قوعام • 10 تامىز، 2022

اۋىلداعى اعايىننىڭ الەۋەتىن ءتيىمدى قولدانباي ءجۇرمىز

290 رەت كورسەتىلدى

قازىرگى تاڭدا ءوزىن ءوزى جۇمىسپەن قام­تىپ، ەشكىمگە تەلمىرمەي، تىرشىلىگىنىڭ ارباسىن ولەرمەندىكپەن سۇيرەپ جۇرگەن وتانداستارىمىزدىڭ باسىم بولىگى اۋىل­دىق جەرلەردە تۇرادى. جۇرتتىڭ بارىنە تابىسى اجەپتاۋىر جۇمىس تابىلا بەرمەيتىن بۇگىنگى زاماندا ولاردىڭ ەڭبەگىن باعالاۋ ءارى قولداۋ ماسەلەسىنە نازار اۋدارۋ قاجەت-اق.

ءبىز جوعارىدا ايتىپ وتكەن اۋىل ادامدارى مالىن باعىپ، ءشوبىن جيناپ، باقشاسىن كۇتىپ، تاعى باسقا دا شارۋاسىن كۇيتتەپ تاڭ­ات­­قاننان قارا كەشكە دەيىن ءبىر تىنىم تاپ­پايدى. بۇعان قاراپ، «ە-ە، ىستەسە ءوزى ءۇشىن عوي» دەپ قويا سالۋعا بولادى. بىراق ولاردىڭ ەش­­كىمنەن جۇمىس سۇراماي، جاردەماقى الماي، ناق­تىلاي ايتقاندا، مەملەكەتكە يەك ارتپاي-اق ءوز تىرشىلىگىن قامداپ جۇرگەنىن ەسكەرۋىمىز كەرەك. بۇل – تۇسىنگەنگە مەملەكەتكە ۇلكەن كومەك. سوندىقتان ولاردى قوعامىمىزداعى قول­داۋ كۇتەتىن ءبىر الەۋمەتتىك توپ رەتىندە قا­راستىرۋ سۇرانىپ تۇرعانداي.

ءوزىن ءوزى جۇمىسپەن قامتىپ، ءوزىنىڭ جەكە شارۋاشىلىعىن جۇرگىزۋ، ءۇي ىرگەلىك جەرىنىڭ ءونىمى ارقىلى الەۋمەتتىك ماسەلەسىن شەشىپ جۇرگەن ازاماتتاردىڭ قالاي دەگەندە دە قولى قىسقا. «شىقپا جانىم، شىقپامەن» كۇن وتكىزىپ، اياعىن الشاڭ باسۋعا مۇرشاسى بولا قويمايدى. وسى جاعدايات ولاردى شىدامنىڭ دە شەگى بار دەمەكشى، ءوز اۋىلدارىن تاستاپ، «جايلى مەكەن ىزدەپ» كەتۋلەرىنە ءماجبۇر ەتەدى.

بۇل توپتاعى ازاماتتار كوبىنە وبلىس، اۋدان ورتالىقتارىنان شالعاي جاتقان، ماڭايىندا ءوندىرىس ورىندارى جوق ەلدى مەكەندەردە وتە كوپ. سوندىقتان، ءوزىنىڭ جەكە شارۋاشىلىعى ارقىلى كۇنىن كورىپ وتىرعان بارشاعا مەملەكەت تاراپىنان وڭ كوزقاراس، كەڭ قولداۋ قاجەت.

وسى ورايدا اتالعان توپتاعىلاردىڭ قو­لىن­­داعى كەز كەلگەن ءونىمدى پۇلعا اينال­دى­رۋلارىنا وڭتايلى جول اشقان ءجون. ارينە، بۇل ىستە ولاردى دەلدالدارعا جەم قىلماي، ونىمدەرىن نارىقتىق باعامەن ساتىپ الۋ ما­سەلەسىن ۇيىمداستىرۋ وتە وزەكتى. وسى جۇ­­مىستى مەملەكەت جەرگىلىكتى باسقارۋ ور­گان­دارى ارقىلى قولعا الىپ، ونى ءتيىمدى جۇرگىزە بىلسە، اۋىلداعى اعايىننىڭ جەكە شارۋاشىلىعى ءوندىرىس وشاعىنا، باقشالىق جەرى قازىنا كوزىنە اينالىپ شىعا كەلەر ەدى. سونداي-اق ءوزىنىڭ جەكە شارۋاشىلىعى ارقىلى كۇنكورىسىن قامداپ وتىرعان اعايىندى ءتۇرلى جولمەن قارجىلاي قولداپ، وسىلايشا، ولاردى ىنتالاندىرۋ ءىسىن قولعا الۋ ماڭىزدى. ەت-ءسۇت ونىمدەرىنەن باستاپ، جۇمىرتقا، ءجۇن-جۇرقا، تەرى-تەرسەككە دەيىن نارىق باعاسىنا ساتىپ، اقشاعا اينالدىرعان، سونىمەن قاتار مەملەكەتتەن قارجىلاي قولداۋ كورگەن اعايىن ەشتەڭەگە الاڭداماي، جۇمىستارىن قارقىندى جۇرگىزە بەرەر ەدى.

بۇل جەردە ءبىرىنشى كەزەكتە مەملەكەتتىڭ، سودان كەيىن اۋىلداعى اعايىننىڭ بەرەكەسى ارتادى دەپ ويلايمىز. تاراتا ايتار بولساق، تۇرعىندار ەلىمىزدىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن وركەندەتۋگە ۇلەسىن قوسۋعا ۇلكەن مۇمكىندىك الادى ءارى تۇرمىسىن جاقسارتادى، ال مەملەكەت بايانسىز باعدارلامالارعا سەنىپ ۋاقىت ولتىرمەي، اتالعان سالانى دامىتۋعا سەرپىن بەرەتىن وتاندىق، بۇرىننان ەسكەرۋسىز جاتقان زور كۇشتى ىسكە قوسار ەدى. بۇل ءوز كەزەگىندە اۋىل تۇرعىندارىن جاپپاي ەكونوميكالىق بەلسەندى، الەۋەتتى كۇشكە اينالدىرادى.

بۇگىندە اۋىلدان قالاعا كەلىپ جاتقان جۇرت از ەمەس. ولار قالالارعا كوبىنە تابىس تابۋ ماقساتىندا كەلەدى. بۇل ءۇردىس قالا­لار­دا ءتۇرلى الەۋمەتتىك ماسەلەنىڭ تۋىن­­داۋىنا اكەلەتىنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. تىر­­شىلىگىنە اۋىل شارۋاشىلىعىن وزەك ەتۋگە ءتيىس ەلىمىز قازىردەن باستاپ اۋىلداعى اعا­يىندى ءوز ورىندارىنان قوزعاماۋدى وي­لا­عانى ءجون. سول ءۇشىن ءبىرىنشى كەزەكتە، جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمىزدەي، اۋىلداردا جەكە شارۋاشىلىعىن كۇنكورىستىڭ كوزى ەتكەن وتانداستارىمىزعا ەرەكشە كوزقاراس كەرەك.

ءبىز قالاي بولعاندا دا اۋىل شارۋاشى­لىعىنا يەك ارتپاي وركەنىمىز وسپەسىن قازىردەن ءبىلىپ وتىرعان ەلمىز. ولاي بولسا، كۇنى ەرتەڭ قالاداعى تاس تامعا قامالىپ، سوندا تۇرىپ ۇيرەنىپ قالعان كەشەگى اۋىل­دىقتاردى، ولاردىڭ ۇرپاعىن ەلىمىزدىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن دامىتۋ ىسىنە قايتا تارتۋ قيىن بولادى. بۇل قازاقتىڭ كەڭ-بايتاق دالاسىن كەلەشەكتە سىرت ەلدىڭ جۇمىس ىزدەپ كەلگەن ازاماتتارى تولتىرادى دەگەن ءسوز.

قورىتا ايتقاندا، ءبىز باسقا ەمەس، ءوزىمىز­دىڭ الەۋەتىمىزدى ءتيىمدى پايدالانۋعا بەت بۇرۋىمىز كەرەك. وسى ورايدا «وتاندىق قانداي تەتىكتەردى ىسكە قوسساق وركەنىمىز وسەدى، تۇرمىسىمىز تۇزەلەدى؟» دەگەن ساۋالعا ىجداعاتتىلىقپەن جاۋاپ ىزدەگەنىمىز دۇرىس. بۇل سۇراقتىڭ ءبىر جاۋابى – اۋىلداعى ەڭبەكقور اعايىننىڭ وندىرگەن دۇنيەسى تابىستىڭ قاينارى ەكەنىنە كوزىن جەتكىزۋ، سونداي-اق قىزىعۋشىلىعىن وياتا وتىرىپ، ولاردى ەكونوميكالىق بەلسەندى ازاماتتاردىڭ قاتارىنا قوسۋ.

سوڭعى جاڭالىقتار

ەلوردادا Astana Marathon-2022 وتەدى

ەلوردا • بۇگىن، 12:16

سوماليدە جارىلىس بولدى

الەم • بۇگىن، 10:25

بۇگىنگى ۆاليۋتا باعامى

قارجى • بۇگىن، 10:13

ەكىنشى ورىنعا تابان تىرەدى

سپورت • بۇگىن، 07:32

وۆەرتايمدا جەڭدى

حوككەي • بۇگىن، 07:30

ۇقساس جاڭالىقتار