاسىپكەرلەر بىرلەستىگىنىڭ باسشىسى پروكۋراتۋرا جۇرگىزىپ جاتقان جۇمىس بيزنەس پەن ينۆەستورلاردى قورعاۋدا ءتيىمدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
بۇعان كاسىپكەرلەردىڭ 300 مىڭنان استام قورعالعان قۇقىقتارىن راستاۋ, ولارعا قاتىستى 2,5 جىل ىشىندە پروكۋرورلار 16 مىڭنان استام زاڭسىز تەكسەرۋلەردى, 13 مىڭ اتقارۋشىلىق ءىس جۇرگىزۋدى, 22 مىڭ شەكتەۋ شارالارىن جانە 2,2 ملرد تەڭگەگە 12 مىڭ نەگىزسىز اكىمشىلىك ايىپپۇلداردى الىپ تاستاي الدى.
ء«بىز بۇل جۇيەلىلىك پەن زاڭنامالىق رەتتەۋدى تالاپ ەتەتىن وراسان زور ەڭبەك ەكەنىن تۇسىنەمىز. بۇل باعىتتا پرەزيدەنتتىڭ ەكونوميكانى ىرىقتاندىرۋ تۋرالى تاپسىرماسى اياسىندا بىرلەسكەن جۇمىس كۇتىپ تۇر», دەپ تۇيىندەدى رايىمبەك باتالوۆ.
بيزنەس-ومبۋدسمەن مەملەكەتتىك اپپاراتتىڭ بيزنەس-قوعامداستىقپەن ءوزارا ءىس-قيمىل ماسەلەلەرىندە جۇيەلىلىك پەن اشىقتىقتىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتىپ, بيزنەستى قورعاۋ جانە ىسكەرلىك ورتانى دامىتۋ ماسەلەلەرىندە ىنتىماقتاستىققا دايىن ەكەندىگىن ءبىلدىردى.
كەزدەسۋ سوڭىندا بەرىك اسىلوۆ وبلىستار مەن قالالاردىڭ پروكۋرورلارىنا بيزنەس-قوعامداستىق ءۇشىن «اشىق ەسىك كۇندەرىن» وتكىزۋدى جانە قىسقا مەرزىمدە ءاربىر پروبلەمالىق ماسەلەنى شەشۋدى تاپسىردى.
«پرەزيدەنت باس پروكۋراتۋراعا كاسىپكەرلىك سالاسىنداعى زاڭدىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ جانە ينۆەستيتسيالاردى قولداۋ ماسەلەلەرىندە شەشۋشى ءرول جۇكتەدى.
ءبىزدىڭ ورتاق مىندەتىمىز - اكىمشىلىك كەدەرگىلەر مەن سىبايلاس جەمقورلىقتى جويا وتىرىپ, ەلدە بيزنەس جۇرگىزۋ جانە ينۆەستيتسيالاۋ پروتسەسىن بارىنشا تىكەلەي جانە اشىق ەتۋ», دەپ تۇيىندەدى جوعارى قاداعالاۋ ورگانىنىڭ باسشىسى.
باس پروكۋراتۋرا, سىرتقى ىستەر مينيسترلىگى, «اتامەكەن» ۇكپ جانە كاسىپكەرلەردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى ۋاكىل اراسىنداعى كەزدەسۋ قورىتىندىسى بويىنشا ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى, ول ودان ءارى بىرلەسكەن جۇمىستىڭ ناقتى ماقساتتارىن بەلگىلەدى.
قىرمىزى جۇماعاليقىزى,
ەۇۋ ستۋدەنتى
