كوللاجدى جاساعان – زاۋرەش سماعۇل ,«EQ»
اننا روديونوۆنا – پۋشكين اۋلەتىنىڭ تاربيەشىسى. زامانىندا ول اقىننىڭ اجەسى ماريا گاننيبالعا دا قىزمەتشى بولىپ, ەڭبەك ەتكەن. كەيىن وتباسىنىڭ ءبىر مۇشەسى رەتىندە قابىلدانىپ, پۋشكيننىڭ ۇلكەن اپكەسى ولگا سەرگەەۆنانىڭ كىندىك شەشەسى بولدى. ال الەكساندر سەرگەەۆيچ دۇنيەگە كەلگەندە, ونىڭ تاربيەسىمەن تولىق ارينا روديونوۆنا اينالىستى. «ول سونداي جۇمساق, بيازى, قاراپايىم عانا ايەل بولاتىن» دەيدى زامانداستارىنىڭ ەستەلىگىندە. كرەپوستنويلىق قۇقىق داۋىرىندە ءومىر سۇرگەن بۇل ايەلگە پۋشكين اۋلەتى بىرنەشە رەت بوستاندىق بەرگەن. الايدا ەشبىر ۇسىنىستى قوش كورمەدى. سەبەبى ارينا روديونوۆنا بۇل وتباسىنا وتە قاتتى باۋىر باسىپ قالعان ەدى.
اقىن مەن تاربيەشى اراسىنداعى بايلانىس الەكساندر سەرگەەۆيچتىڭ ءىنىسى ليوۆۋشكا دۇنيەگە كەلگەندە بەكي ءتۇستى. اتا-اناسى جاڭا تۋعان باۋىرىمەن الەك بولىپ جۇرگەندە, ساشا بۇكىل ۋاقىتىن ارينا روديونوۆنامەن وتكىزەتىن. تاربيەشى اپاسى وعان حالىق اندەرى مەن ەرتەگىلەرىن, اڭىز-ءاپسانالارىن جانە ەل ىشىندەگى قىزىقتى وقيعالاردى ىجداعاتپەن ايتىپ بەرەتىن. كەيىن مۇنىڭ بارلىعى پۋشكين شىعارماشىلىعىندا بەدەرلەنگەن ەدى. الايدا ءحىح عاسىردىڭ بەكزادالىق ۇردىسىنە ساي بالانى اۋىز-ادەبيەتىنەن گورى شەتەل ەتيكەتىنە باۋلۋ ءورىس العان. سول سەبەپتى ارينا روديونوۆنانىڭ ۇلتتىق تاربيەسىن فرانتسۋز ءتىلى ساباقتارى الماستىرادى. ال اياۋلى تاربيەشىنى ماسكەۋدەن ميحايلوۆسكوەدەگى ۇيگە قونىس اۋدارتادى.
اقىن مەن تاربيەشى اراعا جىلدار سالىپ كەزدەسۋگە مۇمكىندىك الادى. ول كەزدە الەكساندر سەرگەەۆيچ 25 جاستا بولادى. داڭقى مەن داقپىرتى بۇكىل رەسەيگە تاراعان اقىن «ەسسىز» ولەڭدەرى ءۇشىن بيلىكتىڭ شەشىمىمەن وسى مەكەنگە ايدالادى. سۇيىكتى تاربيەشىسىمەن پۋشكين وسى بۇيرىقتىڭ «ارقاسىندا» تابىسادى. وسىلايشا, اقىن بالا كەزدەگىدەي كۇندە كەشكىلىك ارينا روديونوۆنانىڭ ەرتەگىلەرىن تىڭداي باستايدى. اجەي اڭگىمەنى ايتىپ قانا قويماي, ونى ەسكى ءداستۇر بويىنشا اۋەلەتىپ, اندەتىپ ايتاتىن ەدى. اقىن ونىڭ وسى تابيعيلىعىنا باس يەتىن. باۋىرىنا جازعان حاتتارىنىڭ بىرىندە پۋشكين بىلاي دەپ جازادى: «ارينا روديونوۆنا – مەنىڭ جالعىز قۇربىم, ونسىز ماعان ەشتەڭە قىزىق ەمەس».
اقىن تاربيەشىسىنەن تەك ەرتەگى تىڭداعان جوق. سونىمەن قاتار ول كوپتەگەن ءدىني ءمىناجاتتى دا قۇلاعىنا قۇيىپ ءوستى. ارينا روديونوۆنا وتە ءدىندار ادام بولعان. بۇل تۋرالى الەكساندر سەرگەەۆيچ ۆزيامسكيگە جازعان حاتىندا اتاپ وتەدى.
ەكى جىلدان كەيىن, ميحايلوۆسكوەدەن شىعۋعا رۇقسات العاندا ءازيز تاربيەشىسى پۋشكينگە ساعىنىشقا تولى تولاسسىز حات جولداپ وتىرادى. ول قالام ۇستاپ, جازۋ جازىپ كورمەگەن ەدى. ايتسە دە, ارنايى ادام الدىرىپ پۋشكيندى قالاي جاقسى كورەتىنىن قاعازعا ءتۇسىرتىپ وتىراتىن. مىنە, پۋشكينگە جولداعان حاتىندا بىلاي دەيدى: «مەن ءسىزدى كۇتەمىن. قۇدايدان اماندىعىڭىزدى جانە تەزىرەك جولىعۋىمىزدى تىلەيمىن».
وكىنىشكە قاراي, ولار قايتا قاۋىشا المادى. ارينا روديونوۆنا 1828 جىلى 70 جاسىندا باقيعا بەت الادى. الايدا مەيىرىمدى تاربيەشى اقىن شىعارماشىلىعىنان سونداي بيىك ورىن الدى. سەبەبى پۋشكين ءدال ارينا روديونوۆنانى جىرلاعانداي, اناسىنا نەمەسە اكەسىنە ولەڭ ارناماعان ەدى. كىم ءبىلسىن, اناسىنان الا الماعان مەيىرىمدى اقىن تاربيەشىسىنەن العاننان بولار...