سۋرەتتى تۇسىرگەن – ەرلان ومار, «EQ»
كىتاپحانالاردىڭ تۇراقتى وقىرماندارىنىڭ سانى 225 مىڭ ادامنان استى, ال كەلۋشىلەر 3 ملن ادامنان ارتىق. كىتاپ قورىن قاشىقتان پايدالانۋشىلار سانى 2,8 ملن ادامعا جەتكەن. وسى مالىمەتتەردىڭ ءبارىن وبلىستىڭ ەڭ بايىرعى, باستى وي ورداسى – ءسابيت مۇقانوۆ اتىنداعى وبلىستىق امبەباپ عىلىمي كىتاپحانانىڭ (واعك) ديرەكتورى بەيبىتگۇل ءابىلماجىنوۆا ءوزىنىڭ جۋرناليستەرگە بەرگەن بريفينگىندە ايتتى.
س.مۇقانوۆ اتىنداعى واعك-دەگى وزىندىك جانە ساتىپ الىنعان قازۇەك, قازاقستان زاڭدارى, ليترەس, لان جانە ت.ب. ەلەكتروندىق دەرەكقورلارى پايدالانۋشىلاردىڭ تۇراقتى سۇرانىسىنا يە ەكەن. سايتتار, الەۋمەتتىك جەلىلەر جانە جەرگىلىكتى باق, بلوگتينگ (نەمەسە بلوگ جۇرگىزۋ ۇدەرىسى) كىتاپ پەن وقۋدى ناسيحاتتاۋدىڭ نەگىزگى الاڭىنا اينالعان.
بىلمەيتىن ادامدار كىتاپحاناشىلاردىڭ جۇمىسى كىتاپ بەرۋ مەن قابىلداۋ عانا دەپ تۇسىنەدى. شىن مانىندە كىتاپحاناشىلار اقىن-جازۋشىلار, مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرلەرى, جالپى ەلگە ورتاق جانە جەرگىلىكتى تاريحي تۇلعالاردىڭ مەرەيتويلارىنا بايلانىستى ءتۇرلى مادەني ءىس-شارا وتكىزىپ تۇرادى. بىلتىر وبلىس كىتاپحانالارى 3 ملن-نان ارتىق ادام قاتىسقان سونداي 26 مىڭداي ءىس-شارا وتكىزگەن.
استاناداعى ۇلتتىق كىتاپحانادا بولعان كاسىبي كونفەرەنتسيادا ءبىزدىڭ وبلىس اۋىلدارىنداعى كىتاپحانالاردىڭ باسقا وبلىستارمەن سالىستىرعاندا الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى بەلسەندى جۇمىسى اتالىپ وتكەن. وبلىس كىتاپحانالارىندا ولكەتانۋ سيپاتىنداعى 74 573 كىتاپ تسيفرلىق فورماتقا كوشىرىلگەن. كىتاپحاناشىلاردىڭ كاسىبي شەبەرلىكتەرىن ارتتىرۋ ءۇشىن ادىستەمەلىك سەمينارلار, ۆەبينارلار, ترەنينگتەر, شەبەرلىك ساباقتارى, وفلاين رەجىمدە كونفەرەنتسيالار جانە ونلاين مەدياساۋاتتىلىق, Ѕمم, موبيلوگرافيا كۋرستارى ءوتىپ تۇرادى. اۋىلدىق كىتاپحاناشىلار مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگى مەن ۇلتتىق كىتاپحانا ۇيىمداستىرعان كونكۋرستارعا, فورۋمدارعا قاتىسىپ, جۇلدەلى ورىندار الىپ جاتىر. مىسالى, ع.مۇسىرەپوۆ اۋدانىنىڭ ۆولوداروۆكا اۋىلدىق كىتاپحاناسىنىڭ كىتاپحاناشىسى نيكولاي ۆەربوۆسكي «ۇزدىك اۋىل كىتاپحاناشىسى» رەسپۋبليكالىق كونكۋرسىنىڭ جەڭىمپازى اتاندى.
وبلىس كىتاپحانالارىندا 57 كوۆوركينگ ورتالىعى, 1 675 كلۋب, «اۋەسقويلار بىرلەستىكتەرى», 318 «پاراسات جولى» ورتالىعى, وبلىس بويىنشا 395 ورتالىق جۇمىس ىستەيدى.
بەيبىتگۇل ماعجانقىزى س.مۇقانوۆ اتىنداعى واعك-دە ۇزاق جىلدان بەرى ديرەكتور بولىپ كەلەدى. «قازىر كىتاپحانامىزدى وڭىردەگى ەڭ كونە جانە ەڭ ءىرى كىتاپحانا رەتىندە اقپاراتتىڭ, ءبىلىم مەن مادەنيەتتىڭ زاماناۋي كوپفۋنكتسيونالدى الاڭىنا اينالدىردىق. كىتاپحانامىزدىڭ كىتاپ قورى 700 مىڭنان اسادى, سونىڭ ىشىندە 215 مىڭنان استامى – مەملەكەتتىك تىلدە. قورىمىز جىل سايىن 10 مىڭ دانا جاڭا كىتاپپەن, قۇجاتپەن تولىقتىرىلادى. تۇراقتى وقىرمانىمىزدىڭ سانى – 45 685, ال جىلدىق كەلۋشىلەر سانى ءبىر ميلليون ادامعا تاياۋ. رەسۋرستارىمىزدى سايت ارقىلى قاشىقتان پايدالانۋشىلار سانى 3 ملن-نان استى. كىتاپحانامىز كوپتەگەن حالىقارالىق, بارلىق رەسپۋبليكالىق كونكۋرستارعا قاتىسىپ, بىرنەشە رەت جەڭىمپاز اتاندى. ماسەلەن, 2014 جىلى «قازاقستاننىڭ ءححى عاسىرداعى ۇزدىك كىتاپحاناسى» اتاعىنا يە بولدىق. 2018 جىلدان بەرى «رۋحاني قازىنا» رەسپۋبليكالىق فەستيۆالىنە قاتىسىپ, ونىڭ تۇراقتى جەڭىمپازدارى قاتارىنان كورىنىپ كەلەمىز. «ۇزدىك اۋىلدىق كىتاپحانا», «ۇزدىك اۋداندىق كىتاپحانا» اتالىمدارى بويىنشا م.جۇماباەۆ اۋدانىنداعى قاراقوعا, اققايىڭ اۋدانىنداعى ورتالىق كىتاپحانا جەڭىمپاز بولدى. سونداي-اق ءبىزدىڭ واعك رەسپۋبليكالىق كىتاپحانالار اراسىندا «وقىرمانى وزىق ولكە» – «لۋچشي چيتايۋششي رەگيون» رەسپۋبليكالىق بايقاۋىنىڭ جەڭىمپازى بولدى. كورشىلەس رەسەي ەلىندەگى «كىتاپحانالار دوستاستىعىنىڭ ءبىلىم بەرۋ ىنتىماقتاستىعى» (ماسكەۋ ق.) حالىقارالىق جوباسىنا جانە تومەنگى نوۆگورودتاعى «رەسەي كىتاپحانالار استاناسى» كونكۋرستارىنا قاتىستىق. ءبىزدىڭ كىتاپحانا حالىقارالىق قورلاردىڭ 27 گرانتىنىڭ يەگەرى, سونىڭ ىشىندە مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا ارنالعان روبوتتەحنيكا كابينەتىن اشۋعا گرانت ۇتىپ الدىق. كىتاپ پەن وقۋدى ناسيحاتتاۋ بويىنشا 44 جوبا جۇزەگە اسىرىلدى. سونىڭ ىشىندە «تۋعان جەر», «سقو كىتاپحانالارىن جاڭعىرتۋ», «سولتۇستىكتىڭ ءىنجۋ-مارجانى» ونلاين-كارتاسى, ء«بىزدىڭ ماعجان» پورتالى, «كوشە, ءموبيلدى كىتاپحانالار», «سمارت-ورىندىقتار», «ۆيكي-پريشيمە» جانە ت.ب. جوبالار بار. حالىقارالىق دەڭگەيدە ا.پۋشكين اتىنداعى ومبى واعك, ا.يۋگوۆ اتىنداعى قورعان واعك, چەليابى عىلىمي كىتاپحاناسىمەن بىرلەسىپ, «شەكاراداعى كەزدەسۋلەر» حالىقارالىق جوباسىن, ساحا ۇلتتىق كىتاپحاناسىمەن (ياكۋتيا), يامال-نەنەتس ۇلتتىق كىتاپحاناسىمەن (ياناو) «ونلاين شىعارماشىلىق كەزدەسۋلەر» جوبالارىن ىسكە اسىرىپ كەلەمىز», دەدى بەيبىتگۇل ءابىلماجىنوۆا.
بريفينگكە قاتىسقان ع.مۇسىرەپوۆ اتىنداعى سولتۇستىك قازاقستان وبلىستىق بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر كىتاپحاناسىنىڭ ديرەكتورى كوگەرشىن بەردىعۇلوۆا دا وزدەرىندە ىستەلىپ جاتقان جۇمىستار جونىندە باياندادى. بۇل كىتاپحانانىڭ قورى – 215 مىڭ, سونىڭ قازاق تىلىندەگىسى 30 مىڭداي ەكەن. تۇراقتى وقىرماندار سانى بىلتىر 16 مىڭ ادام بولعان, ال بارلىق كەلگەندەر سانى – 151 مىڭ. «بىلتىر ماعجان جۇماباەۆتىڭ 130 جىلدىعىن مەرەكەلەۋگە ارنالعان بىرقاتار ءىس-شارا وتكىزىلدى. ء«بىر ەل – ءبىر كىتاپ» رەسپۋبليكالىق اكتسياسى اياسىندا بەلگىلى جازۋشى, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, ەۋروپالىق فرانتس كافكا اتىنداعى التىن مەدال يەگەرى تولەن ابدىكتىڭ شىعارمالارىن ناسيحاتتاۋ ءىس-شارالارىن وتكىزدىك. ال وسى جىل بالالار جازۋشىلارىنا ارنالعان ءىس-شارالارمەن باستالدى. جەرلەسىمىز زەينەل-عابي يمانباەۆ پەن بالالار ادەبيەتىنىڭ كلاسسيگى بەردىبەك سوقپاقباەۆ اعالارىمىزدىڭ 100 جىلدىعىنا ارنالعان بىرنەشە ءىس-شارا ءوتتى», دەدى ك.بەردىعۇلوۆا.
كىتاپحانا جۇمىسىنىڭ جارقىراپ-جاندانا ءتۇسۋى حالىق مادەنيەتىنىڭ ارتۋىنىڭ كەپىلى ەكەنى بەلگىلى. مادەنيەتتى ادام بىلىمگە دە قۇشتار بولادى. «ارتىق ءبىلىم – كىتاپتا» دەپ دانالارىمىز تەگىن ايتپاعان عوي. سوندىقتان دا ەلىمىزدىڭ قيىر تەرىستىگىندەگى كىتاپحانا جۇمىسىنىڭ جاندانۋى كوڭىلگە قۋانىش ۇيالاتادى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
