قۇرمەت قاعازدا ەمەس, حالىق سەنىمىندە

مەملەكەت باسشىسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ پارلامەنت قابىل­دا­عان تۇڭعىش پرەزيدەنت, ەل باسى تۋرالى زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تو­­لىق­تى­رۋلار ەنگىزۋ جونىندەگى زاڭدارعا قول قويۋدان باس تارتىپ, قازاقستان ازاماتتارىنا, ەل پارلامەنتىنە, “نۇر وتان” حدپ ساياسي بيۋروسىنا جولداعان ارناۋىن كەشە سەناتتىڭ كەزەكتەن تىس جالپى وتىرىسىندا پالاتا توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆ جاريا ەتتى. ارناۋىندا ەلباسى پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ وزىنە جىبەرىلگەن زاڭدارعا قول قويۋدان باس تارتۋ ءجو­نىن­دەگى ۇستانىمىن دۇرىس ءتۇسىنۋ­لە­رىن ءوتىنىپ, “ەل باسى” مارتەبەسىن تەك زاڭدارمەن نەمەسە وزگە دە قۇ­قىقتىق اكتىلەرمەن بەلگىلەۋگە بول­مايتىنىن بىلدىرگەن ەدى. پرە­زي­دەنتتىڭ ار-نامىسى مەن دەربەس قۇقىعىن, وتباسىن قورعاۋ اتا زاڭدا, پرە­زي­دەنت, تۇڭعىش پرە­زي­دەنت تۋرالى زاڭدار مەن زاڭنا­ما­لىق اكتىلەردە شەشىمىن تاپقان­دىعىن دا قاپەرگە سالعان بولاتىن. پارلامەنتتىڭ ءبىراۋىزدان شە­شىم قابىلداۋىن مەملەكەت باس­شىسى حالىقتىڭ ىس­تىق ىقىلاسى مەن قالتقىسىز سە­نى­مىنىڭ كورىنىسى دەپ باعالايدى. سەنات توراعاسى جاريا ەتكەن ارناۋ ءماتىنىنىڭ ءاربىر سوزىنە تەرەڭ بويلاعان سەناتورلار ونى اياعىنا دەيىن زەيىن قويىپ تىڭدادى. سوڭى­نان پرەزيدەنت ن.نازارباەۆتىڭ قا­زاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازا­مات­تارىنا, قازاقستان رەسپۋبليكا­سى­نىڭ پارلامەنتىنە, “نۇر وتان” حالىقتىق-دەموكراتيالىق پارتيا­سىنىڭ ساياسي بيۋروسىنا ارناۋىن نازارعا الۋ تۋرالى سەناتتىڭ قاۋ­لىسى ءبىراۋىزدان قابىلداندى. ءبىز وتىرىستان شىققان سەنا­تور­لاردان ارناۋعا قاتىستى پىكىرلەرىن بىلگەن ەدىك. پالاتانىڭ اگرارلىق ماسەلەلەر جانە قورشاعان ورتانى قورعاۋ كوميتەتىنىڭ مۇشەسى تاسباي سيمامباەۆ ءوز پىكىرىن تومەندەگىشە ءبىلدىردى: شىنىندا دا “ەل باسى” ءمار­تە­بەسىن زاڭدارمەن, زاڭنامالىق اك­تى­لەرمەن نەمەسە وزگە دە قۇجاتتارمەن    بەكىتۋ مۇمكىن ەمەس. وسى تۇرعىدان كەلگەندە قازاقستان حالقى, الەمدىك قوعامداستىق نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتى ونسىز دا تولىق مانىندە قازاقستاننىڭ كوشباس­شى­سى سانايدى. پرەزيدەنت ءوزىنىڭ ارناۋىندا دەپۋتاتتارعا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى. پارلامەنت تاراپىنان تۇڭعىش پرە­زيدەنت, ۇلت كوشباسشىسى تۋرا­لى زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تو­لىقتىرۋلار ەنگىزۋ جونىندەگى زاڭدار قالاي بولسا سولاي قابىلداي سالا­تىن شەشىم ەمەس, ول مىڭداعان, ءتىپتى ونداعان مىڭ سايلاۋشىلاردىڭ ۇسىنىس-تىلەكتەرى. بىراق مەملەكەت باسشىسى اتالعان زاڭدارعا قول قويعان جوق. مۇنىڭ ءوزى كىسىلىككە لايىق كىشىلىكتىڭ كەلىستى كورىنىسى بولسا كەرەك. سوندىقتان قازاقستان حال­قى ءوز كوشباسشىسىنىڭ قابىل­دا­عان شەشىمىن تولىق مانىندە ءتۇ­سى­نىستىكپەن قابىلدايدى دەپ سەنەمىن. قورىتا ايتقاندا قۇرمەت قاعازدا ەمەس, حالىقتىڭ سەنىمىندە. پالاتانىڭ زاڭناما جانە قۇ­قىق­تىق ماسەلەلەر كوميتەتىنىڭ حات­شىسى سەرىك اقىلبايدىڭ پىكىرى دە ال­عاشقى ارىپتەسىنىكىمەن ۇندەس شىقتى. مەملەكەت باسشىسى نۇر­سۇل­تان نازارباەۆتىڭ تۇڭعىش پرە­زي­دەنت, ۇلت كوشباسشىسى تۋرالى زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تولىق­تى­رۋلار ەنگىزۋ جونىندەگى زاڭدارعا قول قويماۋىنا تۇسىنىستىكپەن قاراۋ قاجەت. ەلباسىنىڭ ارناۋىندا بۇل ۇستانىم جان-جاقتى جانە دالەلدى تۇرعىدا ايتىلدى, سەبەبى كولدەنەڭ تارتىلىپ, ءتۇسىندىرىلدى. جالپى, بىزدەر وڭىرلەرگە بارىپ, سايلاۋشىلارمەن كەزدەسۋلەر وتكىز­گەن كەزدە ولار زاڭداردى قابىلداۋ قاجەت دەگەن پىكىرلەرىن كوپتەپ ءبىل­دىرىپ جاتتى. ويتكەنى, قازاق تا­ريحىندا ءىرى تۇلعالارىن حالىق ار­داق تۇتىپ, ولارعا قوسىمشا اتاقتار بەرگەن. اسىرەسە, بۇل اتاقتار ەلىن ەر­لىكپەن قورعاعان ەرلەرگە, بي-شەشەندەرگە بەرىلىپ وتىرعان. ايتا كەتەتىن بولساق, تاۋكە حانعا حالىق ء“از” دەگەن اتاۋدى قوسۋ ارقىلى ونىڭ كەمەڭگەر كوشباسشى ەكەن­دىگىن كورسەتكەن. سول سياقتى ەڭ­سەگەي بويلى ەر ەسىم دەپ جاتادى. وسىلايشا كوسەمدەرىن ەرەكشە قۇر­مەتتەگەننىڭ بەلگىسى جاتىر مۇندا. مۇنداي اتاق بەرۋ تەك ءبىزدىڭ مەملەكەتىمىزدە عانا ەمەس, الەمنىڭ كوپتەگەن ەلدەرىندە بار. ماسەلەن, مۇستافا كەمالعا حالىق “تۇرىك­تەر­دىڭ اتاسى” – اتاتۇرىك دەگەن اتاق بەرگەن. سول سياقتى قازاقستان باس­شىسىنىڭ “ەل باسى” دەگەن اتاققا ۇسىنىلۋىن دەپۋتاتتاردىڭ عانا ەمەس, حالىقتىڭ دا پايىمى دەپ ءتۇ­سىنگەن ءجون. ارينە, حالىق اراسىندا ەلباسى دەگەن ۇعىم ءسىڭىستى بولىپ قالىپتاسىپ قالدى. پرەزيدەنتتىڭ شىنىندا دا ەلدىڭ باسشىسى ەكەنىن دالەلدەپ جاتۋدىڭ قاجەتى جوق, ەلدىڭ اۋزىندا جۇرگەن ءسوز. بۇدان حالىقتىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتكە دەگەن سۇيىسپەنشىلىگى مەن ۇلكەن قۇرمەتىن دە كورەمىز. ءبىز سونى زاڭداستىرعان دۇرىس دەپ شەشكەن ەدىك. جاقىندا قازاقستاندا بولىپ قايتقان تۇركيا پرەزيدەنتى ابدۋل­لا گۇل نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىن “تۇركى الەمىنىڭ كوشباسشىسى” دەپ اتاۋى­نىڭ وزىندە ۇلكەن قۇرمەت جاتىر. سوندىقتان ءبىزدىڭ شەشىمىمىزدى دە حالىق تۇسىنەدى عوي دەپ ويلايمىن. بۇل قادام ەلباسىنىڭ وكىلەتتىگىن كۇشەيتۋ ارقىلى ەل الەۋەتىن ارت­تىرۋ نيەتىمەن جاسالعان بولاتىن. اسقار تۇراپباي ۇلى.