جالپى, الەمدەگى جاعدايعا قارايتىن بولساق, شوب-تىڭ جاھاندىق ىقپالى وراسان. الەمدەگى بارلىق كاسىپورىنداردىڭ 90%-ى ميكرو, شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىككە تيەسىلى (مشوب). ولار جۇمىس ورىندارىنىڭ 70%-ىن قامتاماسىز ەتەدى. ال ءىجو-دەگى ۇلەسى – 50%. وسىلايشا, مشوب ەكونوميكانى قالپىنا كەلتىرۋدە ماڭىزدى ءرول وينايدى.
بىزدە شاعىن جانە ورتا بيزنەس دامۋ جولىندا جانە سەكتوردىڭ كورسەتكىشى الەمدىك ورتاشا كورسەتكىشتەن ايتارلىقتاي تومەن. دامىعان ەلدەرمەن سالىستىراتىن بولساق, ايىرماشىلىق ودان دا كوپ. دامىعان ەلدەردى بىلاي قويىپ, كورشىلەس وزبەكستاننىڭ وزىمەن باسەكەلەسە كەتۋگە ءازىر دايىن ەمەسپىز. بىزدە ءىجو قۇرىلىمىنداعى شوب ۇلەسى 36,5%-دى قۇراسا, كورشى ەلدە بۇل كورسەتكىش 50%-دىق مەجەگە الدەقاشان يەك ارتقان.
2030 جىلعا قاراي 600 ميلليوننان استام جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋ قاجەتتىلىگى تۋىندايدى ەكەن. ءتيىسىنشە بۇكىل الەم بويىنشا كوپتەگەن ەلدىڭ ۇكىمەتى ءۇشىن شاعىن بيزنەستى دامىتۋ باسىم باعىتقا اينالادى. دامۋشى ەلدەردە ءاربىر ون قىزمەتكەردىڭ جەتەۋى جەكە جۇمىس ىستەيدى جانە شاعىن كاسىپورىنداردا ەڭبەك ەتەدى دەپ دەرەك كەلتىرەدى Ranking ساراپشىلارى. دامۋشى ەلدەردەگى شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە ينۆەستيتسيانى جىل سايىن 1 ترلن دوللارعا ارتتىرۋ تۇراقتى دامۋ سالاسىنداعى ماقساتتاردى ورىنداۋ جولىندا ايتارلىقتاي العا جىلجۋعا مۇمكىندىك بەرەدى دەيدى ماماندار.
شوب سۋبەكتىلەرىنىڭ دامۋ كورسەتكىشى تۇرعىسىنان سوڭعى جىلدارى وڭ ديناميكا بايقالىپ وتىر. مىسالى, 2022 جىلى ءىجو-دەگى شوب ۇلەسى ءبىر جىلدا 3,2 پايىزدىق تارماققا ءوستى. ال ەلىمىزدە جۇمىس ىستەپ تۇرعان شوب سۋبەكتىلەرىنىڭ سانى, 2023 جىلدىڭ 1 مامىرىنداعى جاعداي بويىنشا ءبىر جىلدا 31,6%-عا ءوسىپ 2 ملن-عا جەتتى.
«سوڭعى جىلدارى ءبىزدىڭ ەلدەگى شوب-تى دامىتۋدىڭ نەگىزگى درايۆەرلەرىنىڭ ءبىرى — تسيفرلاندىرۋ. مىسالى, قازاقستانداعى جۇمىس ىستەپ تۇرعان شوب سۋبەكتىلەرىنىڭ سانىنىڭ ايتارلىقتاي ءوسۋى ينتەرنەتتى پايدالاناتىن ۇيىمدار سانىنىڭ وسۋىمەن سايكەس كەلەدى. ماسەلەن, ءبىر جىل ىشىندە ولاردىڭ سانى 16,3%-عا ءوستى, بۇل سالانى تسيفرلاندىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن كورسەتەدى. سونىمەن قاتار ەل بانكتەرى ۇيىمدارعا ەلەكتروندىق قىزمەتتەر ارقىلى كوپتەگەن مۇمكىندىكتەر بەرەدى, بۇل كاسىپكەرلىك قىزمەتتى ايتارلىقتاي جەڭىلدەتەدى. شوب ءۇشىن ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر تسيفرلىق قىزمەتتەرىنىڭ تانىمال بولعانى سونشا, ءىرى بانكتەر وسى ماقساتتار ءۇشىن جەكە قىزمەتتەر مەن ءموبيلدى قوسىمشالاردى جاساپ شىعاردى», دەپ مالىمدەيدى Ranking.
قازىر تەحنولوگيا بارلىق ۇدەرىستەردى جەڭىلدەتكەندىكتەن, شوب-تىڭ ونلاين رەجىمگە كوشۋى كولەڭكەلى ەكونوميكانى ازايتۋعا وڭ اسەرىن تيگىزۋدە. ەگەر بۇرىن بيزنەس اشۋ ءۇشىن كوپ ۋاقىت, اقشا جانە كۇش قاجەت بولسا, قازىر بارلىعى ينتەرنەت ارقىلى بىرنەشە مينۋتتا, شىعىنسىز جانە ۋاقىت جوعالتپاي جاسالادى.
ال سالانىڭ دامۋىنا بيۋروكراتيا, كاسىپ اشۋداعى جانە ونى زاڭدى تۇردە جۇرگىزۋدەگى قيىندىقتار سياقتى فاكتورلار كەدەرگى كەلتىردى.
