ساياسات • 23 تامىز، 2022

«جاسىل قازاقستان» ۇلتتىق جوباسى ەلىمىزگە نە بەرەدى؟

1595 رەت كورسەتىلدى

پرەمەر-مينيستر ءاليحان سمايىلوۆتىڭ توراعالىعىمەن وتكەن ۇكىمەت وتىرىسىندا «جاسىل قازاقستان» ۇلتتىق جوباسىن ىسكە اسىرۋ بارىسى قارالدى. بۇل ماسەلە تۋرالى بايانداعان ەكولوگيا، گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى سەرىكقالي برەكەشەۆتىڭ ايتۋىنشا، «جاسىل قازاقستان» ۇلتتىق جوباسىنىڭ نەگىزگى ماقساتى – اتموسفەرالىق اۋانىڭ لاستانۋىن ازايتۋ، قالدىقتاردى، سۋ رەسۋرستارىن جانە ورمان شارۋاشىلىعىن باسقارۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ.

جىلۋ ورتالىعىن گازعا اۋىستىرۋدىڭ پايداسى كوپ

س.برەكەشەۆ «جاسىل قازاقستان» ۇلتتىق جوباسى قولايلى ءومىر ءسۇرۋ ورتاسى مەن ەكولوگيالىق جاعدايدى جاقسارتۋعا باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى. ۇلتتىق جوبا 4 باعىتتى، 11 مىندەتتى، 19 كورسەتكىشتى جانە 48 ءىس-شارانى قامتيدى.

2021 جىلى ۇلتتىق جوبانى ىسكە اسىرۋعا 89،3 ملرد تەڭگە، ونىڭ ىشىندە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 27،6 ملرد تەڭگە، جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن 15 ملرد تەڭگە جانە بيۋدجەتتەن تىس 46،7 ملرد تەڭگە قارجى كوزدەلگەن. بيىل ۇلتتىق جوبانىڭ ءىس-شارالارىن ىسكە اسىرۋعا شامامەن 161 ملرد تەڭگە جوسپارلاندى.

2021 جىلدىڭ قورىتىندىسى بو­يىنشا بارلىق نەگىزگى كورسەتكىشكە قول جەتكىزىلدى. جەدەل مالىمەتتەرگە سايكەس، وسى جىلدىڭ ءى جارتىسىندا جوسپارلانعان كورسەتكىشتەر دە ورىندالۋدا. «اتموسفەرالىق اۋا ساپاسىن جاقسارتۋ» شارالارى شەڭبەرىندە 10 ءىرى قالادا 5 جىل ىشىندە 16 ءىرى كاسىپورىندا شىعارىندىنى 20%-عا قىسقارتۋ كوزدەلىپ وتىر. 2021 جىلى 16 كاسىپورىن اتموسفەرالىق اۋاعا 655 مىڭ توننا لاستاۋشى زاتتار شىعاردى، بۇل 803،8 مىڭ توننا ليميت كەزىندە 2020 جىلعى دەڭگەيدەن 3%-عا تومەن. وسى جىلدىڭ 6 ايىندا كاسىپورىنداردىڭ ەميسسيالارى 293،2 مىڭ توننانى قۇرادى، بۇل بىلتىرعى سايكەس كەزەڭىنەن 6،7%-عا تومەن»، دەدى س.برەكەشەۆ.

بۇل كورسەتكىشكە تابيعاتتى قورعاۋ ءىس-شارالارىمەن قاتار، ونەركاسىپتى مودەرنيزاتسيالاۋ ەسەبىنەن قول جەتكىزىلدى. ول ءۇشىن كاسىپورىندار ءوز قارجىسىنان 15،4 ملرد تەڭگە ءبولدى. مىسالى، «ارسەلورميتتال تەمىرتاۋ» قوعامىنىڭ بولات دەپارتامەنتى اگلومەرات بۋنكەرلەر كورپۋستارى شاڭ تازالاۋ جابدىقتارىن جاڭارتىپ، قازاندىق اگرەگاتتارىنىڭ ەلەكتر سۇزگىلەرىنە جوندەۋ جۇرگىزدى. بۇل شارا شىعارىندىنى 1،1 مىڭ تونناعا ازايتۋعا مۇمكىندىك بەردى. اكتاستى ۇساقتاۋ كورپۋسىنىڭ شاڭ تازالايتىن جابدىقتارىن قايتا قۇرۋ جانە ەلەكتر سۇزگىلەرىن ورناتۋ ارقىلى اگلومەراتتاردى جەنتەكتەۋ ايماعىنىڭ گاز شىعارۋ جولىن قايتا جاڭارتۋ بويىنشا جۇمىستار باستالدى. جۇمىس بيىل اياقتالادى. جالپى، كاسىپورىن بويىنشا 2025 جىلعا 30%-عا تومەندەتۋ جوسپارلانىپ وتىر.

الماتىدا ەكىنشى جىلۋ ەلەكتر ورتالىعىن گازعا اۋىستىرۋ جوسپارلانعان. بۇل 2025 جىلعا قاراي لاستاۋشى زاتتار شى­عارىندىلارىن 80%-عا تومەندەتۋ­گە مۇمكىندىك بەرەدى. ال اتىراۋ مۇ­ناي وڭدەۋ زاۋىتىندا كاتاليتيكالىق كرەكينگ­تىڭ ءتۇتىن گازىن تازالاۋ جانە وتىن گازىن امين قىشقىلىمەن تازارتۋ جۇمىس­تارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇل لاس­تاۋشى زاتتاردىڭ شىعارىندىلارىن 3،6%-عا تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. جالپى، 2030 جىلعا دەيىن 9،1%-عا تومەندەتۋ جوسپارلانىپ وتىر.

ەكولوگيا، گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرس­­تار ءمينيسترى وڭىرلەردە قالدىق­تار­دى ساتىسىنا قاراي باسقارۋدى جۇ­يەلى جوسپارلاۋ بويىنشا كەشەندى جۇمىس اتقارىلماي جاتقانىنا نازار اۋدار­دى. وسىعان بايلانىستى، ۆەدومست­ۆونىڭ ۇسى­نىسى بويىنشا اكىمدىك­تەر كوممۋنالدىق قالدىقتاردى باسقارۋ باعدارلاماسىن ازىرلەۋى، وڭىردە قالدىق­تاردى باسقارۋدىڭ بارلىق جۇيەسىن ەسكەرۋگە ءتيىس.

ارالدى ساقتاۋ ءۇشىن قازىرگى ۋاقىتتا «ارال تەڭىزىنىڭ سولتۇستىك بولىگىن دامىتۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ» جوباسىنىڭ تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگىزدەمەسى ازىرلەنۋدە. سونىمەن قاتار اقتوبە وبلىسىنداعى شالقار كولىن تازارتۋ جۇمىسى جالعاسىپ جاتىر.

بيوالۋانتۇرلىلىكتى ساقتاۋ ماق­ساتىن­دا ۇلتتىق جوباعا 3 مىندەت ەنگى­زىلىپ، ونىڭ ىشىندە 3 كورسەتكىش جانە 8 ءىس-شارا قابىلداندى. ۇلىتاۋ تاۋ-دالا ءماسسيۆىنىڭ ەكوجۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋ جانە ساقتاۋ ءۇشىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن اۋدانى 58،9 مىڭ گەكتاردى قۇرايتىن « ۇلىتاۋ» ۇلتتىق پاركى قۇرىلدى.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2 ملرد اعاش وتىرعىزۋ جونىندەگى تاپسىرماسى اياسىندا وبلىس اكىمدىكتەرى ورماندى قالپىنا كەلتىرۋ جونىندەگى كەشەندى جوسپارلاردى بەكىتتى، ينتەراكتيۆتى كارتا دايىندالىپ، كەرەكتى تەحنيكا مەن جابدىق قۇرالدارى ساتىپ الىندى. 2021 جىلى جوسپارلانعان 44،3 مىڭ گەكتاردىڭ ورنىنا 66 مىڭ گەكتار القاپتا 138 ملن-عا جۋىق اعاش وتىرعىزىلدى. بيىل كوكتەمگە جوسپارلانعان 66،9 مىڭ گەكتاردىڭ 39 مىڭ گەكتارىنا 106،4 ملن اعاش وتىرعىزىلدى. ورمان داقىلدارىنىڭ نەگىزگى جۇمىس كولەمىن اياقتاۋ كۇز مەزگىلىنە بەلگىلەنگەن. «سونىمەن بىرگە ارال ءوڭىرىنىڭ ەكولوگيالىق جاعدايىن جاقسارتۋ ماقساتىندا بىلتىر 100 مىڭ گەكتارعا سەكسەۋىل وتىرعىزدىق. بيىل 250 مىڭ گەكتار وتىرعىزۋ جوسپارلانعان. وسى جىلدىڭ كوكتەمىندە 12 مىڭ گەكتار سەكسەۋىل وتىرعىزىلدى، قالعان 238 مىڭ گەكتارعا كۇزدە وتىرعىزىلادى. كورسەتكىشتەر تولىعىمەن ورىندالاتىن بولادى»، دەدى س.برەكەشەۆ.

ەكولوگيا، گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى بيىل اقتوبە جانە باتىس قازاقستان وبلىستارىندا بەكىتىلگەن جوسپارلى جۇمىستاردى جۇرگىزۋگە قارجى بولىنبەگەنىن اتاپ ءوتتى. بۇل مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋعا كەدەرگى كەلتىرۋى مۇمكىن.

«ەكولوگيا بولاشاعى» باعىتى بو­يىنشا 2021 جىلى جالپى ورتا مەكتەپتىڭ 6-سىنىپ باعدارلاماسىنا «ەكولوگيا» كۋرسى ەنگىزىلدى. ەڭ ۇزدىك حالىقارالىق تاجىريبەنى ەسكەرە وتىرىپ، ەكولوگيالىق-بيولوگيالىق فاكۋلتاتيۆتىك ادىستەمە ازىرلەندى. بيىل «ەكو-ءبىلىم بەرۋدىڭ ۇزدىك ۇيىمى» جىل سايىنعى ۇلتتىق كونكۋرسىن وتكىزۋ جوسپارلانۋدا.

بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ PAGE باعدارلاماسىنىڭ قولداۋىمەن ەكولو­گيالىق اقپارات كوزىمەن قامتىل­عاندار سانىن ارتتىرىپ، ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋ جونىندە ۇلتتىق مەديا-جوسپارىنىڭ تۇجىرىمداماسى دايىندالدى. تۇجىرىمداما قوعامدىق ەكو-پىكىردى قالىپتاستىرۋ ءۇشىن اقپاراتتىق ءتۇسىندىرۋ كامپانياسىن ۇيىمداستىرۋ ءادىسىن ۇسىنادى.

ءار وڭىردە ەكولوگيالىق جاعدايدى جاقسارتۋ جوسپارى ازىرلەنبەك

جالپى، جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستا ناتيجە جوق ەمەس. 2021 جىلى 16 كاسىپ­ورىن اتموسفەرالىق اۋاعا شىعارعان لاس­تاۋشى زاتتار مولشەرى 3%-عا ازايعان، ال 2022 جىلدىڭ 6 ايىندا بىلتىرعى سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 6،7%-عا تومەندەدى. بۇل كورسەتكىشكە تابيعاتتى قورعاۋ ءىس-شارالارىمەن قاتار، ونەركاسىپتى مودەرنيزاتسيالاۋ ەسەبىنەن قول جەتكىزىلدى. سونىمەن قاتار 3 005 پوليگوننىڭ 639-ى ەكولوگيالىق نورمالارعا سايكەس كەلتىرىلدى. بولەك جيناۋ ءۇشىن 3 876 كونتەينەر ورناتىلدى. نۇر-سۇلتان قالاسىندا قۇرىلىس قالدىقتارىن جيناۋعا جانە وڭدەۋگە ارنالعان الاڭ سالىندى. پاۆلودار وبلىسىندا «بىلقىلداق» كولى اۋماعىنىڭ لاستانۋىن وقشاۋلاۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار وتكىزىلىپ جاتىر.

سونداي-اق كانالداردى، سونىڭ ىشىندە بالقاش كولىنىڭ باسسەينىندە جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. سىرداريا وزەنىنىڭ 50 شاقىرىمى تازارتىلدى. 22 ارنانىڭ سۋ ەسەبى تسيفرلاندى. وسى شارالار بالقاش كولىنە شامامەن 12 تەكشە كيلومەتر سۋ اعىمىن قامتاماسىز ەتتى، سولتۇستىك ارال تەڭىزىنىڭ كولەمى 20،6 تەكشە كيلومەتر دەڭگەيىندە ساقتالىپ، سۋارۋ كەزىندە سۋ شىعىنى 200 ملن تەكشە مەترگە قىسقارتىلدى، كولەمى 230 ملن تەكشە مەترگە سۋ قوسىمشا جيناقتالدى.

وسى جايتتارعا توقتالىپ ءوتىپ، ماسەلەنى قورىتىندىلاعان پرەمەر-مينيستر قورشاعان ورتانى جاقسارتۋ ءۇشىن 2023 جىلعى 1 قاڭتاردان باس­تاپ ءىرى كاسىپورىنداردا ەميسسيالار مونيتورينگىنىڭ اۆتوماتتى جۇيەسىن ەنگىزۋ قاجەتتىلىگى تۋرالى نورما كۇشىنە ەنەتىنىن ەسكە سالىپ ءوتتى. «اتالعان شارا ءاربىر كاسىپورىننىڭ زياندى قالدىقتارى تۋرالى جەدەل ءارى شىنايى اقپارات الۋعا باعىتتالعان. سونداي-اق بۇل نورما كاسىپورىندارعا مونيتورينگ جۇرگىزىپ، اتموسفەراعا شىعاتىن زياندى قالدىقتار دەڭگەيى اسىپ كەتكەن جاعدايدا جەدەل شارالار قولدانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. ەكولوگيا مينيسترلىگىنە جۇيەنى ەنگىزۋدى ەرەكشە باقىلاۋعا الۋدى تاپسىرامىن»، دەدى ءا.سمايىلوۆ.

سونىمەن قاتار مەملەكەت باسشىسى­نىڭ تاپسىرماسى بويىنشا، 5 جىل ىشىندە 2 ملرد ءتۇپ اعاش وتىرعىزۋ تۋرالى اۋقىمدى جوبا ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. 2021 جىلى 66 مىڭ گەكتار الاڭعا شامامەن 138 ملن اعاش وتىرعىزىلدى. الايدا بيىل اقتوبە جانە باتىس قازاقستان وبلىستارىندا قارجىلاندىرۋ از بولعاندىقتان، جوس­پارلى كورسەتكىش ورىندالماي قالۋى مۇمكىن. «وڭىرلەردىڭ اكىمدىكتەرى قارجى مينيسترلىگىمەن بىرلەسىپ، وسى ماسەلەنى پىسىقتاسىن»، دەدى پرەمەر-مينيستر.

ۇكىمەت باسشىسى وتكەن جىلدان بەرى ەكولوگيالىق تولەمدەر ەكولوگيالىق احۋال­دى جاقسارتۋ شارالارىنا باعىت­تالۋى ءتيىس دەگەن نورما قولدانىلىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. «ول ءۇشىن ەكولوگيا مينيسترلىگى اكىمدىكتەرمەن بىرگە ءاربىر ءوڭىر بويىنشا ەكولوگيالىق جاعدايدى جاقسارتۋ ءۇشىن ءىس-شارالار جوسپارىن ازىرلەۋى كەرەك»، دەدى ءا.سمايىلوۆ.

پرەمەر-مينيستر يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ، قارجى، ەكولوگيا، گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىكتەرىنە ءىرى ەلدى مەكەندەردە تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتار پولي­گوندارىن سالۋ ءۇشىن جوبالاۋ-سمە­تالىق قۇجاتتامانى ازىرلەۋگە قاراجات ءبولۋ ماسەلەسىن پىسىقتاۋدى تاپسىردى.

ا

ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس، «ەQ»

 

ەگىن ەسەبىنەن استىقپەن تولىق قامتاماسىز ەتىلەدى

ۇكىمەت وتىرىسىندا قارالعان ەكىنشى ماسەلە – جەم-شوپپەن قامتاماسىز ەتۋ جانە ەگىن وراعى ناۋقانىنا دايىندىق تۋرالى تاپسىرمالار بولدى.

بايانداما جاساعان اۋىل شارۋاشى­لىعى ءمينيسترى ەربول قاراشوكەەۆ اۋىل شارۋاشىلىعى جانۋارلارىن ازىقپەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارى اياسىندا جەم-ءشوپ داقىلدارىنىڭ ەگىس الاڭدارى 448،1 مىڭ گەكتارعا ۇلعايتىلعانىن حابارلادى. ونىڭ ايتۋىنشا، جەمشوپ ساتىپ الۋدى سۋبسيديالاۋعا قاراجات ءبولىندى، جەم-ءشوپ استىعىن ساتىپ الۋ ءۇشىن ازىق-ت ۇلىك كورپوراتسياسىنىڭ جار­عىلىق كاپيتالى ۇلعايتىلدى، 1 قا­زانعا دەيىن ەل اۋماعىنان بيداي شىعارۋعا كۆوتالاردىڭ قولدانىسى ۇزارتىلدى.

بۇدان باسقا، ءاربىر ءوڭىر بويىنشا جۇيەلى شارالاردى قامتيتىن ازىق ءوندىرىسى سالاسىن دامىتۋ جونىندەگى 2022-2025 جىلدارعا ارنالعان جول كارتاسى ازىرلەنىپ، بەكىتىلدى.

مينيستر رەسپۋبليكانىڭ بارلىق وڭىرىندە جاپپاي ەگىن جيناۋ باستالعانىن ايتتى. بۇگىندە بارلىعى 2،2 ملن گەكتار ءداندى جانە ءداندى-بۇرشاقتى داقىلدار (13،9%) جينالدى، ورتاشا ونىمدىلىك ءار گەكتارعا 14،6 تسەنتنەردەن اينالىپ، 3،3 ملن توننا استىق باستىرىلدى. بيىل اۋىل شارۋاشىلىعى داقىلدارى ەگىلگەن الاڭ 23،4 ملن گەكتاردى قۇرادى، بۇل 2021 جىلمەن سالىستىرعاندا 387،1 مىڭ گەكتارعا ارتىق.

اۋىسپالى قالدىقتاردى ەسكەرە وتىرىپ، جالپى استىق جيناۋدان كۇتىلەتىن كولەم رەسپۋبليكانىڭ ىشكى قاجەتتىلىگىن تولىق قامتاماسىز ەتۋ، سونداي-اق استىقتىڭ بەلگىلى ءبىر كولەمىن ەكسپورتقا وتكىزۋ جانە ءداستۇرلى نارىقتارداعى ساۋدا پوزيتسيالارىن ساقتاۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى.

ەنەرگەتيكا ءمينيسترى بولات اقشو­لاقوۆتىڭ مالىمەتىنشە، بيىل كۇزگى دالا جۇمىستارىنا 423،5 مىڭ توننا ديزەل وتىنى ءبولىندى. شىلدەدە 106،6 مىڭ توننا تيەلدى، تامىزدا 148،2 مىڭ تونناعا تولەنىپ، 87،4 مىڭ توننا تيەلدى.

اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋارىن ون­دىرۋشىلەرگە مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىنان ديزەل وتىنىن جەتكىزۋ باسىم نەگىزدە جۇزەگە اسىرىلادى. ولاردىڭ باعالارى وڭىرگە بايلانىستى بولشەك ساۋدا باعاسىنان 15-25% تومەن.

پرەمەر-مينيستر جالپى بيىل مال ازىعىن دايىنداۋ جۇمىستارى ءۇشىن اۋا رايىنىڭ قولايلى بولىپ تۇرعانىن ايتتى. دەگەنمەن ماڭعىستاۋ جانە اتىراۋ وبلىستارى گرافيكتەن كەشىگىپ كەلەدى. «بۇل وڭىرلەر جۇمىس قارقىنىن كۇشەيتۋى كەرەك»، دەدى ءا.سمايىلوۆ.

پرەمەر-مينيستر ۇكىمەتتىڭ ەگىن وراعىن قارجىلاي جانە ماتەريالدىق-تەحنيكالىق قامتاماسىز ەتۋ بو­يىنشا بارلىق قاجەتتى شارانى قابىلداعانىن ايتىپ ءوتتى. «بيىلعى بولجام بويىنشا، استىقتىڭ ءتۇسىمى ورتاشا جىلدىق كورسەتكىشتەن جوعارى بولۋى كەرەك. وسىعان بايلانىستى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى مەن اكىمدىكتەردىڭ باستى مىندەتى – ەگىن وراعىن ۋاقىتىندا جانە ساپالى وتكىزۋ»، دەدى ءا.سمايىلوۆ.

ۇكىمەت باسشىسى ەلەۆاتورلاردىڭ استىقتى قابىلداۋعا جانە ساقتاۋعا دا­يىن بولۋىن قامتاماسىز ەتۋ كەرەگىن ايتتى. سونىمەن قاتار اۋىل شارۋاشىلىعى، يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىكتەرى مەن «قازاقستان تەمىر جولى» ۇلتتىق كومپانياسىنا ءوڭىر اكىمدىكتەرىمەن بىرلەسىپ، ۆاگوندارمەن قامتاماسىز ەتۋ جانە لوگيستيكا ماسەلەسىن شەشۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدى تاپسىردى.

ۇكىمەت باسشىسى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنە ازىق-ت ۇلىك كەلىسىمشارت كورپوراتسياسىمەن بىرلەسىپ، قىس مەزگىلىنە جەمشوپ قورىن ۋاقتىلى جاساقتاۋ شارالارىن قابىلداۋدى ءارى ونىڭ باعاسىنىڭ تۇراقتى بولۋىن قامتاماسىز ەتۋدى مىندەتتەدى.

ءا.سمايىلوۆ ديزەل وتىنىمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋداردى. وسى جۇمىس اياسىندا پرەمەر-ءمينيستردىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى رومان سكليارعا جانار-جاعارمايدىڭ باعالارىن باقىلاۋ جانە تاپشىلىعىنا جول بەرمەۋ جونىندەگى تۇراقتى جۇمىس ىستەيتىن كوميسسيا قۇرۋ تاپسىرىلدى. «ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى باسەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىمەن جانە اكىمدىكتەرمەن بىرلەسىپ، باعا نەگىزسىز كوتەرىلگەن جاعدايدا ءتيىستى دەن قويۋ شارالارىن قابىلداۋى كەرەك. يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى، «قازمۇنايگاز» جانە قتج كومپانيالارى مۇناي وڭدەۋ زاۋىتتارىنان مۇناي ونىمدەرىن ۋاقتىلى جىبەرۋدى قامتاماسىز ەتۋ بويىنشا شارالار قابىلداۋى قاجەت»، دەدى ءا.سمايىلوۆ.

سونىمەن قاتار تسيفرلىق دامۋ، ين­نو­ۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەر­كاسىبى جانە ەنەرگەتيكا مينيستر­لىك­تەرىنە ديزەل وتىنىن ساتۋدىڭ تاۋ­­لىكتىك ليميتتەرىن باقىلاۋ جونىن­دەگى اق­پاراتتىق جۇيەنى ەنگىزۋدى جەدەل­دەتۋدى، ەنەرگەتيكا مينيسترلىگىنە ءوڭىر اكىمدىكتەرىمەن بىرلەسىپ، ەگىن وراعى كەزىندە شارۋالاردى جانار-جا­عارمايمەن ۋاقتىلى قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن تۇراقتى باقىلاۋدا ۇستاۋدى تاپسىردى.

سوڭعى جاڭالىقتار

مۇز قۇرسانعان ەكىباستۇز

ايماقتار • بۇگىن، 21:12

ءۇمىت ساۋلەسى

ساياسات • بۇگىن، 21:11

ۇلت ساۋلىعى – ۇلى بايلىق

ساياسات • بۇگىن، 21:09

ءسابيدىڭ ءومىرىن ساقتاپ قالدى

ايماقتار • بۇگىن، 21:02

تۇرلەنگەن تەمەكىنىڭ ءبارى زيان

مەديتسينا • بۇگىن، 20:58

ساڭلاقتىڭ سوڭعى سامعاۋى

قازاقستان • بۇگىن، 20:50

كىتاپ كوكجيەگى كەڭەيىپ كەلەدى

رۋحانيات • بۇگىن، 20:41

«نەمىس ماشينەسى» جولدا قالدى

فۋتبول • بۇگىن، 20:36

ستۋدەنتتىك تەاتر فەستيۆالى

تەاتر • بۇگىن، 20:34

«كۇمبىرلە كۇيىم، ەلىمدە!»

ايماقتار • بۇگىن، 20:28

ۇقساس جاڭالىقتار