كەڭەس زامانىندا زووتەحنيك لاۋازىمى ۇلكەن شارۋاشىلىقتاردا باسشىلىق قىزمەت قاتارىنان سانالاتىن. وكىنىشكە قاراي, مال ماماندارىنىڭ ماڭىزىنا سوڭعى ۋاقىتتا اسا كوڭىل بولىنبەي ءجۇر. مال شارۋاشىلىعى مامانى جانۋارلاردىڭ مىنەز-قۇلقىن جاقسى ءتۇسىنىپ, دەنساۋلىعى مەن ازىعىن قامتۋى كەرەك. ولاردىڭ كوبەيۋىنە, دۇرىس باعىلۋىنا دا جاۋاپتى.
– زووتەحنيكتىڭ نەگىزگى مىندەتى – اۋىل شارۋاشىلىعى مەن ازىق-ت ۇلىك ءوندىرىسىنىڭ ماڭىزدى فاكتورى بولىپ تابىلاتىن مالدىڭ ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ. مال شارۋاشىلىعى مامانى مالدان الىناتىن ءسۇتتىڭ, ەتتىڭ, جۇمىرتقانىڭ جانە باسقا دا ونىمدەردىڭ ساپاسى مەن مولشەرىن جاقسارتۋ ءۇشىن دۇرىس ءادىس-تاسىلدەر مەن تەحنولوگيالاردى تاڭداي ءبىلۋى كەرەك. مالدىڭ ساۋلىعىنا دا جاۋاپتىمىز, اۋرۋدى انىقتاپ, جانۋارلاردى ەمدەيمىز. جاڭا ادىستەر مەن تەحنولوگيالاردى ازىرلەۋگە, سونداي-اق مال شارۋاشىلىعىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان تاجىريبەلەردى ەنگىزۋگە ءاردايىم ۇمتىلىپ تۇرامىز. اۋىل شارۋاشىلىعى – ەل ەكونوميكاسىنىڭ ماڭىزدى سالاسى, بىلىكتى ماماندارسىز حالىقتى ساپالى ازىق-ت ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتۋ مۇمكىن ەمەس, – دەيدى س.حازبۋلاتقىزى.
«جاڭا قالا» جشس – پاۆلودار اۋدانىندا ورنالاسقان, ەلىمىزدەگى تاۋەلسىزدىك جىلدارى العاش قۇرىلعان شارۋاشىلىقتاردىڭ ءبىرى. سوناۋ توقسانىنشى جىلدارداعى توقىراۋ مەن جاڭا زامانداعى دامۋدىڭ بارلىق كەزەڭىن وتكەرگەن, تالاي تەپەرىشتى كورگەن شارۋاشىلىق. وسى سەرىكتەستىكتىڭ وتى مەن سۋىنا ءتۇسىپ, قاجىرلى ەڭبەك ەتىپ كەلە جاتقان ماماننىڭ ءبىرى – سۆەتلانا اپاي. قازىرگى كۇنى مۇندا 40-قا جۋىق ادام ەڭبەك ەتەدى. زامانعا ساي جابدىقتالعان تاۋارلى ءسۇت فەرمالارىندا كۇنىنە 600-دەن 800 باسقا دەيىن سيىر ساۋىلىپ وتىرعان جايى بار. ال يەلىگىندەگى 10 مىڭ گەكتار جەردىڭ 5 مىڭ گەكتارىندا جىل سايىن مال ازىعى, قالعان بولىگىنە ءداندى داقىل وسىرىلەدى.
– ءسۇت فەرماسىنداعى جۇمىس كۇنى-ءتۇنى ءبىر ۇزىلمەيدى. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز – ءسۇتتى كوبىرەك ساۋىپ, مەملەكەتكە تاپسىرۋ. شارۋاشىلىقتا سەلەكتسيامەن اينالىسامىز. قازىرگى ۋاقىتتا مامان جەتىسپەۋشىلىگى وتە كۇردەلى ماسەلەگە اينالىپ وتىر. بىزگە اگرونوم, مال دارىگەرى, تەحنيك-ۇرىقتاندىرۋشىلار كەرەك. ۇرىقتاندىرۋشى مامان جوق دەسە دە بولادى. سوندىقتان ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى وسى تۇيتكىلگە كوڭىل اۋدارىپ, تەحنيك-ۇرىقتاندىرۋشىلاردى دايىنداۋعا كوپ كوڭىل بولسە ەكەن, – دەگەن تىلەگىن جەتكىزدى.
ايتۋىنشا, شارۋاشىلىق مەملەكەتتىك كومەگىن مولىنان كورىپ وتىر. ءار تاپسىرىلعان سۇتكە سۋبسيديا تولەنەدى. بۇعان دەيىن سەرىكتەستىك باسشىلىعى مەملەكەتتىك باعدارلامالارعا بىرنەشە مارتە قاتىسىپ, شەتەلدەن اسىل تۇقىمدى مال ساتىپ الدى. جاڭادان مال كەشەندەرى تۇرعىزىلىپ, زاماناۋي اۋىلشارۋاشىلىق تەحنيكالارىمەن جاراقتاندى. مۇنىڭ بارلىعى – مەملەكەتتىڭ قامقورلىعى دەپ ەسەپتەيدى.
سۆەتلانا اپايدا دەمالىس كۇنى دەيتىن سيرەك. تاڭعى بەستەردە جۇمىس ورنىنان تابىلىپ, كەشكى سەگىز-توعىزداردا ۇيىنە قايتادى. سيىرلارى كۇن سايىن 9 مىڭ تونناعا دەيىن ءسۇت بەرەدى. ساۋىلىپ الىنعان ءونىم بىردەن «مولكوم» زاۋىتىنا وتكىزىلەدى ەكەن. وسىدان ەكى جىل بۇرىن «جاڭا قالادا» 500 باس سيىرعا ارنالعان تاۋارلى ءسۇت فەرماسى, جانۋارلار بۇزاۋلاۋعا ارنالعان ارنايى قورا سالىنعان. جاڭا تەحنولوگيامەن جابدىقتالعان كەشەننىڭ قىزىعىن مولىنان كورىپ وتىر. ايتۋىنشا, قاراماعىنداعى 10 ساۋىنشىنىڭ جۇمىسى دا قازىر جەڭىلدەي تۇسكەن. بارلىعى اپپاراتتىڭ كۇشىمەن شەشىلىپ, شارۋاشىلىقتاعى نازىك جاندار كوپ مەحناتتان قۇتىلعان.
ايتىپ وتەيىك, سۆەتلانا بيسميلدينوۆا بۇل سەرىكتەستىكتە اشىلعاننان بەرى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. العاشقىدا ساۋىنشى, كەيىن بۇزاۋ باعۋشى, زەرتحاناشى بولىپ ىستەگەن. ال 2007 جىلدان باستاپ شارۋاشىلىقتىڭ باس زووتەحنيگى بولىپ قىزمەت ەتەدى. تاباندى ءارى ەڭبەكقور سۆەتلانا اپاي وتباسىندا جولداسىمەن 2 ۇل, 1 قىز تاربيەلەپ ءوسىردى. نەمەرە ءسۇيىپ وتىرعان باقىتتى اجە.
پاۆلودار وبلىسى,
پاۆلودار اۋدانى