ناۋرىز مەيرامىنا وراي «پاۆلودار وبلىسى سۋرەتشىلەر وداعى» قب مۇشەلەرى مەن جەرگىلىكتى سۋرەتشىلەردىڭ ەسەپتىك كورمەسىنىڭ اشىلۋى قاتىسىپ, سيقىرلى ساۋساقتارىمەن كەنەپكە جان بىتىرگەن ونەر يەلەرىنىڭ بازىناسىنا قۇلاق ءتۇرىپ قايتتىق.
جەرگىلىكتى قىلقالام شەبەرلەرى سوڭعى ۋاقىتتا تاجىريبە الماسۋدىڭ ازايىپ بارا جاتقانىنا شاعىمداندى. شىعارماشىلىق ءىس-شارالار وتە سيرەك وتەدى, جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار تاراپىنان تاپسىرىس جوقتىڭ قاسى. ال ەرتىس-بايان وڭىرىندە دۇنيەگە كەلگەن ايگىلى تۇلعالاردى كەنەپكە ءتۇسىرۋ, مۇسىندەرىن بەينەلەۋ ماسەلەسىن مەملەكەتتىك ساياسات پەن مادەنيەتىمىزگە جاۋاپ بەرەتىن مەكەمەلەر ءتىپتى ۇمىت قالدىرعانداي. بۇگىندە سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ فيليالىندا نەبارى 22 مۇشەسى عانا بار. وداق مۇشەلەرىنىڭ جاسى قارتايىپ بارادى. جاس دەگەندەرىنىڭ ءوزى 40-تى ورتالاپ قالعان. وسىنىڭ بارلىعى جەرگىلىكتى دەڭگەيدە قولداۋدىڭ ازدىعىنان, سۋرەتشىلەردىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق مۇمكىندىكتەرىنىڭ تومەندەپ كەتۋىنەن دەپ ەسەپتەيدى شىعارماشىلىق يەلەرى.
«جاسىرىپ كەرەگى نە, كەيبىر مىقتى سۋرەتشىلەرىمىزدىڭ ىزدەنۋگە مۇرشاسى جوق. قازىر ۇنەمى سۋرەت سالۋمەن اينالىسىپ, ءومىر ءسۇرۋ مۇلدە مۇمكىن ەمەس. ءبىزدىڭ قاتارىمىزداعى ازاماتتاردىڭ ءبىرى مەكتەپتە ەڭبەك ەتسە, ەندى ءبىرى كۇزەتشى بولىپ جۇمىس ىستەپ ءجۇر. وتباسىلارىن اسىراۋى كەرەك قوي. سوڭعى 10 جىلدا وبلىستا سۋرەتشىلەردىڭ سيمپوزيۋمى بىردە-ءبىر رەت ءوتىپ كورگەن جوق. 2003 جىلى باياناۋىلعا 20 سۋرەتشى, پاۆلودار قالاسىنا 20 ءمۇسىنشى جينالىپ, كەرەمەت تاجىريبە الاڭى بولعان ەدى. سول سيمپوزيۋم ناتيجەسىندە وبلىس ورتالىعىندا قانشاما مۇسىندەر پايدا بولدى. ودان سوڭ 2013 جىلعى سيمپوزيۋمدى سۇراپ ءجۇرىپ ۇيىمداستىردىق. سودان بەرى سۋرەتشىلەردىڭ الگىندەي رەسپۋبليكالىق, حالىقارالىق جيىندارىن وتكىزۋ ءبىز ءۇشىن ارمانعا اينالىپ قالدى. سۋرەتشىلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ, ءوزارا تاجىريبە الماسۋ دەگەندى ۇمىتتىق. جىل سايىن جەرگىلىكتى مادەنيەت باسقارماسىنا, وبلىس باسشىلىعىنا وتىنىشپەن شىعامىز, الايدا تاۋىمىز شاعىلىپ قالا بەرەمىز. اناۋ الماتى قالاسىندا, اتىراۋ, تۇركىستان, تالدىقورعان وڭىرلەرىندە جىلىنا 2 رەتتەن سيمپوزيۋم وتەدى. ءبىزدىڭ باسشىلار اقشا جوق دەپ قۇتىلادى. قالانىڭ اينالاسى تولعان ءىرى زاۋىتتار, دەمەۋشى تابىلمايدى دەگەنگە كىم سەنەدى؟..» – دەپ قىنجىلادى «پاۆلودار وبلىستىق سۋرەتشىلەر وداعى» قب توراعاسى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى, كوركەمسۋرەت اكادەمياسىنىڭ اكادەميگى وسەرباي شۇرانوۆ.
بيىل – پاۆلودار وبلىسىندا دۇنيەگە كەلگەن تاريحي تۇلعالار مەن ايگىلى جەرلەستەرىمىزدىڭ مەرەيتويلىق جىلدارى. بۇعان قوسا پاۆلودار وبلىستىق كوركەمسۋرەت مۋزەيىنىڭ قۇرىلعانىنا – 60, ال زامانىندا تانىمال سۋرەتشى بولعان ناعىمبەك نۇرمۇحاممەدوۆتىڭ تۋعانىنا – 100 جىل. بىلتىر نۇرمۇحاممەدوۆتىڭ ەسىمى مۋزەيگە بەرىلدى. ەندىگى كەزەكتە ونىڭ مەرەيتويىن ايگىلى جەرلەستەرىمىزدىڭ قاتارىندا اتاپ ءوتۋ كوزدەلگەن.
وكىنىشكە قاراي, كەرەكۋلىك مۋزەيدە نۇرمۇحاممەدوۆتىڭ ءوزى تۇرماق, وزگە تاريحي تۇلعالارعا ارنالعان پورترەتتەر جوقتىڭ قاسى. قازاقستان عىلىمىنىڭ نەگىزىن سالعان ق.ساتباەۆتىڭ, ارحەولوگيا عىلىمىنىڭ اتاسى ءا.مارعۇلاننىڭ, عۇلاما ءماشھۇر ءجۇسىپتىڭ, الاش قايراتكەرى ج.ايماۋىت ۇلىنىڭ سۋرەتتەرى جوق. سەبەبى تاپسىرىس جوق.
ء«بىزدىڭ سۋرەتشىلەر تاريحي ادامداردىڭ پورترەتتەرىن سالىپ بەرۋگە ءاردايىم دايىن. الايدا ولاردىڭ ەڭبەگى ءۇشىن تولەنۋى كەرەك قوي. قازىر بارلىعى مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلارعا كوشىپ كەتكەن. ءبىز سياقتى قاراپايىم شىعارماشىلىق ادامدارى كونكۋرس دەگەندى تۇسىنبەيمىز. كەيبىر جاعدايدا سۋرەتتەر سالۋ, بەزەندىرۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار ويناتىلىپ جاتىر دەگەندى ەستيمىز. بىراق ونى سىرتتان وزگە ادامدار ۇتىپ الادى. سوڭعى جىلدارى وبلىستا بىرنەشە قازاق مەكتەبى اشىلدى. ءبىز مەكتەپتەرگە ەسىمى بەرىلگەن تۇلعالاردىڭ سۋرەتتەرىن سالايىق, مۇسىندەرىن جاساپ بەرەيىك دەپ ۇسىنىس تاستاعانبىز. الايدا ءبىزدى تاعى ەشكىم ەستىمەدى. مىسال ءۇشىن بيىل حالىق گەولوگى قوسىم پىشەنباەۆتىڭ 180 جانە بالالار اقىنى, قالامگەر مۇباراك جامانبالينوۆتىڭ 100 جىلدىعىنا وراي ارىپتەسىمىز رىسپەك ستىباەۆ قوس تۇلعانىڭ پورترەتىن تاماشا ەتىپ سالدى. ولار كورمەگە دە قويىلدى. سۋرەتشى قانشاما ەڭبەگىن جۇمساعان بۇل ەكى كەسكىندەمەنى ءالى كۇنگە ەشكىم ساتىپ الماي وتىر. ق.پىشەنباەۆ ەكىباستۇز كومىرى مەن مايقايىڭ التىنىن العاش بولىپ اشقان ايگىلى كەنتانۋشى ەمەس پە؟ جەرگىلىكتى بيلىك پەن كومىر كەنىشتەرىنىڭ قوجايىندارى ول كارتينانى كورسە دە, بايقاماعان بولىپ وتىر. ونەرگە دەگەن وسىنداي سەلقوستىق ءبىزدىڭ شىعارماشىلىعىمىزعا قاياۋ تۇسىرەدى. بۇدان بولەك, سۋرەتشىلەرىمىز ءۇشىن ىڭعايلى ءارى كەڭ شەبەرحانا دا جوق. سالىنىپ جاتقان كوپقاباتتى ۇيلەردىڭ شاتىرى استىنان شەبەرحانا جاساقتاۋدى سۇراپ كەلەمىز. ونى ءبىزدىڭ مۇشەلەرىمىز جالعا الۋعا دايىن», دەپ اڭگىمەسىن جالعاستىردى ءو.شۇرانوۆ.
وداقتىڭ فيليالى مادەنيەت باسقارماسىنا بيىل وبلىستا قايتسەك تە سيمپوزيۋم وتكىزەيىك دەپ ۇسىنىس جاساعان ەكەن. بىراق وعان قاتىستى ناقتى شەشىم قابىلدانباپتى. سۋرەتشىلەردىڭ پىكىرىنشە, جيىن كۇزدە ۇيىمداستىرىلۋى كەرەك. ءارى وعان شاقىرىلاتىن سۋرەتشىلەردىڭ ءتىزىمى الدىن الا جاسالىپ, ولار سالاتىن سۋرەتتەر الدىن الا ءبولىنىپ بەرىلۋى ءتيىس. سيمپوزيۋم قورىتىندىسى بويىنشا كاتالوگ شىعارۋ دا جاۋاپكەرشىلىكتى قاجەت ەتەتىن ءىس. سۋرەتشىلەرىمىزدىڭ دامۋى ءۇشىن, رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق دەڭگەيلەرگە جەتۋ ءۇشىن مۇنداي ءىس-شارالار كوپ بولۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيدى قىلقالام شەبەرلەرى.
ناعىمبەك نۇرمۇحاممەدوۆ اتىنداعى وبلىستىق كوركەمسۋرەت مۋزەيىنىڭ باسشىسى اقەرتىس سولتانباەۆ جالپى شىعارماشىلىق تۇرعىسىنان سۋرەتشىلەردىڭ جوسپارلارى ورىندالماي وتىرعانىن جەتكىزدى. بۇرىندارى وسى ۋاقىتتا بىرنەشە پلەنەرلەر وتەتىن. قازىرگى سۋرەتشىلەردىڭ كوبى سالوندىق كارتينالار سالۋعا قۇمار. سوعان وراي وداقتىڭ قاتارىن تولىقتىرۋعا نيەتتى ادامدار از ەكەنىن اتاپ ءوتتى ول.
پاۆلودار وبلىسى
