سۋرەتتى تۇسىرگەن – جانگەلدى ابدىعالىم
قازىر پەش جاعاتىن جۇرت «شۇباركولدىڭ» كومىرىنە ابدەن ۇيرەنگەن. قىزۋى كۇشتى, ءارى ساپالى. حالىقتىڭ دەنى الاتىن كومىر – وسى. دەگەنمەن كومپانياعا ەلدىڭ ايتار ءۋاجى بار. «كومىر قىمبات» دەيدى. شالعاي اۋىلدارعا جەتكەنشە باعا مىڭ قۇبىلادى. وسى ءبىر تۇسى اۋىلداعى اعايىندى الاڭداتادى.
اقتوعاي اۋدانى, شابانباي بي اۋىلىنداعى باعا ءتىپتى «ۇشىپ» تۇر.
– جاقىندا عانا ۇيگە تۇسىردىك. «شۇباركولدىڭ» كومىرى دەپ 29 مىڭ تەڭگەدەن ساۋدالادى. جىلدا «شۇباركولدىكىن» الامىز عوي. بىراق بۇل جولعى وتىننىڭ ساپاسى ورتاشا. اۋىلعا اكەلىپ ساتتى. 8 تونناسىن الدىق. كومىردىڭ ۇستىندە وتىرىپ, وسىنداي باعاعا الامىز, امال جوق. اقتوعايدىڭ باسىنداعى ارنايى بازادا ساۋدالاپ جاتىر دەپ ەستىدىك. 30 مىڭنان. ساپاسى كۇشتى دەيدى. تەحنيكا جالداپ اكەلىپ جاتقاندار بار. تەحنيكانىڭ ءوزى قىمبات سۇرايدى. اۋىل جۇرتى 17 مىڭ تەڭگە تولەپ اكەتىپ جاتىر, – دەيدى شابانباي بي اۋىلىنىڭ تۇرعىنى ساعدات اقبۇزاۋوۆ.
ال شەت اۋدانىنا قاراستى بۇرما اۋىلىندا تۇراتىن قارلىعاش شاتەكوۆا قىسقى وتىننىڭ تونناسىن 21 مىڭ تەڭگەدەن العان.
– بىزگە 21 مىڭ تەڭگەدەن اكەلىپ جاتىر ءبىر تونناسىن. جىلدا «شۇباركول» كومىرىن الامىز. بۇرىنعى الىپ جۇرگەندەي ەمەس, قىزۋى بار بولعانىمەن, جامان كومىردى ارالاستىرىپ جىبەرەدى-اۋ دەيمىن. ىرىسىنەن ۇساعى كوپ. جەتكىزۋ باعاسى – 5 مىڭ. تۇمسىق اۋىلىندا تۇراتىن تۋىستارىم كومىردى ساتىپ الۋىنان باسقا 20 مىڭ تەڭگەنى اكەلىپ بەرگەنى ءۇشىن قولدارىنا ۇستاتقان. قارمىس اۋىلىنا 15 مىڭ تەڭگەگە جەتكىزەدى. اۋىل اراسى نەبارى 10-15 شاقىرىم عانا. ەرىكسىز الامىز. قىستان شىعۋىمىز كەرەك قوي, – دەيدى ول.
داۋرەنى ءجۇرىپ تۇرعان «شۇباركول كومىر» كەنىشىنە ەل سۇراعىن جولداعان ەدىك.
«2023 جىلى بيرجالىق ساۋدا-ساتتىق قورىتىندىسى بويىنشا كوممۋنالدىق-تۇرمىستىق كومىردى كوتەرمە ساتىپ الۋشى بولىپ, «كومىر گارانت» جشس انىقتالدى. بيىل ءبىز تۇتىنۋشىلار ءۇشىن الىپ كەتۋ پۋنكتىن اشقان جوقپىز, «كومىر گارانت» جشس-مەن كەلەسى ەلدى مەكەندەردىڭ وتىن بازالارىندا كومىر ساتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. ول – جەزقازعان قالاسى ( ۇلىتاۋ وبلىسى), جاڭاارقا كەنتى ( ۇلىتاۋ وبلىسى), وساكاروۆكا كەنتى (قاراعاندى وبلىسى), ارقالىق قالاسى, امانقاراعاي ستانساسى, قوستاناي قالاسى (قوستاناي وبلىسى). كومىر اتالعان وتىن بازالارىنا تەمىرجول ارقىلى ۇزدىكسىز جەتكىزىلەدى. وسىلايشا, وسى ءوڭىر تۇرعىندارىنىڭ «شۇباركول» رازرەزىنە بارماي-اق جانە بىرنەشە كۇن بويى كومىر ءۇشىن كەزەكتە تۇرماي-اق كومىردى ءوز ەلدى مەكەندەرىنەن ساتىپ الۋعا مۇمكىندىگى بار. «شۇباركول كومىر» اق بيىل تەك قاراعاندى وبلىسى نۇرا اۋدانى مەن ۇلىتاۋ وبلىسى ۇلىتاۋ اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن كومىر الىپ كەتۋ الاڭىن اشتى. اكىمدىكتەن ماشينالار ءتىزىمى الىندى. ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ باسقا اۋداندارى ءۇشىن جاڭاارقا ستانساسىنىڭ تۇيىق تەمىرجولىندا وتىن بازاسى جۇمىس ىستەيدى. كومىردىڭ ساتۋ باعاسى – 13 مىڭ 500 تەڭگە. قورعالجىن كەنتىنىڭ تۇرعىندارى كومىردى استانا قالاسىنان ساتىپ الا الادى. مۇندا «شۇباركول كومىرى» ءۇش بولشەك ساۋدا نۇكتەسىندە ساتىلادى. جىلىتۋ كەزەڭىندە استاناعا كۇن سايىن 10-15 ۆاگون كومىر جەتكىزىلەدى. قاراعاندى وبلىسى نۇرا اۋدانىنىڭ تەمىرجول ستانسالارىنان (بارشىن, بەستاماق, جانبوبەك, قاراقاسقا, قۇلانوتپەس, تالدىساي, تىكەنەكتى, سونالى جانە نىعمان) الىس ورنالاسقان كەنتتەرىنىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن ولاردىڭ ەلدى مەكەندەرىنە بارىنشا جاقىن قاشىقتىقتا قوسىمشا وتىن بازالارى اشىلاتىن بولادى. بۇگىنگى تاڭدا «شۇباركول كومىرى» الاڭىنداعى كومىردىڭ ساتۋ باعاسى وزگەرىسسىز قالدى – تونناسىنا 8 مىڭ 790 تەڭگە», دەلىنگەن «شۇباركول كومىرى» اق ءباسپاسوز حاتشىسى داميرا قوجاحمەتوۆا جولداعان رەسمي حاتتا.
سوندا دەيمىز دە, «شۇباركول» 8 مىڭ 790 تەڭگەگە «كومىر گارانت» جشس-عا ساتسا, ولار حالىققا 13 500 تەڭگەدەن وتكىزسە, 21 مىڭ, 29 مىڭ تەڭگە قايدان شىعىپ وتىر؟ الىپساتار ۇتىپ, ارينە, حالىق ۇتىلىپ جاتىر.
راس, ۇكىمەتتىك ورگاندار حالىقتى قىسقى وتىنمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارىنا ەرتە قامدانادى. شىلدە ايىندا قاراعاندى وبلىسىنىڭ وڭىرلىك كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە وسى ماسەلەگە قاتىستى بريفينگ وتكەن ەدى. سوندا سپيكەر بولعان يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگىنە قاراستى يندۋستريالىق دامۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى ازامات پانباەۆ: «قاراعاندى وبلىسىنىڭ كومىرگە دەگەن قاجەتتىلىگى – 1 ملن 156 مىڭ توننا. مينيسترلىك جۇيەلى شارالاردى قابىلداپ جاتىر. بىرىنشىدەن, رەسپۋبليكا دەڭگەيىندە ءتيىستى ءىس-شارالار جوسپارى ازىرلەنىپ, بۇل جونىندە بارلىق اكىمدىككە جەتكىزىلدى. ەكىنشىدەن, كومىردى اۆتوكولىكپەن رەسپۋبليكا اۋماعىنان اكەتۋگە تولىق تىيىم سالىندى. بۇل شەشىمنىڭ نەگىزگى ماقساتى – الىپساتارلار سانىن ازايتۋ جانە بولدىرماۋ», – دەگەن ەدى. سول ۋاقىتتا وبلىستا كومىر ساتىلاتىن 52 ورىن بەلگىلەنگەنى, ولاردىڭ 20-سى قاراعاندىدا ورنالاسقانى دا ءسوز ەتىلدى.
شالعاي اۋىل عانا ەمەس, تەمىرجول بويىنداعى ستانسا تۇرعىندارى دا كومىردى قىمباتقا الىپ جاتىر. حالىق «شۇباركولدىڭ» باعاسى شارىقتاپ تۇر دەپ شىر-پىر. «شۇباركول» ءبىزدىڭ باعا ارزان دەپ جاۋاپ قايىرادى. سوندا, بار ايىپ الىپساتاردا ما؟
اينالىپ كەلگەندە, اۋىلداعى اعايىننىڭ قالتاسىن قاعىپ جاتىر. قامپايعان قالتا ارينە, دەلدالدىكى.
قاراعاندى وبلىسى
