وڭدەۋشى ونەركاسىپتى دامىتۋدىڭ 2029 جىلعا دەيىنگى تۇجىرىمداماسى ورتا جانە جوعارى قايتا ءبولۋ ونىمدەرىن شىعاراتىن تەحنولوگيالىق پروگرەسسيۆتى ونەركاسىپتى قۇرۋعا باعىتتالعان. سالانى دامىتۋدىڭ جۇيەلى شارالارىنىڭ ىشىندە ءوندىرىستى شيكىزاتپەن قامتاماسىز ەتۋ, جاڭا كەن ورىندارىن يگەرۋ, ونەركاسىپتىك ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ جانە ءىرى كاسىپورىنداردىڭ اينالاسىندا شاعىن جانە ورتا بيزنەس بەلدەۋىن قۇرۋ قاراستىرىلعان. وسى ماقساتتا 500 ملرد تەڭگەدەن استام سوماعا وڭدەۋشى ونەركاسىپ جوبالارىن قارجىلاندىرۋ كوزدەلەدى. بەلگىلەنگەن جىلدار ىشىندە جالپى سوماسى 33,1 ترلن تەڭگەگە 868 جاڭا جوبا ىسكە قوسىلىپ, 147 مىڭ جۇمىس ورنى اشىلادى دەپ بولجانۋدا. جوسپارلانعان ءىس-شارالاردى جۇزەگە اسىرۋدان ءوندىرىستىڭ ناقتى ءوسۋى 2029 جىلى 1,5 ەسە, نەگىزگى كاپيتالعا ينۆەستيتسيالار 19,8 ترلن تەڭگەگە دەيىن وسەتىنى كۇتىلۋدە.
ازىرگە قازاقستان ەكونوميكاسى ءىجو-ءنىڭ شامامەن 19 پايىزىن الاتىن مۇناي سەكتورىنداعى جاعدايعا ايتارلىقتاي تاۋەلدى. رەسەيلىك اكرا رەيتينگتىك اگەنتتىگىنىڭ ساراپتامالىق ەسەبى وسىعان سايادى. اگەنتتىك ساراپشىلارى 2004 جىلى ەلدەگى مۇناي سەرپىلىسى باستالعاننان كەيىن شيكىزات ءوندىرۋ ءىس جۇزىندە ەل ونەركاسىبىنىڭ دامۋ ديناميكاسى تۇرعىسىنان نەگىزگى جانە ترەند قۇراۋشى ەلەمەنتكە اينالعانىن اتاپ وتەدى. 2011 جىلعا قاراي مۇناي-گاز ونەركاسىپتىك وندىرىستە 54 پايىز شىڭىنا جەتتى.
دەسە دە كەيىننەن جوسپارلى ءارتاراپتاندىرۋ ءجۇرىپ جاتىر. ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, ەگەر 2011 جىلدان 2020 جىلعا دەيىن ونەركاسىپتىك ءوندىرىس قۇرىلىمىندا ءوندىرۋشى باعىتتار باسىم بولسا, سوڭعى ەكى جىلدا بۇل ءۇردىس اياقتالدى. سونىمەن 2020 جىلى رەتسەسسيا اياسىندا وڭدەۋ كولەمى بويىنشا وندىرىستەن اسىپ ءتۇستى, ال 2021 جىلى بۇل سەگمەنتتەر 46 پايىز جانە 48 پايىز پروپورتسيونالدى ۇلەستەرگە يە بولعان.
ونەركاسىپتىك ءوندىرىس قۇرىلىمىنداعى سيپاتتالعان وزگەرىستەردى ءوندىرۋشى جانە وڭدەۋشى سالالاردىڭ قۇرىلىمى مەن دامۋىنداعى ءۇش نەگىزگى ايىرماشىلىقپەن تۇسىندىرۋگە بولادى. بىرىنشىدەن, وڭدەۋ ونەركاسىبى تۇراقتى ءوسۋدى كورسەتتى. 2012 جىلدان 2022 جىلعا دەيىن وڭدەۋدەگى ورتاشا جىلدىق نومينالدى ءوسىم ءوندىرۋ سەگمەنتىنەن ءبىر جارىم ەسە جوعارى بولدى. ەگەر ءوندىرۋشى سالالاردا 2009, 2015 جانە 2020 جىلدارى نومينالدى تۇردە قۇلدىراۋ كەزەڭدەرى بايقالسا, وندا وڭدەۋ 2009 جانە 2015 جىلدارى ايتارلىقتاي تومەندەدى. 2020 جىلى ەكونوميكادا رەتسەسسيا بولعان كەزدە ءوسۋ ايماعىندا قالدى. تيىسىنشە, وڭدەۋ ونەركاسىبىندە ءوسۋ قارقىنى ايتارلىقتاي تۇراقتى, ال ءوندىرۋشى باعىتتاردىڭ ديناميكاسى قۇبىلمالى.
ەكىنشى ءسات. مۇناي مەن گازدى ءوندىرۋ (70-80 پايىز) ءوندىرۋشى ونەركاسىپتىڭ وزەگى بولىپ قالا بەرەدى, بۇل سەگمەنتتى ءىس جۇزىندە بىرتەكتى ەتەدى. وڭدەۋ ونەركاسىبىنىڭ قۇرىلىمى گەتەروگەندى, ونىڭ مەتاللۋرگيا, تاماق ءوندىرىسى, حيميا ونەركاسىبى سىندى بىرنەشە ماڭىزدى جانە بەلسەندى دامىپ كەلە جاتقان باعىتتارى بار.
ءۇشىنشى ماسەلە – تاۋ-كەن ونەركاسىبىندە 2022 جىلى نەگىزگى كاپيتالعا ينۆەستيتسيالار 2010 جىلعا قاتىستى ناقتى ماندە تومەندەدى, ال قايتا وڭدەۋدىڭ كەيبىر سەگمەنتىندە اناعۇرلىم ماڭىزدى بولىپ سانالاتىن قالىپتى ءوسۋ بايقالدى. ناقتى كورىنىستەگى ينۆەستيتسيالاردىڭ ەڭ كوپ اعىنى نەگىزىنەن وڭدەۋ سالالارىنا اسەر ەتتى. ال فارماتسەۆتيكا, كوكس, مۇناي ونىمدەرى, رەزەڭكە جانە پلاستماسسا بۇيىمدارى, دايىن مەتالل بۇيىمدارى ءوندىرىسى, سونداي-اق جيھاز, حيميا جانە تسەلليۋلوزا-قاعاز ونەركاسىبى رەكوردشىلار بولدى.
جالپى, اكرا اتاپ وتكەندەي, بىرقاتار وڭدەۋشى سالالارعا نەعۇرلىم بەلسەندى ينۆەستيتسيالاۋ كەزىندە شىعارىلىمنىڭ تۇراقتى ءوسۋى اياسىندا قازاقستان ونەركاسىبى مۇناي مەن گاز وندىرۋگە از شوعىرلانا وتىرىپ, بارىنشا ءارتاراپتاندىرىلىپ جاتىر.
