پرەزيدەنت رەسپۋبليكا كۇنىنە وراي مەملەكەتتىك ناگرادالار تابىستادى

پرەزيدەنت, ەڭ الدىمەن, سالتاناتتى شاراعا جينالعان قاۋىمدى رەسپۋبليكا كۇنىمەن قۇتتىقتادى.

– بۇل – قازاقتىڭ سان عاسىرلىق مەملەكەتتىلىك ءداستۇرى جاڭعىرعان كۇن. بۇل – بوستاندىق ءۇشىن كۇرەسكەن بابالار ارمانى اقيقاتقا اينالعان كۇن.  1990 جىلى 25 قازاندا قازاقستاننىڭ ەگەمەندىگى تۋرالى دەكلاراتسيا قابىلداندى. بۇل قۇجات تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ ساياسي-قۇقىقتىق نەگىزىن قالىپتاستىردى.  ءبىر سوزبەن ايتساق, دەكلاراتسيا – ەلىمىزدىڭ  تاۋەلسىزدىك الۋىنا جول اشقان اقجولتاي قۇجات, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, ەگەمەندىككە باستايتىن قاسيەتتى جولدى حالقىمىز ۇزاق جىلدار بويى ءجۇرىپ ءوتتى. ەل اعالارى مەن زيالىلار ۇلتتىڭ ساناسىن ساقتاۋ ءۇشىن قولىنان كەلگەننىڭ ءبارىن جاسادى. ۇلتىمىزدىڭ ازاتتىققا دەگەن ۇمتىلىسى جەلتوقسان وقيعاسىندا ايقىن كورىندى. ەگەمەندىك دەكلاراتسياسىن حالقىمىزدىڭ جان-جاقتى جانە ۇزاق جىلعى كۇرەسىنىڭ ناتيجەسى دەۋگە بولادى.

– مەن ۇلىتاۋدا وتكەن القالى جيىندا رەسپۋبليكا كۇنىنە ۇلتتىق مەرەكە مارتەبەسىن قايتارۋدى ۇسىندىم. ونى قازاقستاننىڭ باستى مەيرامى رەتىندە اتاپ ءوتۋ تۋرالى باستاما كوتەردىم. بۇل باستاما حالىقتىڭ كەڭ قولداۋىنا يە بولىپ, ءتيىستى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزىلدى. بيىلدان باستاپ رەسپۋبليكا كۇنى – ۇلتتىق مەرەكە. ەندى بۇل مەيرامدى كۇللى ەل بولىپ  جاڭا مازمۇندا اتاپ وتەتىن بولامىز. قايتا جاڭعىرعان رەسپۋبليكا كۇنى – بۇل حالقىمىزدىڭ رۋحىن كوتەرىپ, ەلدىگىمىزدى نىعايتا تۇسەتىن اسا ماڭىزدى تاريحي قادام, – دەدى پرەزيدەنت.

قاسىم-جومارت توقاەۆ «رەسپۋبليكا» ءسوزى لاتىن تىلىنەن اۋدارعاندا «ورتاق ءىس» دەگەن ماعىنا بەرەتىنىن اتاپ ءوتىپ, رەسپۋبليكا ءوز ىسىنە جاۋاپتى ازاماتتاردىڭ ورتاق ءىس-ارەكەتىنىڭ ارقاسىندا قۇرىلاتىنىنا توقتالدى.

– ازاماتتار – مەملەكەتتىڭ ارقاۋى. ازاماتتارى بولماسا, مەملەكەت تە بولمايدى. قۋاتتى جانە قارقىندى دامۋ جولىنا تۇسكەن مەملەكەت ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىنا جانە ولاردىڭ ەركىندىگىنە مىزعىماس كەپىل بولادى. حالقى جاسامپاز, وتانشىل جانە ەڭبەكقور ەل عانا تولاعاي تابىسقا جەتەرى انىق. سوندىقتان ءبىزدىڭ وسى جولداعى باعدارىمىز – بارشاعا ايقىن. «ادام مەملەكەت ءۇشىن ەمەس, مەملەكەتتىڭ يگىلىگى ادام ءۇشىن» قاعيداسى باستى ۇستانىمعا اينالدى, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, مەملەكەت قۇرۋ تاجىريبەسى, تاريح سىنى مەن زامان تالابى شىنايى سيمۆولداردى ايقىنداپ بەرەدى. 

– ءبىزدىڭ پاسپورت بۇكىل الەمدە قۇرمەتتەلەدى, وعان ەشقانداي كەدەرگى جوق. قازاقستان ازاماتتارى شەت مەملەكەتتەردىڭ ۆيزاسىن الىپ, شەكارالاردى كەسىپ وتەدى, قىزمەتتىك جانە جەكە ماقساتتا شەتەلگە ەركىن شىعادى. بۇل – ءبىزدىڭ ەتنوسارالىق تولەرانتتىلىق پەن دوستىقتى نىعايتۋ جونىندەگى ساياساتىمىزدىڭ, سونداي-اق حالىقارالىق قاۋىپسىزدىك پەن ىنتىماقتاستىقتى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان دايەكتى باعدارىمىزدىڭ ناتيجەسى, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

سونىمەن قاتار پرەزيدەنت ەلىمىزدىڭ بارشا ازاماتتارىن بىرىكتىرىپ, ورتاق ىسكە جۇمىلدىراتىن تاعى ءبىر سيمۆولى مەملەكەتتىك تۋ ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

– ءاربىر ازاماتىمىز قاستەرلى وتانىمىزعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگىن مەملەكەتتىك رامىزدەرگە قۇرمەتى ارقىلى كورسەتە الادى. قازىر  بايراعىمىزدى  قوعامدىق جەرلەردە جانە جەكەمەنشىك ورىنداردا قويۋعا ەش تىيىم جوق. ءبىز دومبىراعا  ءار قازاقتىڭ تورىنەن ورىن بار دەيمىز. بۇل – دۇرىس. سول سياقتى ەلىمىزدىڭ ءار وتباسىندا كوك بايراعىمىز تۇرسا, وتە جاراسىمدى بولاتىنى ءسوزسىز. ءبىزدىڭ تۋىمىزدا  حالقىمىزدىڭ بۇكىل رۋحى كورىنىس تاپقان,– دەدى مەملەكەت باسشىسى.

قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان حالقىن ۇيىستىراتىن تاعى ءبىر قۇندىلىق – مەملەكەتتىك ءتىل ەكەنىن ايتىپ, قازاق ءتىلىنىڭ ماڭگىلىك مەملەكەتتىك ءتىل تۇعىرىندا بولاتىنىن جەتكىزدى.

– قازاق ءتىلىنىڭ قولدانىس اياسىن ارتتىرا بەرۋ – مەملەكەتتىڭ مىندەتى. بۇل جۇمىس ەش توقتامايدى, جالعاسا بەرەدى. جاقىندا مەن ء«وز ءتىلىڭ – بىرلىك ءۇشىن, وزگە تىلدەر – تىرلىك ءۇشىن» دەپ ايتتىم. جاستارىمىز  كوپ ءتىل بىلگەن سايىن باسەكەگە قابىلەتتى, بىلىكتى مامان بولادى. ءتىل, ۇلتارالىق قاتىناس – ىشكى تۇراقتىلىققا ىقپال ەتەتىن ءوزارا تىعىز ءارى ماڭىزدى فاكتورلار. سوندىقتان مۇنداي ماڭىزدى ماسەلەلەردەن ساياسي قۇرال جاساۋعا بولمايدى. وسىنداي قوعامدىق تۇرعىدان سەزىمتال ماسەلەلەردى ساياسيلاندىرۋدىڭ كەسىرىنەن كەيبىر ەلدەر قاسىرەتتى جاعدايعا ۇشىرادى. بۇل – ءبىزدىڭ جول ەمەس, – دەدى پرەزيدەنت.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, رەسپۋبليكا كۇنى باستى ۇلتتىق مەرەكە رەتىندە, شىن مانىندە, جالپىحالىقتىق مەيرامعا اينالۋعا ءتيىس. ازاماتتار رەسپۋبليكا كۇنى يدەياسىن زور قۋانىشپەن قابىل الدى. پرەزيدەنت ءار وڭىردە سالتاناتتى مەرەكەلىك شارالار, عىلىمي كونفەرەنتسيالار, شىعارماشىلىق بايقاۋلار, سپورت جارىستارى, پاتريوتتىق, ۆولونتەرلىك جانە قايىرىمدىلىق اكتسيالارى ۇيىمداستىرىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتىپ, بىزگە رەسپۋبليكا كۇنىنىڭ ءمان-ماڭىزىن بارىنشا ايشىقتايتىن جالپىۇلتتىق باستامالار كەرەك ەكەنىن ايتتى.

سونىمەن قاتار مەملەكەت باسشىسى جاڭا ستراتەگيالىق باعدارىمىزدى ايقىنداۋ ماڭىزدى ەكەنىن ايتىپ,  سوڭعى جىلدارى ءتۇرلى سالادا تۇبەگەيلى رەفورمالار قولعا الىنعانىن جەتكىزدى.

 – ماقساتىمىز – ادىلەتتى قازاقستاندى قۇرۋ. قازىر ءبىز وسى كۇردەلى جولدىڭ باسىندا تۇرمىز. مەن ءۇشىن حالىقتىڭ جانە مەملەكەتتىڭ مۇددەسى بارىنەن بيىك. سول سەبەپتى مەن وسى ستراتەگيالىق باعىتتى ەلىمىزدىڭ باستى باعدارى رەتىندە جاريالادىم. بۇل جولداعى بارلىق جاۋاپكەرشىلىك جۇگىن ارقالاۋعا دايىنمىن, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

پرەزيدەنت ادىلەتتى قازاقستاندا ەكونوميكالىق ساياسات ازاماتتاردىڭ ءوز قارىم-قابىلەتىن ىسكە اسىرۋعا, وتانداستارىمىزدىڭ تۇرمىس ساپاسىنىڭ ۇدايى جاقسارۋىنا مول مۇمكىندىكتەر مەن تەڭ جاعداي جاساۋعا باعىتتالاتىنىن ايتتى. سونداي-اق سوت جۇيەسى مەن قۇقىق قورعاۋ سالاسىنداعى رەفورمالار جالعاسادى, زاڭ مەن ءتارتىپ ازاماتتاردىڭ مەملەكەتكە دەگەن سەنىمىن ارتتىرۋدىڭ نەگىزگى فاكتورىنا اينالادى.  

– ادامدار – ءبىزدىڭ باستى بايلىعىمىز, ەكونوميكالىق جانە قوعامدىق دامۋدىڭ باستى قوزعاۋشى كۇشى. سوندىقتان ءبىز ادام الەۋەتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ستراتەگيالىق ينۆەستيتسيانى ۇلعايتامىز, جاستارىمىز بەن الەۋمەتتىك ءالسىز ساناتتاعى ازاماتتارىمىزدى جان-جاقتى قولدايمىز. تۇپتەپ كەلگەندە, ءبىز بۇكىل  قۇندىلىقتار جۇيەسىن قايتا قاراپ, ۇلتتىڭ جاڭا بولمىسىن قالىپتاستىرۋىمىز كەرەك, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ. 

پرەزيدەنت ءسوزىنىڭ سوڭىندا ەلدىڭ دامۋىنا ەلەۋلى ەڭبەك سىڭىرگەن بىرقاتار ازاماتتى جوعارى مەملەكەتتىك ناگرادالارمەن ماراپاتتادى. سونداي-اق رۋحانيات سالاسىنا زور ۇلەس قوسقان شىعارماشىلىق وكىلدەرىنە اباي اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر سالاسىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىقتى تاپسىردى.

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ سويلەگەن ءسوزىنىڭ تولىق ماتىنىمەن مىنا سىلتەمە ارقىلى تانىسۋعا بولادى.

\