«سپيريت» دەپ اتالاتىن روبوت عالامشار بەدەرىن سەزىنۋگە قاۋقارلى. ول بۇعان دەيىن كاليفورنيانىڭ قۇمدى جاعاسى مەن ورەگونداعى تاۋلاردا ءجۇرىپ, ءبىراز ماشىقتانعان ەدى. «NASA» كومپانياسى كوبىرەك روبوت ءوندىرۋ ءۇشىن 2 ملن دوللار كولەمىندە گرانت بولگەن. ماقسات – ايعا ءبىر توپ قۇلتەمىر جىبەرۋ. «بۇل روبوتتار عالىمدار ءۇشىن ىڭعايلى كومەكشى بولادى. مۇنداي جۇمىس العاش رەت قولعا الىنىپ وتىر. روبوت وزدىگىنەن قوزعالىپ جانە قادام باسقان سايىن جاڭا اقپارات جيناۋعا ءتيىس», دەيدى ەلەكترتەحنيكا جانە كومپيۋتەرلىك ينجەنەريا پروفەسسورىنىڭ اسسيستەنتى فەيفەي تسيان.
بەيمالىم تەڭىز جانۋارى
عالىمدار جاڭا زەلانديا جاعالاۋىندا تەڭىز جانۋارىنىڭ جۇزگە جۋىق جاڭا ءتۇرىن تاپتى. بيولوگ ماماندار زەرتتەۋ جۇمىسىن تىنىق مۇحيتتىڭ وڭتۇستىگىندەگى باۋنتي ارالدارىندا 20 كۇندەي جۇرگىزگەن.
تەڭىز استىنان ۇلۋ, مارجان ريفتەرى مەن بالىق سياقتى تىرشىلىك يەلەرىنىڭ بىرنەشە ءتۇرى تابىلدى. ولار شامامەن 5 مىڭ مەتر تەرەڭدىكتە ءومىر سۇرەدى. جاڭا زەلاندياداعى تىرشىلىك كوزى الۋان ءتۇرلى بولۋىمەن ەرەكشەلەنەدى. وسى ۋاقىتقا دەيىن عالىمدار تۇتاس ايماقتى زەرتتەي الماي كەلگەن ەدى. سول سەبەپتى ەكسپەديتسيا مۇشەلەرى تەرەڭدىكتى كارتاعا ءتۇسىرۋ ءۇشىن تەڭىزگە قاشىقتان باسقارىلاتىن سۋاستى قۇرىلعىسىن جىبەرگەن. قازىر تەڭىز جانۋارلارىن ارنايى ماماندار ءارى قاراي زەرتتەۋ ءۇشىن باقىلاۋعا الدى.
جاڭا عالامشار
رەسمي تۇردە عالامشار مارتەبەسىن الۋ ءۇشىن اسپان دەنەسىنە قاجەتتى كورسەتكىشتەر بار. ول ەرەجەنى 2006 جىلى پراگا قالاسىندا حالىقارالىق استرونوميالىق وداق ءماسليحاتىندا 75 ەلدەن جينالعان 2,5 مىڭداي استرونوم بەكىتتى.
عالىمدار اشقان تاعى ءبىر ۇلكەن جاڭالىق – جەردەن 137 جارىق جىلى قاشىقتىقتا جاڭا عالامشار انىقتالدى. زەرتتەۋشىلەردىڭ ايتۋىنشا, ولشەمى ءبىزدىڭ پلانەتادان ءبىر جارىم ەسە ۇلكەن عالامشار شامامەن 6 جارىم ميلليارد جىل بۇرىن پايدا بولعان. «جاڭا عالامشاردىڭ ەرەكشەلىگى – ادامداردىڭ ءومىر ءسۇرۋى ءۇشىن قولايلى», دەيدى ماماندار. ويتكەنى زەرتتەۋلەر وندا سۋ سۇيىق كۇيىندە ساقتالاتىنىن كورسەتكەن. ەندى عالىمدار ۋەبب تەلەسكوپىنىڭ كومەگىمەن ءجىتى تەكسەرۋلەر جۇرگىزۋدى كوزدەپ وتىر.
