«وتكەن جىلدىڭ 12 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الماتى وبلىسىندا نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيانىڭ جالپى كولەمى 705,3 ملرد تەڭگەگە جەتتى. وسى كورسەتكىشتى ەسكەرە وتىرىپ, وبلىس وڭدەۋ ونەركاسىبىنە سالىنعان ينۆەستيتسيا كولەمى بويىنشا 129,8 ملرد تەڭگەدەن اسىپ, رەسپۋبليكادا 4-ورىنعا شىقتى. بۇل سومانىڭ 36 پايىزى ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن وندىرۋگە بولىنگەنىن ەرەكشە اتاپ وتكەن ءجون. ءدال وسى دەرەكتەر وڭىردەگى ينۆەستورلار ءۇشىن ازىق-ت ۇلىك سەكتورىنىڭ تارتىمدىلىعى مەن بولاشاعىن كورسەتەدى», دەگەن وبلىس باسشىسى 2025 جىلعا قاراي قۇس ەتىن ءوندىرۋ مەن جىلىجاي كەشەنىن كەڭەيتۋ دە جوسپاردا تۇرعانىن اتاپ ءوتتى.
بۇگىندە اگرارلى ايماقتا ەت-ءسۇت ونىمدەرىن وڭدەۋمەن اينالىساتىن ءوندىرىس ورىندارى جاندانىپ كەلەدى. وعان ءار اۋداندا ىسكە قوسىلىپ جاتقان شاعىن كاسىپورىنداردىڭ جۇمىسى دالەل. جۋىردا جامبىل اۋدانىنىڭ ورتالىعى ۇزىناعاش اۋىلىندا «سىر جامبىل» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى ءسۇت وڭدەيتىن تسەحتى ىسكە قوستى. تاۋلىگىنە 6 تونناعا دەيىن ءسۇت قابىلداپ, ودان 600 كەلى ىرىمشىك, 30 كەلى سارى ماي شىعارۋعا قۋاتتى تسەحتا ەشقانداي قوسپاسىز, تابيعي تازا ءونىم وندىرىلەدى.
جۇمىسىن جاڭا باستاعان «سىر جامبىل» جشس قىستىڭ كوزى قىراۋدا تاۋلىگىنە 1,5-2 تونناعا جۋىق ءسۇت قابىلداپ, ودان 10 پايىز, ياعني 150-200 كەلىدەي ءدامدى ىرىمشىك الىپ, قالعان سارى سۋىنان سارى ماي ءوندىرۋدى باستاپ كەتكەن. اتالعان سەرىكتەستىك باسشىسى ەرسەيىت بورانباەۆتىڭ ايتۋىنشا, كوكتەمگى مال تولدەپ, اق مولاياتىن ۋاقىتتا ءونىم ءتۇرىن ارتتىرىپ, قۇرت پەن كەپتىرىلگەن ىرىمشىك (چەچەل) شىعارۋدى جوسپارلاپ وتىر. ءسۇت وندىرەتىن تسەحتا 10 ادام تۇراقتى جۇمىسپەن قامتىلعان.
اعايىندى بورانباەۆتار وتباسىلىق كاسىپتەرىن باستاۋ ءۇشىن 60 ملن تەڭگەدەن استام جەكە قارجى قۇيعاندىقتارىن العا تارتتى. وڭىردە العاشقى بولىپ ءسۇت ونىمدەرىن, ونىڭ ىشىندە ىرىمشىكتىڭ جوعارى سۇرانىسقا يە ءتۇرى «موتسارەللا» شىعارۋدى باستاعان شاعىن تسەحتىڭ جۇمىسىمەن جامبىل اۋدانىنىڭ اكىمى نۇرلان ەرتاس تانىسىپ, جۇدىرىقتاي جۇمىلعان جىگىتتەردىڭ باستاماسىنا ساتتىلىك تىلەدى.
«بۇل وڭىردە ىرىمشىكتىڭ ءدال وسى ءتۇرىن شىعاراتىن ءوندىرىس ورنى جوق. سوندىقتان شاعىن تسەحتىڭ جۇمىسى جاندانىپ, قۋاتتىلىعى ارتسا, جاڭا جۇمىس ورنى كوبەيىپ, سالىق كولەمى دە ۇلعايىپ, ايماقتىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا وزىندىك ۇلەس قوساتىن بولادى. ەڭ باستىسى, حالىققا تابيعي تازا, وتاندىق ءونىم ۇسىنىلادى. ال وندىرىلگەن ءونىمدى وتكىزۋدە وسى اۋداننىڭ وزىندە دە, ماسەلەن, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى مەن ۇزىناعاشتا ورنالاسقان اسكەري بولىمنەن دە تۇراقتى تۇتىنۋشىلار تابىلاتىنى انىق», دەدى اۋدان اكىمى.
ءسۇت وڭدەۋ تسەحىنداعى قۇرال-جابدىقتار تۇركيادان اكەلىنگەن ەكەن. ءونىم وندىرۋگە قاجەت تابيعي ءسۇت تۇرعىنداردان, شارۋا قوجالىقتارىنان جينالادى. ونى قابىلداعان كەزدە ساپاسى, مايلىلىعى تەكسەرىلىپ, ەكى-ءۇش قايتارا تازارتۋ سۇزگىسىنەن وتكىزىلەدى. ودان كەيىن ارنايى جابىق قازاندا ىستىق بۋ ارقىلى 40 گرادۋسقا جىلىتىلىپ, ءبىر ساعات ۇيىتىلادى. سارى سۋىنان سۇزبەسى اجىراتىپ الىنىپ, قايتادان قازاندا بۋمەن 80 گرادۋستا ءپىسىرىلىپ, ىرىمشىككە اينالادى. ال سارى سۋى سەپەراتوردا تارتىلىپ, ودان قولدىڭ مايىنان ەش كەم ەمەس سارى ماي الىنادى. دايىن بولعان ىرىمشىك كەلەسى قۇرىلعىدان ءبىر-ەكى كەلىدەن ءبولىنىپ, ارنايى قالىپقا قۇيىلىپ, قاپتالىپ, دايىن ءونىم بولىپ شىعاتىندىعىن تۇسىندىرگەن ە.بورانباەۆ باعاسىنىڭ دا قولجەتىمدىلىگىن قۇلاققاعىس ەتتى.
«بولاشاقتا ءوندىرىس كولەمىن ۇلعايتىپ, تاۋاردى تۇرلەندىرىپ, ەلىمىزدىڭ باسقا وڭىرلەرىنە تاراتۋ جوسپارىمىزدا بار. بۇل ىستە اعالارىممەن بىرلەسىپ, بۇعان دەيىن دە ءبىرشاما تاجىريبە جينادىق. بايقاساق, الماتى وبلىسىندا وسىنداي ىرىمشىك شىعاراتىن زاۋىت جوق ەكەن, دەمەك سۇرانىس بار دەگەن ويمەن ءىسىمىزدى باستاپ كەتتىك. الداعى ماقساتىمىز – بۇگىنگى شاعىن تسەحتىڭ كولەمىن ۇلعايتىپ, اۋداننان ءسۇت زاۋىتىن اشىپ, باسقا ايماقتارداعى ءسۇت وڭدەيتىن ۇلكەن كاسىپورىنداردىڭ دەڭگەيىنە جەتكىزسەك دەگەن جوسپارىمىز جوق ەمەس. وسىنداي وتاندىق ءونىم وندىرگەندەرگە مەملەكەت تاراپىنان قارجىلىق قولداۋ از ەمەس, سونى پايدالانىپ, ءىسىمىزدى ىلگەرىلەتە بەرمەكپىز», دەيدى «سىر جامبىل» جشس-نىڭ ديرەكتورى ەرسەيىت بورانباەۆ.
سىرتقى قاپتاماسىندا قازاقستاندا, ونىڭ ىشىندە جامبىل اۋدانىندا شىعارىلعانى اتاپ جازىلعان ءونىم وسى كۇنى الماتى وبلىسى مەن قالاسىنا جونەلتىلىپ جاتىر. ونى قۇرامىنا ىرىمشىك قوسىلاتىن پيتستسا, باسقا دا تەز ازىرلەنەتىن تاعام تۇرلەرىن دايىندايتىن ورىندار تۇراقتى تۇردە الا باستاۋى ءونىم وندىرۋشىلەردى قاناتتاندىرا تۇسكەن.
الماتى وبلىسى
