ۋنيۆەرسيتەت عالىمدارىنىڭ جوباسى قۇرعاقشىلىق, تەمپەراتۋرا, تۇزدانۋ ءتارىزدى قورشاعان ورتانىڭ قولايسىز اسەرلەرىنە وسىمدىكتەردىڭ بەيىمدەلۋ جانە قورعانۋ مەحانيزمدەرىن زەرتتەۋگە باعىتتالعان. سونىڭ نەگىزىندە تابيعي جاعدايلارعا ءتوزىمدى سۇرىپتاردى جاساۋعا قاجەتتى مالىمەتتەر انىقتالادى.
– قۇرعاقشىلىق, تەمپەراتۋرا, تۇزدانۋ ءتارىزدى فاكتورلار جىل سايىن اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارى ونىمدىلىگىنىڭ تومەندەۋىنە الىپ كەلەدى. ودان ەلىمىز عانا ەمەس, بۇكىل الەم ەكونوميكاسى زيان شەگەدى. ءبىز وسىمدىكتەردىڭ وسى قابىلەتىن انىقتاۋ ءۇشىن مولەكۋلالىق دەڭگەيدە جاۋاپ بەرۋ مەحانيزمدەرىن زەرتتەدىك. ناتيجەسىندە, قۇرعاقشىلىق پەن تەمپەراتۋرا كۇيزەلىسى وتتەگىنىڭ بەلسەندى تۇرلەرىنىڭ (سۋپەروكسيد راديكالى جانە سۋتەگى اسقىن توتىعى) تومەندەۋىنە اكەلگەنى تۋرالى تىڭ دەرەكتەر تاپتىق. سونىمەن قاتار تەمپەراتۋرا مەن قۇرعاقشىلىقتىڭ ۇيلەسۋى الدەگيد وكسيدازانىڭ جانە جاپىراقتارداعى كاتالازالار مەن سۋپەروكسيد ديسمۋتازالار سياقتى انتيوكسيدانتتى فەرمەنتتەردىڭ بەلسەندىلىگىن ازايتادى. ءبىزدىڭ زەرتتەۋىمىزدىڭ ناتيجەسى – جوعارى يمپاكت-فاكتورلارى بار بەدەلدى عىلىمي جۋرنالداردا جاريالانىپ, وعان الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندەگى باسقا دا زەرتتەۋشىلەر سىلتەمە جاساعان. بۇل ەڭبەگىمىزدىڭ وزەكتىلىگىن كورسەتەدى, – دەدى اسىلاي قۇرمانباەۆا.
زەردەلى عالىم دوكتورلىعىن يزرايلدەگى بەن-گۋريون ۋنيۆەرسيتەتىندە وسىمدىكتەر بيوتەحنولوگياسى سالاسىندا قورعاعان. وندا اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارىنىڭ ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن توزىمدىلىك مەحانيزمدەرىن مولەكۋلالىق دەڭگەيدە زەرتتەگەن. سونىڭ ناتيجەسىندە بىلتىر قاۋىمداستىرىلعان پروفەسسور اتاعىن الدى. اسىلاي قۇرمانباەۆا عىلىمي-زەرتتەۋ قىزمەتىمەن 14 جىلدان بەرى اينالىسادى. ول بىلتىر ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندەگى 77 ۇمىتكەردىڭ اراسىنان توپ جارىپ, اتالعان جوعارى وقۋ ورنىنىڭ ۇزدىك وقىتۋشىسى اتاندى.
