7-8 ناۋرىز كۇنى بايعانين, تەمىر, ويىل, قوبدا اۋداندارىندا اۋا تەمپەراتۋراسى بىردەن 10 گرادۋسقا دەيىن كوتەرىلىپ, وعان قوسا ەكى كۇن بويى تولاسسىز جاۋعان جاڭبىر قاردىڭ تەز ەرۋىنە اكەلدى. دالالىقتاعى قاردىڭ قوزعالىسى جىلدامداپ, ەرىگەن قار سۋى ساي-سالالار مەن وزەندەرگە قۇيىلا باستادى. جەردىڭ توڭى قالىڭ بولعاندىقتان ەرىگەن قار سۋى جەرگە تەز ءسىڭىپ كەتپەدى. «بيىل توڭ قالىڭ. اقتوبە وبلىسىنىڭ كەي جەرىندە توڭنىڭ قالىڭدىعى 1 مەتر بولسا, كەي جەرىندە 1,20 مەتردەن دە اسىپ كەتەدى. كۇن بىردەن جىلىنعاندىقتان, قار سۋى وزەكتەر ارقىلى ءوز ارناسىمەن وزەنگە قۇيىلىپ, تەمىر, ويىل, قوبدا, جەم, قاراقوبدا, ۇلكەن قوبدا وزەندەرىنىڭ دەڭگەيىن كۇرت كوتەردى. باستاۋىن مۇعالجاردان الاتىن تەمىر, ويىل اۋداندارىنىڭ اۋماعىنان ءوتىپ, ەندى اتىراۋ وبلىسىنىڭ قىزىلقوعا اۋدانىنا قاراي جىلجىپ بارادى. ۇلكەن قوبدا, قاراقوبدا وزەندەرىندە جۇرگەن سەڭ ەندى باتىس قازاقستان وبلىسى اۋماعىنا قاراي قوزعالىپ جاتىر», دەدى مارعۇلان امانباەۆ.
ايتا كەتۋ كەرەك, باستاۋىن مۇعالجار قىراتتارىنان الاتىن اقتوبە وبلىسىنىڭ دالالىق سەگىز وزەنى جىل سايىن كەزەگىمەن تاسيدى.
سۋ تاسىعان مەزگىلدە ەلەك وزەنى ارناسىنان اسىپ كەتسە, اقتوبە قالاسىنداعى تۇرعىن ءۇي الاپتارى تۇرعىندارىنا قاۋىپ توندىرەدى. تجد باسشىسى ەلەك وزەنىنە قۇياتىن جىڭىشكە, بۇلاق, قارا قارعالى, پەسچانكا وزەندەرىنىڭ بويىنداعى سۋ وتكەلدەرى قوقىستان تازارتىلىپ, بوگەتتەر كوتەرىلىپ, ارنالارىن تەرەڭدەتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەنىن حابارلادى.
وتكەن جەكسەنبىدە ەرىگەن قار سۋى مۇعالجار, بايعانين, تەمىر, ويىل اۋداندارىنداعى اۆتوكولىك جولدارىنىڭ كەي بولىكتەرىن باستى. «ويىل – قايىڭدى» تاسجولىنىڭ 7-شاقىرىمىندا كوتەرىلگەن اعىندى سۋ ءبىر جارىم تاۋلىك بويى تاسجولدىڭ ۇستىنەن اعىپ جاتتى. سونداي-اق سارالجىن مەن كوسەمباي ەلدى مەكەندەرىن بايلانىستىراتىن اۋىلىشىلىك جول دا ەرىگەن قار سۋىنىڭ استىندا قالدى. كوسەمباي اۋىلى تۇرعىندارى ەكى كۇن بايلانىسسىز وتىردى. اۋىلدا ءتورت ۇيگە سۋ كىرگەن.
ەمبى – شالقار تاسجولىنىڭ بويىنداعى ءۇش ۋچاسكەدە سۋ جولدىڭ بەتىنەن ءوتىپ جاتىر. قاراكەمەر – اقشاتاۋ, ويىل – قاراسۋ, شۇبارقۇدىق – ويىل – قوبدا – سول-يلەتسك, اقىراپ – جيرەنقوپا باعىتىنداعى بىرنەشە جول بولىگىن دە سۋ شايىپ كەتتى. ويىل اۋدانىنىڭ اكىمى اسقار قازىباەۆتىڭ حابارلاۋىنشا, بۇگىنگى كۇنى اۋداندا جاعداي تۇراقتانعان. «سۋ باسۋ قاۋپى بار ەلدى مەكەندەر جانىنا ينەرتتى ماتەريالدار سالىنعان 10 مىڭ دانا قاپشىق دايىنداپ قويدىق, جانار-جاعارماي قورى دا جەتكىلىكتى. ويىل وزەنى بويىندا سۋ باسۋ قاۋپى جوعارى 3 جەر بار. سونىڭ ءبىرى ويىلدىڭ ءبىر ارناسى – قاراسۋ بويىنداعى ەلدى مەكەندەر. وتكەن جىلى ەكپەتال ەلدى مەكەنىندەگى دامبانى كوتەرىپ, بوگەت سالدىق», دەپ بريفينگتە جاعدايدى باياندادى.
بيىلعى جىلى ەڭ ءبىرىنشى بولىپ تاسىعان ويىل وزەنى مۇعالجار, تەمىر اۋداندارى اۋماعىنان ءوتىپ, ويىل اۋدانىنىڭ قايىڭدى اۋىلدىق وكرۋگىندەگى شابىندىققا جايىلىپ جاتىر. ءارى قاراي اتىراۋ وبلىسىنىڭ قىزىلقوعا اۋدانىنا قاراي كەتەدى. 12 ناۋرىز كۇنى تەمىر اۋدانىنداعى باباتاي, قايىڭدى اۋىلدىق وكرۋگتەرىندە كولىك جولىنىڭ ۇستىنە جايىلعان سۋ ازايدى, اۋىلمەن بايلانىس قالپىنا كەلدى. ويىل ساباسىنا تۇسسە, ەسەسىنە تەمىر وزەنىنىڭ دەڭگەيى كوتەرىلە باستادى. قازىرگى ۋاقىتتا ساركول اۋىلدىق وكرۋگىنە تەمىر وزەنىنەن سۋ كەلىپ جاتىر. ساركول توڭىرەگىندە سۋ دەڭگەيى كوتەرىلگەن جاعدايدا وزەن ارنالارىن بۇزىپ, كوتەرىلگەن سۋدى جىرالارعا قاراي اعىزۋعا مۇناي كومپانيالارىنىڭ تەحنيكاسى دايىن تۇر. بايعانين اۋدانىنىڭ اكىمى قايرات وتاروۆتىڭ ايتۋىنشا, ساعىز, نوعايتى وزەندەرىنىڭ كوتەرىلۋىنەن التاي باتىر, ويماۋىت, نوعايتى ەلدى مەكەندەرىنىڭ جانىنداعى كولىك جولدارىن ءبىر جارىم تاۋلىك سۋ باستى. قازىر جولدار قالپىنا كەلتىرىلدى.
اقتوبە قالاسىنا جان-جاقتان كەلگەن سۋدى قابىلدايتىن ءۇش قويما بار. ەڭ ءىرىسى قارعالى سۋ قويماسى بولسا, ەكىنشىسى – اقتوبە سۋ قويماسى. بۇگىندە 53%-عا تولعان اقتوبە سۋ قويماسى قوسىمشا 115 ملن تەكشە مەتر سۋ قابىلداي الادى. كولەمى جاعىنان ءۇشىنشى سۋ قويماسى – سازدى سۋ ارناسى 40%-عا تولعان. سازدى قويماسى تاعى دا 4,5 ملن تەكشە مەتر سۋ قابىلداي الادى», دەيدى «قازسۋشار» رمك فيليالىنىڭ ديرەكتورى مىرزاباي نۇرتازين. سازدى سۋ قويماسىنىڭ اينالاسى بوگەسىندەر مەن قامىستان تازارتىلىپ, جىڭىشكە وزەنىندەگى ەسكى كوپىر بۇزىلىپ, سۋ وتكەلى قالپىنا كەلتىرىلۋدە. جىڭىشكەنىڭ ارناسى تازا بولسا, ەرىگەن قار سۋى مەن مۇز ەلەك وزەنىنە كەدەرگىسىز ءوتىپ كەتەدى دە, وزەن ارناسىنا تاياۋ ورنالاسقان باۋ-باقشا ۇجىمدارىن سۋ باسۋ قاۋپىنەن ساقتايدى.
اقتوبە وبلىسى
