تاتامي تاباندىلىقتى تالاپ ەتەدى

ءابيبادان كەيىن عاليا شىقتى

دەسەك تە بىزگە قۋانۋعا ءالى ەرتە. ويت­كەنى جاڭارتىلعان الەمدىك رەيتينگتىڭ ۇزدىكتەر تىزىمىندە قازاق­ستان دزيۋدوشىلارىنىڭ قا­راسى از. ماسەلەن, توپ-10 تاتامي شەبەرلەرى اراسىندا جالعىز ءابيبا ابۋجاقىنوۆا عانا بار. اسا جەڭىل سالماقتا بەلدەسەتىن قازاقتىڭ قارشىعاداي قىزى بىلتىر جازدا استانادا وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا كۇمىس جانە كۇزدە تاشكەنتتە ۇيىمداستىرىلعان الەم چەمپيوناتىندا قولا مەدال ولجالاپ, جانكۇيەرلەردىڭ قو­شەمەت-قۇرمەتىنە بولەنگەن ەدى. ودان بولەك ول ودان دا باسقا ءدۇ­بىرلى دودالاردا دارالاندى. بيىل­­عى ماۋسىمدى دا ءابيبا ءساتتى باس­تاپ, پيرەنەي تۇبەگىندە التىننان القا تاقتى. قازىرگى كەزدە ول 48 كگ سالماق دارەجەسىندەگىلەردىڭ رەيتينگىندە التىنشى ورىندى يەلەنىپ وتىر. بۇل – قازاقستان بالۋاندارى اراسىنداعى ەڭ ۇزدىك كورسەتكىش!

پورتۋگاليادا ابۋجاقى­نو­­­ۆامەن فينالدا بەلدەسكەن عا­­ليا تىنباەۆا وتكەن جىلمەن سا­لىس­تىرعاندا بىردەن 15 سا­تى­­عا جوعارىلاپ, بۇل كۇندەرى 37-ورىندى ەنشىلەپ وتىر. را­سىندا دا, ونىڭ الماداداعى ونە­رى وتە جاقسى اسەر قالدىردى. تىن­باەۆا نەبىر ساقا سپورتشىلاردى سان سوقتىرىپ, اقتىق سىنعا دەيىن القىنباي جەتتى. باسقا رەيتينگتىك جارىستاردا دا ءدال وسىلاي كۇرەسكەندە, ونىڭ تۇ­عىرى بۇگىنگىدەن الدەقايدا بيىك بولاتىن ەدى. ەندى ءابيبانىڭ جەڭىستى جولى عالياعا جۇعىستى بولسىن دەپ تىلەيمىز.

اسا اۋىر سالماقتا كۇرەسىپ جۇر­گەن كاميلا بەرلىقاشتىڭ دا قارقىنى قۋانتادى. وسىدان بىرەر جىل بۇرىن سارى قۇرلىقتىڭ باس­تى دوداسىندا سەگىز رەت جەڭىس تۇ­عىرىنا كوتەرىلىپ, ازيا ويىن­دارىندا ءۇش رەت جۇلدەگەرلەر قاتارىنان كورىنگەن گۇلجان يسا­نوۆا ۇلكەن سپورتتان قول ۇزگەننەن كەيىن ەلىمىزدەن +78 كگ سالماقتا بىرازعا دەيىن مىق­تى بالۋان شىقپاعان ەدى. سوڭعى ۋاقىتتا بەرلىقاش جاقسى كۇرەسىپ ءجۇر. بۇگىنگى تاڭدا ول IJF رەيتينگىندە 15-ورىندى يەلەنىپ وتىر.

ايەلدەر اراسىندا توپ-100-دىكتىڭ قاتارىنا ەنگەن وزگە جەر­لەستەرىمىزدىڭ ناتيجەلەرى مىناداي: نازگۇل ماراتوۆا (+78 كگ) – 30 ورىن, سەۆارا نى­شان­باەۆا (57 كگ) – 32 ورىن, ارۋنا جانكەلدينا (78 كگ) – 32 ورىن, گاۋھار يرماعامبەتوۆا (52 كگ) – 68 ورىن, ءمولدىر نارىنوۆا (63 كگ) – 68 ورىن, تولعاناي ابە­ۋ­و­ۆا (52 كگ) – 72 ورىن, ءما­دينا پا­راگۋلگوۆا (78 كگ) – 77 ورىن, اناستاسيا ماياكوۆا (70 كگ) – 82 ورىن, ەسميگۇل كۋيۋلوۆا (63 كگ) – 85 ورىن, نۇرسۇلۋ ەر­اليەۆا (48 كگ) – 94 ورىن جانە زەرە بەكتاسقىزى (70 كگ) – 95 ورىن.

قازىرگى كەزدە بۇرىمدىلاردىڭ باسەكەسىندە فرانتسيا مەن جا­پونيا قۇرامالارىنىڭ قارقىنى وتە كۇشتى. توپ-10 دزيۋدوشىنىڭ قا­تا­رىنا ەۋروپالىقتاردىڭ 10 جانە ازيالىقتاردىڭ توعىز سپورت­شىسى ەنىپ وتىر. وسى ورايدا فران­­­تسۋزداردىڭ جاپوندارعا قارا­عاندا مىسى باسىم ەكەنىن ايتا كەتكەن ابزال. ويتكەنى بۇل ەلدىڭ ەكى بالۋان قىزى الەمدىك رەيتينگتە جەكە-دارا كوش باستاپ كەلەدى. كۇنشىعىس ەلىنىڭ قىزدارىنا ون­داي باق ازىرگە بۇيىرماي تۇر. برا­زيليا مەن ءيزرايلدىڭ دە ەكپىنى جاقسى. ولاردىڭ بەس بالۋانى – ۇزدىك وندىقتىڭ ساناتىندا. يتاليانىڭ – ءتورت, پورتۋگاليا, موڭ­عوليا, نيدەرلاندتىڭ – ءۇش, ۇلىبريتانيا, كوسوۆو, ۆە­نەسۋەلا, وڭتۇستىك كو­رەيا, اۋس­ترا­ليا, پولشا, حور­ۆاتيا, گەر­ما­نيا, قىتايدىڭ – ەكى جانە يس­پانيا, قازاقستان, سەربيا, ما­­جارستان, وزبەكستان, گرۋزيا جانە اۋستريانىڭ ءبىر-ءبىر وكىلى – مىق­تىلاردىڭ ساناتىندا. ال فرانتسيا مەن ۇلىبريتانيانىڭ – ەكى جانە كانادا, برازيليا, حور­ۆاتيانىڭ ءبىر-ءبىر بالۋانى الەمدىك رەيتينگتە ءبىرىنشى ورىنداردا تۇر.

ايەلدەر اراسىنداعى

توپ-5 دزيۋدوشى

48 كگ: 1. شيرين بۋكلي (فران­­­­تسيا), 2. ناتسۋمي تسۋنودا (جا­پونيا), 3. دجۋليا فيگەروا (يس­پانيا), 4. ۆاكانا كوگا (جا­پو­نيا), 5. فرانچەسكا ميلاني (يتاليا).

52 كگ: 1. چەلسي دجايلس ( ۇلى­بريتانيا), 2. ديستريا كراس­نيچي (كوسوۆو), 3. رەكا پۋپپ (ما­جار­ستان), 4. ۋتا ابە (جا­پونيا), 5. ديورا كەلديوروۆا (وزبەكستان).

57 كگ: 1. كريستا دەگۋچي (كا­نادا), 2. حارۋكا فۋناكۋبو (جا­پونيا), 3. رافاەلا سيلۆا (برا­زيليا), 4. تيمنا نەلسون-لەۆي (يزرايل), 5. حۋ ميمي (وڭ­تۇستىك كورەيا).

63 كگ: 1. ليۋسي رەنشالل ( ۇلى­بريتانيا), 2. كاتەرين بوشەمەن-پينار (كانادا), 3. انريكەليس بارريوس (ۆەنەسۋەلا), 4. مەگۋمي حوريكاۆا (جاپونيا), 5. كەتلەين كۆادرۋس (برازيليا).

70 كگ: 1. باربارا ماتيچ (حور­ۆاتيا), 2. ساننە ۆان دەيك (ني­دەرلاند), 3. ساكي نيزوە (جا­پو­نيا), 4. ميحاەلا پوللەرەس (اۋس­­تريا), 5. ماري-يۆ گايە (فران­­تسيا).

78 كگ: 1. مايرا اگيار (برا­زيليا), 2. اننا-ماريا ۆاگنەر (گەرمانيا), 3. ەليس بەللاندي (يتا­ليا), 4. گيۋشە ستەنحيويس (ني­دەر­لاند), 5. مادەلاينا مالونگا (فرانتسيا).

+78 كگ: 1. رومانا ديككو (فران­تسيا), 2. راز گەرشكو (يز­رايل), 3. بەاتريس سوۋزا (برا­زيليا), 4. لەا فونتەن (فرانتسيا), 5. دجۋ­ليا تولوفۋا (فرانتسيا).

نامىس قايدا, جىگىتتەر؟

قازاقستاننىڭ ەرلەر قۇراما كومانداسى مۇشەلەرى اراسىندا ەڭ ۇزدىك كورسەتكىش ماعجان شام­شادين مەن جانساي سما­عۇلوۆقا تيەسىلى. ەكەۋى دە الەمدىك رەيتينگتە 13-ورىندى ەنشىلەپ وتىر. 60 كگ سالماق دارەجەسىندە كۇش سىناسىپ جۇرگەن 26 جاستاعى سىر بويىنىڭ وكىلى بىلتىر زاگرەبتەگى «گراند سلەم» تۋرنيرىندە توپ جارىپ, استاناداعى ازيا چەم­پيوناتىندا قولا مەدال يە­لەندى. كەزىندە ماعجاننىڭ جاس­تار اراسىندا الەم چەمپيونى اتان­عانى دا جادىمىزدا. 73 كگ سالماقتاعى جانساي سەگىز اي بويى ەمدەلىپ, جاراقاتىنان تولىقتاي ايىققاننان كەيىن بيىل تاتاميگە قايتا ورالدى. بۇل رەتتە ونىڭ «قادامى ءساتتى بولدى» دەپ ايتۋعا بارلىق نەگىز بار. كۇنى كەشە عانا پورتۋگاليادا اياقتالعان گران-پري دوداسىندا قاراعاندىلىق ساقا سپورتشى كۇمىس مەدالدى موينىندا جارقىراتتى.

قازاق ەلى دزيۋدو تاريحىنداعى ەڭ اتاقتى بالۋان ەلدوس سمەتوۆ ەكەنى ءسوزسىز. اسا جەڭىل سالماقتا ونەر كورسەتىپ, كوپتەگەن بيىك بە­لەستى باعىندىرعان سوڭ, ول 66 كگ سالماق دارەجەسىندە باق سىناۋعا بەل بۋدى. بىراق عالىمجان جىل­كەلديەۆتىڭ شاكىرتى جاڭا ور­تاعا بەيىمدەلە المادى. بىرنەشە جاۋاپ­تى جارىستا جە­ڭى­لىس تاپقاننان كەيىن ۇي­رەنشىكتى سال­ما­عىنا قايتا ورا­­لۋدى قۇپ كور­­­­­دى. قازىرگى كەز­­­دە جام­­­بىل وب­لى­سىنىڭ وكى­­لى IJF رەي­­تينگىندە 17-ورىن­­­دى قا­ناعات تۇ­تىپ وتىر.

وزگە جەرلەستەرىمىز الەم­دىك رەي­تينگتە مىناداي ورىندار­دا تۇر: دانيار شامشاەۆ (73 كگ) – 22 ورىن, ديدار حامزا (90 كگ) – 22, باۋىرجان نارباەۆ (60 كگ) – 24, عۇسمان قىرعىزباەۆ (66 كگ) – 26, نۇرلىحان شارحان (100 كگ) – 26, ابىلايحان جۇبانازار (81 كگ) – 30, ءادىل وراز­باەۆ (+100 كگ) – 39, ەرسۇلتان مۇ­زافاروۆ (90 كگ) – 41, ەراسىل قاجىباي (+100 كگ) – 42, ەسەت قۋانوۆ (66 كگ) – 49, يسلام بوزباەۆ (100 كگ) – 51, ايبەك سەرىكباەۆ (100 كگ) – 54, جامبىل تۇرعىناليەۆ (+100 كگ) – 55, عالىمجان قى­رىقباي (+100 كگ) – 60, شەرزود داۆ­لاتوۆ (60 كگ) – 61, اڭساربەك عاينۋللين (73 كگ) – 73, بەكارىس سادۋاقاس (100 كگ) – 92 جانە داۋلەت سۇيكەنوۆ (60 كگ) – 99 ورىن.

بۇگىنگى تاڭدا ەرلەر ارا­سىن­داعى سايىستا جاپونيا مەن گرۋ­زيا تاتامي شەبەرلەرىنىڭ اسى­عى الشىسىنان ءتۇسىپ ءجۇر. توپ-10-دىقتىڭ ساناتىنا ەنگەن دزيۋ­دو­شىلاردىڭ سانى جاعىنان ءسال عا­نا باسىمدىق – كۇنشىعىس ەلى جاعىندا. ۇزدىكتەر تىزىمىندە جا­پونداردىڭ 10 جىگىتى بار. قاپ تاۋىنىڭ توعىز ءور مىنەزدى ورەنى ءدال سونداي قۇرمەتكە بولەنىپ وتىر. ەسە­سىنە گرۋزيانىڭ ءۇش ءاپايتوسى الەمدىك رەيتينگتە كوش باستاپ تۇر. ولار – لوندون, ريو جانە توكيو وليمپيادالارىندا جۇلدەلەردىڭ تولىق جيىنتىعىن جەڭىپ العان لاشا شاۆداتۋاشۆيلي (73 كگ), الەم مەن ەۋروپانىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى تاتو گريگالاشۆيلي (81 كگ) جانە الەم بىرىنشىلىگىنىڭ قولا جۇلدەگەرى يليا سۋلامانيدزە (100 كگ). ياعني جەتى سالماقتىڭ ۇشەۋىندە گرۋزيندەردىڭ الدىنا تۇسەتىن ەشكىم تابىلماي تۇر. را­سىندا دا, نەبارى 3,7 ميلليون حالقى بار شاعىن عانا مەملەكەتتىڭ بۇل تابىسىنا تاڭدانباۋ, تامسانباۋ مۇمكىن ەمەس. ال جاپونيانىڭ بىردە-ءبىر بالۋانىنا ءبىرىنشى ورىننان كورىنۋ باقىتى ازىرگە بۇيىرعان جوق.

ازەربايجان مەن وزبەكستان قۇراما كوماندالارىنىڭ مۇشەلەرى دە ءتۇرلى بايراقتى باسەكەلەردە تابىستى ونەر كورسەتىپ ءجۇر. بۇل مەم­لەكەتتەردىڭ ارقايسىسىنىڭ ال­تى تاتامي شەبەرى توپ-10-دىق­تىڭ قاتارىندا. 90 كگ سالماق دارەجەسىندە داۆلات بابونوۆتىڭ دارا تۇرعانىن ايتا كەتكەنىمىز ءجون. وزبەك دزيۋدوشىسى 2021 جىلى توكيو وليمپياداسى مەن بۋداپەشتتەگى دۇنيەجۇزىلىك دودادا كۇمىس مەدال يەلەنسە, بىلتىر تاشكەنتتە الەم چەمپيونى اتاندى. سونداي-اق بەلگيا, موڭعوليا, برازيليانىڭ – ءتورت, وڭتۇستىك كورەيا, يزرايل, كانادانىڭ – ءۇش, يسپانيا, يتاليا, كۋبا, ني­­دەرلاندتىڭ – ەكى, تايپەي, مول­دوۆا, ۋكراينا, تۇركيا, اۋس­تريا, فرانتسيا, ماجارستان, پور­تۋگاليا, تاجىكستان جانە چە­حيا­نىڭ ءبىر-ءبىر وكىلى جوعارىداعى تى­زىمگە ەندى. وكىنىشكە قاراي, سو­لاردىڭ ساناتىندا قازاق ەلىنىڭ بىر­دە-ءبىر دزيۋدوشىسى جوق. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, گرۋزيانىڭ ءۇش بالۋانىنان بولەك, شاعىن عانا تايپەي مەن مولدوۆانىڭ جانە تاجىكستاننىڭ دزيۋدوشىلارى دا ءوز سالماق دارەجەلەرىندە دارا تۇر.

ەرلەر اراسىنداعى

توپ-5 دزيۋدوشى

60 كگ: 1. يان يۋنۆەي (تايپەي), 2. ريۋدزيۋ ناگاياما (جاپونيا), 3. لي حا ريم (وڭتۇستىك كورەيا), 4. فرانسيسكو گارريگوس (يسپانيا), 5. گەورگي ساردالاشۆيلي (گرۋزيا).

66 كگ: 1. دەنيس ۆيەرۋ (مول­دوۆا), 2. يوندونپەرەنلەين باس­حۋ (موڭعوليا), 3. حيفۋمي ابە (جا­پونيا), 4. بارۋح شمايلوۆ (يزرايل), 5. ۆاجا مارگۆەلاشۆيلي (گرۋزيا).

73 كگ: 1. لاشا شاۆدا­تۋا­­شۆيلي (گرۋزيا), 2. حيدايات گەي­داروۆ (ازەربايجان), 3. تسەند-وچيرىن تسوگتبااتار (موڭعوليا), 4. دانيەل كارنين (برازيليا), 5. سوي­تي حاسيموتو (جاپونيا).

81 كگ: 1. تاتو گريگالاشۆيلي (گرۋ­زيا), 2. ماتتياس كاسسە (بەل­گيا), 3. سايد موللاەي (ازەر­باي­جان), 4. گيلەرمە شميدت (برا­زيليا), 5. سامي چۋچي (بەلگيا).

90 كگ: 1. داۆلات بابونوۆ (وزبەكستان), 2. سانشيرو مۋراو (جا­پونيا), 3. بەكا گۆينياشۆيلي (گرۋزيا), 4. لۋكا مايسۋرادزە (گرۋ­­زيا), 5. كريستيان توتت (ما­جارستان).

100 كگ: 1. يليا سۋلامانيدزە (گرۋزيا), 2. مايكل كوررەل (ني­دەرلاند), 3. زەليم كوتسوەۆ (ازەر­بايجان), 4. دجوردج فونسەكا (پور­تۋگاليا), 5. شادي ەلناحاس (كا­نادا).

+100 كگ: 1. تەمۋر را­حيموۆ (تاجىكستان), 2. گۋرام تۋ­شي­شۆي­لي (گرۋزيا), 3. يۋر سپەي­كەرس (نيدەرلاند), 4. ەندي گراندا (كۋبا), 5. كوكورو كاگەۋرا (جا­پونيا).