04 ماۋسىم, 2010

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتارىنا

480 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پارلامەنتىنە

“نۇر وتان” حالىقتىق-دەموكراتيالىق پارتياسىنىڭ

ساياسي بيۋروسىنا

قىمباتتى قازاقستاندىقتار!

قۇرمەتتى سەنات جانە ءماجىلىس دەپۋتاتتارى!

قادىرلى “نۇر وتان” حالىقتىق-دەموكراتيالىق پارتياسىنداعى سەرىكتەرىم!

بارشاڭىز بىلەسىزدەر, مەنىڭ الدىما تۇڭعىش پرەزيدەنت, ەل باسى تۋرالى زاڭناماعا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى ەلىمىزدىڭ پارلامەنتى قابىلداعان زاڭدار كەلىپ ءتۇستى. ەڭ اۋەلى, ماعان زاڭدى تۇرعىدان ەل باسى دەگەن رەسمي مارتەبە بەلگىلەگەنى ءۇشىن دەپۋتاتتارعا زور العىس ايتامىن. وسى مارتەبەنى قابىلداۋ تۋرالى تىلەك ايتىپ, ون مىڭداعان حات جولداعان وتانداستارىما – كوپ ۇلتتى قازاقستاننىڭ  ازاماتتارىنا شىن جۇرەكتەن ريزاشى­لىق بىلدىرەمىن. ەلىمىزدەگى تۇراقتىلىقتى ودان ءارى نىعايتۋ ماقسا­تىن­دا پارلامەنت اتالعان شەشىمدى ءبىراۋىزدان قابىلدادى. بۇل ىستىق ىقىلاستى ماعان دەگەن قالتقىسىز سەنىمنىڭ كورىنىسى دەپ باعالايمىن. مۇنى تاريح ءۇشىن تىم قىسقا ۋاقىت ارالىعىندا, تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا مۇمكىن ەمەستى جۇزەگە اسىرعان, مىزعىماس شەكاراسى حالىقارالىق دەڭگەيدە مويىندالعان, بايتاق استاناسى كوكپەن تالاسىپ بوي كوتەرگەن, كۇيرەگەن اكىمشىلىك جۇيەنى وزگەرتىپ, وتپەلى كەزەڭدە كۇيزەلىستەن امان شىق­قان, الەمدىك تاجىريبەگە سۇيەنە وتىرىپ نارىقتىق ەكو­نوميكانىڭ وزىندىك قازاقستاندىق ۇلگىسىن قالىپ­تاس­تىرعان ەلىمىزدىڭ ەرەن ەڭبەگىنىڭ ەلەنۋى دەپ بىلەمىن. ءبىز ساياسي تۇراقتىلىقتى ساقتاپ, ازاماتتىق الەم مەن تولەرانتتىلىقتى, ۇلتارالىق جانە كونفەسسيا­ارالىق كەلىسىمدى باستى عۇمىرلىق قۇندىلىق رەتىندە ۇلىقتاپ, نىعايتىپ كەلەمىز. ءبىزدىڭ ەلىمىز ۇستانعان ايقىن باعىتىمەن, ەكونومي­كالىق رەفورمالاردىڭ قارقىنى جانە تيىمدىلىگىمەن, ءوزارا ارىپتەستىككە جانە اۋقىمدى ينتەگراتسياعا نەگىز­دەلگەن سەرىكتەستىككە ۇمتىلىسىمەن, ىزگىلىككە قۇشتار­لىعىمەن الەمدىك قاۋىمداستىقتان لايىقتى ورىن الدى. ءبىزدىڭ يادرولىق قارۋدان باس تارتۋ جانە جاھاندىق جاپپاي قارۋسىزدانۋ تۋرالى باستامالارىمىزدى بارلىق ەلدەر, بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمى قىزۋ قولداپ, ونى عالامشاردىڭ قاۋىپسىزدىگى جولىنداعى كۇرەستىڭ كوشباسشىلارى قاتارىنداعى قازاقستاننىڭ  الەمدىك سەرپىلىسى رەتىندە تانىدى. مەن كۇردەلى كەزەڭدە ەلدىڭ كوشىن باستاۋ قۇرمەتىنە يە بولدىم. سوندا سىزدەردىڭ ناقتى قولداۋلارىڭىزدى, ىنتا-جىگەرلەرىڭىزدى, قاجىر-قايراتتارىڭىزدى ءاردايىم ايقىن سەزىندىم. بۇل – وراسان باقىت. بۇدان وزگە ماعان ەشتەڭە قاجەت ەمەس. بويداعى قۋات, بىلىك پەن تاجىريبە مۇمكىندىك بەر­سە, مەن حالقىم جۇكتەگەن قاستەرلى مىندەتتى ورىنداۋ ماق­ساتىندا ءالى دە قاجىماي قىزمەت ەتە بەرەمىن. ەڭ باستىسى – كۇردەلى كەزەڭدە بيلىكتىڭ باستا­ما­لا­رىن حالىقتىڭ قاپىسىز ءتۇسىنۋى مەن ونى قالتقىسىز قولداۋى. مىسالى, جاھاندىق قارجى داعدارىسىنان ءبىز جاڭا يدەيالار ارقىلى تىڭ جوسپارلار جاساپ, شىنىعىپ شىعىپ كەلەمىز. قىمباتتى وتانداستار! تەك تۇراقتى جانە گۇلدەنگەن ەل عانا وزگە مەم­لە­كەت­تەر مەن حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ جاۋاپكەرشىلىگى مول لايىقتى سەرىكتەسى بولا الادى. ءبىز وسىعان قول جەتكىزدىك. قازىر ءبىز 2020 جىلعا دەيىنگى ستراتەگيالىق دامۋ جوسپارىن جانە قازاقستاننىڭ يننوۆاتسيالىق-تەحنولوگيالىق دامۋ باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋعا كىرىستىك. ەلدى يندۋستريالاندىرۋدىڭ كارتاسى ازىرلەندى. جالپى العاندا, ەكونوميكانى تەحنولوگيامەن جابدىقتاندىرىپ, ونى يننوۆاتسيالىق دامۋدىڭ ارناسىنا باعىتتاۋ, ساپالى جاڭا ءوندىرىس ورىندارى مەن عىلىمي ورتالىقتار اشۋ, ادام مۇمكىنشىلىگىنىڭ ساپا­سىن كوتەرۋ سياقتى ۇلان-عايىر مىندەتتەر بەلگىلەندى. ويعا العان ىستەردىڭ بارلىعىنىڭ ورىندالارىنا مەنىڭ سەنىمىم كامىل. الايدا, تەك تۇراقتى ەلدە عانا ازاماتتاردىڭ تەڭ قۇقىق پەن مۇمكىنشىلىكپەن, لايىقتى جۇمىسپەن, ءاربىر وتباسىنىڭ مولشىلىق جانە جارقىن بو­لاشاقپەن قامتاماسىز ەتىلە الاتىنىن ەستە ساقتاعان ابزال. ءبىز سوندىقتان جاقسىلىققا بەل العان داۋىرگە دەگەن حا­لىقتىڭ سەنىمى نىعايا ءتۇسۋى ءۇشىن ءبارىن جاساۋعا ءتيىسپىز. ءبىز بىرگە وسىلاي جۇمىلا تۇسسەك, كەز كەلگەن قيىن­دىقتى ەڭسەرەتىنىمىزگە كامىل سەنەمىن. مەن قوعامدىق پىكىردە بەرىك قالىپتاسقان “ەل باسى” مارتەبەسىن زاڭداستىرۋ تۋرالى پارلامەنتتىڭ شەشىمىن تۇسىنىستىكپەن قابىلدايمىن. الەۋمەتتىك زەرتتەۋلەر بۇگىندە قازاقستان حالقىنىڭ باسىم كوپشىلىگى وسى يدەيانى قولدايتىنىن كورسەتىپ بەردى. سوندىقتان, مەن ەڭبەگىمدى باعالاپ, قولداۋ بىلدىرگەندەرى ءۇشىن قازاقستاندىقتارعا شىنايى العىسىمدى بىلدىرەمىن. سونىمەن قاتار مەن ەل باسى مارتەبەسىن تەك زاڭ­دارمەن, دەكرەتتەرمەن نەمەسە وزگە دە قۇقىقتىق اكتى­لەر­مەن بەلگىلەۋگە بولمايدى دەپ ەسەپتەيمىن. مەملەكەت باسشىسىنا قوسىمشا وكىلەتتىكتەر بەرۋ تۋرالى مۇنداي تاجىريبەلەر الەمدىك قولدانىستا از ەمەس. ءبىزدىڭ تاياۋداعى تاريحىمىزدا مۇنداي جاعداي بۇرىن بولعان, مەن وندا رەفورمالاردى پارمەندى جۇرگىزۋ ءۇشىن قوسىمشا وكىلەتتىكتەر سۇراعان ەدىم. ول ۋاقىتتا بۇل ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ پوستكەڭەستىك كەزەڭدەگى كۇيزەلىستەن شىعۋىندا شەشۋشى فاكتور بولدى. ەگەر بولاشاقتا ەلدىڭ دامۋى مەن ازاماتتاردىڭ قاۋىپ­سىزدىگىنە, مەملەكەتتىڭ تۇتاستىعى مەن ۇلتتىڭ ءمۇد­دە­سىنە قاتەر توندىرەتىن الماعايىپ زامان تۋسا, مەن قو­سىمشا وكىلەتتىكتەر سۇرايمىن جانە بۇلتارتپاس دالەل­دەر ارقىلى حالىقتىڭ قولداۋىنا تولىق يە بولارىما كۇمانىم جوق. بارشاڭىز بىلەسىزدەر, ماعان قاراتا ايتىلعان بار­لىق ماداققا, مەنىڭ جەكە تۇلعامدى ايرىقشا ۇلىقتاي­تىن ۇسىنىستارعا مەن ءۇزىلدى-كەسىلدى تىيىم سالىپ كە­لەمىن. مەن ءىس باسىنداعى پرەزيدەنت رەتىندە وسى ماسە­لە توڭىرەگىندەگى تەڭگەگە بەينە تاڭبالاۋ, ءتۇرلى اتاقتار سياقتى بەكەرشىلىككە ءاردايىم قارسى بولدىم. مەن ارقاشان ءتۇرلى ماقتاۋ مەن ماداقتان بيىك تۇ­رۋعا تىرىسامىن جانە وسى ۇستانىمىمدا قالا بەرەمىن. پرەزيدەنتتىڭ ار-نامىسىن جانە دەربەس قۇقىعىن قورعاۋ تۋرالى ۇسىنىلىپ وتىرعان ماسەلە جونىندە. بۇلار ەل كونستيتۋتسياسىندا, پرەزيدەنت, تۇڭعىش پرە­زيدەنت تۋرالى زاڭدار مەن وزگە دە زاڭنامالىق اكتى­لەردە شەشىمىن تاپقان. مەنىڭ وتباسىمنىڭ مۇشەلەرى تۋرالى. ولار, وزگە ازاماتتار سياقتى تاڭداعان ماماندىقتارى بويىنشا ەڭبەك ەتۋگە نەمەسە قوعامدىق-ساياسي قىزمەتتەر اتقارۋعا جانە بيزنەسپەن اينالىسۋعا قۇقىلى. سونىمەن قاتار بارشا قازاقستاندىقتار سياقتى, ەل ازاماتتارىن تەڭەستىرەتىن بۇلجىماس زاڭعا باعىنۋى ءتيىس. بۇرىنعى كۇيەۋبالام, ءۇش نەمەرەمنىڭ اكەسى ر.اليەۆتىڭ شەكتەن شىعۋ ارقىلى تەك ءوز وتباسىن, بالالارىن, مەنى عانا ەمەس, تۇتاس ەلدى ساتىپ كەتۋى – ماعان جانە مەنىڭ وتباسىما وراسان قاسىرەت بولدى. بۇل جاعدايدى مەن جانە تۋىستارىم قايىسپاي قارسى الىپ, وعان شىعارىلعان سوتتىڭ شەشىمىن ءادىل ۇكىم رەتىندە قابىلدادىق. باسقاشا بولۋى مۇمكىن ەمەس ەدى. بۇل تەك مەنىڭ جاقىندارىما عانا ەمەس, مەم­لە­كە­تىمىزدەگى بيلىك باسىندا جۇرگەن بارشا ازاماتتار ءۇشىن قاتاڭ ساباق بولدى. تاۋەلسىزدىك جىلدارى ءبىز سىزدەرمەن بىرگە وركەنيەتتى الەمنىڭ ولشەمى مەن داستۇرلەرىنە سايكەس ەركىن, زايىرلى, قۇقىقتىق مەملەكەت قۇرۋدامىز. ءبىز وسى جولدا قول جەتكىزگەن تابىستارىمىز ارقىلى جەتەكشى حالىقارالىق ۇيىمدار مەن ينتەگراتسيالىق قۇرىلىمداردىڭ زور قۇرمەتىنە يە بولدىق. بارشاڭىز بىلەسىزدەر, قازاقستان ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ ءىس باسىنداعى توراعاسى بولىپ تابىلادى, وڭىرلىك بىرقاتار ۇيىمدارعا باسشىلىق جاساۋدا. ءبىز وسى سەنىمنىڭ ۇدەسىنەن شىعىپ, ابىرويلى مىندەتتى لايىقتى اتقارۋعا ءتيىسپىز. جوعارىدا ايتىلعان جاعدايلارعا بايلانىستى, قۇرمەتتى سەنات جانە ءماجىلىس دەپۋتاتتارى, ماعان جىبەرىلگەن زاڭدارعا قول قويۋدان باس تارتۋ جونىندەگى ۇستانىمىمدى دۇرىس تۇسىنۋلەرىڭىزدى وتىنەمىن. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ. 3 ماۋسىم 2010 جىل
سوڭعى جاڭالىقتار