سۋرەتتى تۇسىرگەن ەرلان ومار, «EQ»
بار مۇمكىندىكتى ويشا ساراپتاپ باعامداساڭىز, تابيعاتى تامىلجىعان ولكەدە جادىراعان جاز ايلارىندا عانا ەمەس, شىڭىلتىر, قۇرعاق ايازدى, اياق باسقان سايىن كىرشىكسىز تازا, اق قارى سىقىر-سىقىر ەتىپ, قىسقى دالانىڭ ادەمى ءانىن سالاتىن وسى ءبىر ايماقتىڭ وزگەشە ءوڭدى كەزىندە الاڭسىز دەمالساڭىز قۇر اتقا مىنگەندەي قۋناپ سالا بەرەر ەدىڭىز. اسىلىندا, جاز بويى كەلىمدى-كەتىمدى كىسى دۇمەپ, بۋرابايىنىڭ باۋرايى بۋىرقانىپ, زەرەندىنىڭ زەرلى ومىراۋى ءجۇز سان تۋريستكە تولىپ كەتەتىن ايماق قىستىگۇنى دە قوناق كۇتۋدەن كەندە ەمەس.
جالپى, وبلىستا 300-دەن اسا دەمالىس ورنى بار دەسەك, سول نىسانداردىڭ 60 پايىزعا جۋىعى قىسقى تۋريزم باعىتىندا تياناقتى جۇمىس ىستەيدى. دەمەك, كورىكتى كوكشەتاۋ, قۇنارلى قورعالجىن وڭىرلەرى جىل بويى ءبىر دامىل تاپپايدى. ءسوزىمىز دالەلدى بولۋى ءۇشىن ءبىر عانا دەرەك كەلتىرە كەتەلىك. ەگەر تالايدى تامساندىرعان وسى ءبىر اجارلى ايماققا ءبىر جىلدا ميلليوننان اسا تۋريست ات ارىتىپ جەتەتىن بولسا, سول ادامداردىڭ 30 پايىزدان استامى قىستا كەلەدى. ياعني كەيىنگى جىلدارى سالا وزگەشە سەرپىن الىپ, بار ءىسىن جاڭا زاماننىڭ تالابىنا ساي ەتىپ, وركەنيەتتى ەلدەردەگىدەي تاجىريبە جيناقتاي باستاعان. ءسوز اراسىندا «Rixos Borovoe», «Windham Garden», «سۇلتان پلازا», «پارك حاۋس كوكشەتاۋ», «تەرراسسا پارك» قوناقۇيلەرى مەن «وقجەتپەس», «الماز», «ششۋچينسكي», «زەرەن» ساناتوريلەرى, «جۇمباقتاس» پانسيوناتى جانە باسقا دا نىساندار قىسقى ماۋسىمدا تۋريستەردى تارتۋ ءۇشىن كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ سانىن كوبەيتىپ, قىزمەتىن جاقسارتىپ كەلەدى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, تۋريستەردىڭ تابيعاتتى تاماشالاپ, سەرگۋى عانا ەمەس, سونداي-اق اۋرۋدىڭ الدىن الۋ, دەنساۋلىعىن نىعايتۋ باعىتىندا دا ءمىنسىز قىزمەت كورسەتىلەدى.
كۇنى كەشە جامان تۇماۋدىڭ جالپاق الەمدى ءبىر قاۋىزدىڭ ىشىنە سىيعىزعانى بارىمىزگە ءمالىم. داۋاسىز دەرتتىڭ ساقىنىن سىلىپ تاستاۋ ءۇشىن كوپتەگەن شيپاجاي تىنىس الۋ جانە جۇرەك-قان تامىرلارىن ەمدەيدى. بۇل ورايدا سۋ جانە بالشىق, ينەمەن ەمدەۋ ءتارىزدى ەمدىك شارالار قولدانىلادى. كوروناۆيرۋسپەن اۋىرىپ تۇرعان ادامدار اراسىندا تازا اۋامەن دەمالۋعا قۇشتارلار كوبەيدى. ولاردىڭ بويىنداعى اتالعان دەرتتىڭ زارداپتارىن جويۋعا ءبىزدىڭ ەم-دومنىڭ اسەرى مول ەكەنىن ايتادى شيپاجاي دارىگەرلەرى.
قازىرگى ءتۋريستىڭ تالابى كۇشتى. سوندىقتان بار قولايلى جاعدايدى تۋعىزعان ابزال. قىسى-جازى ات باسىن تىرەيتىن تۋريستەرگە جايلى دەمالىستى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءوڭىردىڭ شيپاجايلارىندا ايناداي جالتىراعان مۇز ايدىندارى قۇيىلدى, شاڭعى باعىتتارى سالىندى. شاڭعى, كونكي, سنوۋبورد ءتارىزدى جابدىقتاردى جالعا بەرەتىن ورىندار اشىلدى. بۋرابايدىڭ باۋرايى كوكىرەگىڭدى تازا اۋاعا عانا تولتىرىپ قويمايدى, سونىمەن بىرگە ەل تاريحىن ەكشەپ جۇرگەن ادامداردىڭ جادىنا دا جاقسى ەستەلىك سىيلايتىنى بار. تۋعان ەلدىڭ اپپاق پەيىلىندەي اقشاڭقان جامىلعى جامىلعان, اتشاپتىرىم جەردەن مۇنارتىپ كورىنەتىن تاۋ سىلەمدەرىنىڭ قويناۋى – تۇنعان تاريح. الاشتىڭ كەشەگى كۇنگى ءتول تاريحى جاقپار-جاقپار تاستاردىڭ بەتىندە تاڭبالانعانداي, قويناۋىندا كىلكىلدەپ بۇعىپ جاتقانداي. كوڭىلىڭ اۋسا كەل دە كور, وتكەندى تانى, ونەگەسىن ۇق. انە كوز ۇشىڭدا قىلاڭداعان بەدەرى بولەك, بەينەسى كوركەم بولەكتاۋ, ءسال ارىرەكتە الۋان ءتۇرلى اڭىزبەن ادىپتەلگەن كەنەسارى ۇڭگىرى. قاقاعان قىستىڭ وزىندە ۇڭگىردىڭ اۋزىنان جان دۇنيەڭدى شىمىرلاتاتىن جىلى ءبىر لەپ ەسىپ تۇرعانداي. شىمىرلاي قايناپ, ورتتەي لاپىلداپ قانىڭا قۋات بەرەدى. ۇڭگىر تۇبىندە تۇنىپ قالعان ءوز زامانىنىڭ اسىل پەرزەنتتەرىنىڭ اسقاق ارمانىنىڭ, ءماندى ماقساتىنىڭ سىرىن ۇعاتىن قۋات بار. قىسقا قايىرىپ ايتقاندا, بۋرابايدىڭ باۋرايىندا مۇلگىگەن تىنىشتىق, ماۋجىراعان تابيعاتتىڭ اياسىندا دەمالىس پەن رۋحاني قاجەتتىلىكتى وتەۋ مۇمكىندىگىن ۇشتاستىرۋعا ابدەن بولادى. قوناقۇيلەردىڭ اۋماعىندا ويىن-ساۋىق كەشەندەرى جۇمىس ىستەيدى. ال ەكسترەمالدى دەمالىس اۋەسقويلارى ءۇشىن جىل بويى ۇزبەي جۇمىس ىستەيتىن ۆەيك-پاركتىڭ ەستەن كەتپەس قىزىعىن كۇندى تۇنگە, ءتۇندى كۇنگە ۇلاستىرىپ جىرلاۋعا بولار ەدى. بۇل – ەلىمىزدەگى جىل بويى ۇزبەي ىلكىمدى ءىسىن ساتىمەن ساباقتاپ وتىرعان العاشقى پارك.
حالىقارالىق دەڭگەيدەگى جارىستار دا ءجيى وتكىزىلەدى. ششۋچينسك قالاسىنداعى شاڭعى سپورتىنىڭ رەسپۋبليكالىق بازاسىنىڭ اۋماعىندا تالايدى تامساندىرعان دودالاردىڭ دۇرمەگى شارتاراپقا جەتىپ جاتىر. كاسىبي شاڭعى اۋەسقويلارى «Elikti Park» جانە «نۇر تاۋ» تاۋ شاڭعىسى بازالارىنىڭ مۇمكىندىكتەرىن پايدالانادى. سونداي-اق زەرەندى دەمالىس ايماعىندا اۋەسقوي شاڭعى سپورتشىلارى وداعى جۇمىس ىستەيدى. بۇل جەردە يت تۇمسىعى وتپەيتىن قالىڭ ورماننىڭ قويناۋىندا ۇزىندىعى 500 مەتردى قۇرايتىن تاۋ شاڭعىسىنىڭ جولى بار. تۋ سوناۋ تاۋ ەتەگىنەن اتقان وقتاي سىرعاناۋ ەستەن كەتپەس ءلاززات سىيلايدى. شاڭعى ستاديونى ءداستۇرلى حالىقارالىق زەرەندى شاڭعى مارافونىن وتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرۋمەن قاتار, سپورتتىڭ وسى ءتۇرىنىڭ دامۋىنا ءتاپ-ءتاۋىر سەپتىگىن تيگىزىپ وتىر.
ەندى ءبىر ءسات قۇيقالى, سۋلى-نۋلى قورعالجىن وڭىرىندەگى مول مۇمكىندىكتى از سوزبەن اجارىن كەلتىرىپ ايتا كەتەلىك. بۇل وڭىردە دە قىسقى ءتۋريزمدى جاپ-جاقسى دامىتۋعا مول مۇمكىندىك بار. ايتالىق, كۇمىس كولدەردە باۋىرىن جارقىراتىپ بالىق اۋلاۋعا بولادى. ايتپاقشى, مۇنداي دەمالىس بۋراباي باۋرايىنداعى شالقارلار مەن زەرلى زەرەندىدە دە بار. جىل سايىن مۇز ۇستىندە بالىق اۋلاۋ فەستيۆالدەرى ۇيىمداستىرىلىپ جاتادى. قىزىققا جينالعان كودەدەي قالىڭ كوپشىلىك تاماشا تابيعاتتىڭ مول تارتۋىن پايدالانۋمەن قاتار, ونى كوزدىڭ قاراشىعىنداي قورعاپ, كەلەر ۇرپاقتىڭ سىباعاسى رەتىندە ساقتاۋ كەرەكتىگىن دە كوڭىلدەرىنە ءتۇيىپ كەتەدى. بۇل باعىتتا تۋريزم سالاسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى تىنىمسىز جۇمىس ىستەپ جاتىر. الاعان قولدىڭ بەرەگەن بولعانى دا جاقسى عوي.
وڭىردە قىسقى ءتۋريزمدى دامىتۋ ءۇشىن بىرقاتار وڭتايلى ءىس-شارا قولعا الىنعان. تۋريستىك قىزمەت سۋبەكتىلەرى اراسىندا ءارتۇرلى بايقاۋلار وتكىزىلەدى. جەڭىمپازدار جۇلدەسىز قالمايدى. ەڭ باستى جۇلدە – حالىقتىڭ ىقىلاسى, قىسقى ءتۋريزمنىڭ قىزىعىن كورگەن كەلۋشىلەردىڭ العىسى.
– تۋريزم قاۋىمداستىعى وسى كەزەڭدە دەمالۋشىلار اراسىندا بار جۇمىستى ەكشەپ, الەمدىك تاجىريبەنىڭ ءبىزدىڭ جاعدايعا كەلەتىن وزىق ۇلگىلەرىن جەتىلدىرە جۇمىس ىستەپ جاتىر. بۇقارالىق سپورتتىق ءىس-شارالاردى ءجيى ءارى قىزىقتى وتكىزۋ ارقىلى قىسقى دەمالىس نىساندارىنىڭ جىل بويى جۇمىس ىستەۋىنە جاردەمدەسەمىز, – دەيدى وبلىستىق دەمالىس جانە تۋريزم يندۋسترياسى اسسسوتسياتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى شىناربەك باتىرحانوۆ.
كورىكتى ايماقتا قىسقى تۋريزم ۋاقىت وتكەن سايىن دامىپ كەلەدى. الداعى ۋاقىتتا اتىنا اجارى ساي ايماقتىڭ بار مۇمكىندىگى وسى باعىتتا ورىستەي بەرمەك.
اقمولا وبلىسى