رەكورد دەگەن سوزگە سەلك ەتكەنىڭىز انىق. «ەۋروازياتتىق ەنەرگەتيكالىق كورپوراتسيا» اق قاراستى «شىعىس» كەنىشىنىڭ ءماشينيسى بولىپ ەڭبەك ەتكەن مۇرات قايىرگەلدين ءبىر ايدا روتورلى ەكسكاۆاتورمەن 700 توننا كومىر شىعارعان! ماتەماتيكا مەن كومىر كەنىشتەرىندەگى جاعدايدان حاباردار ادام مۇنداي كورسەتكىشتى ماڭداي تەرمەن كەلگەنىن بىردەن تۇسىنەدى. بۇل – تۇندە دە كىرپىك قاقپاي جۇمىس ىستەلدى دەگەن ءسوز. «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعى تەك وسى رەكوردتىق كورسەتكىش ءۇشىن عانا بەرىلگەن جوق. وزگە دە ناتيجەلى ەڭبەكتەرى جەتەرلىك. كاسىپورىنىڭ قوعامدىق ومىرىنە بەلسەندى اتسالىسىپ, بار بىلگەنىن جاستارعا ۇيرەتۋگە دەگەن ۇمتىلىسى دا باعالانعانىن اتاپ وتكەن ءجون. مارتەبەلى ماراپاتتى ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ءوز قولىنان الىپ, بارشا پاۆلودار جۇرتىنىڭ مەرەيىن ۇستەم ەتكەن بولاتىن. «بىلگەنىڭدى بىرەۋگە ۇيرەتپەۋ – بايلىق جيناپ, جەرگە كومىپ قويعانمەن بىردەي» دەۋشى مە ەدى؟! وسى رەتتە مۇرات قايىرگەلدين بيىل زەينەتكەرلىكتىڭ اۋىلىنا شىقسا دا, ءالى كۇنگە دەيىن جاس ارىپتەستەرىنە باعىت-باعدار كورسەتىپ, اقىل-كەڭەسىن ايتۋدان قاشقان ەمەس.
زەينەتكەرلىكتى ءسوز ەتتىك ەكەن, اۋەلى ىسكەر ماماننىڭ ءومىربايانىنا از-كەم توقتالساق. م.قايىرگەلدين بۇرىنعى كراسنوكۋتسك اۋدانى چكالوۆ سوۆحوزىنداعى (قازىرگى اقتوعاي اۋدانى مۇتكەنوۆ اۋىلى) مەكتەپتىڭ 8-سىنىبىن تامامداعان سوڭ كراسنوارمەيكا (قازىرگى پاۆلودار اۋدانى كەمەڭگەر اۋىلى) تەحنيكۋمىنا وقۋعا تۇسەدى. 1978 جىلى اگرونوم ماماندىعى بويىنشا ديپلوم الىپ, بىردەن اسكەر قاتارىنا شاقىرىلادى. ازاماتتىق بورىشىن وتەپ كەلگەن سوڭ بىرنەشە اي تۋعان اۋىلىندا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا جۇمىس ىستەپ, 1980 جىلى ەكىباستۇز قالاسىنا قونىس اۋدارادى. «كازپرومتەحمونتاج» كاسىپورنىندا بەس جىل قۇرىلىسشى-مونتاجداۋشى رەتىندە ەڭبەك ەتەدى. ارىپتەستەرىمەن بىرگە ەكسكاۆاتورلاردى جيناپ, قۇراستىرىپ, ءوندىرىس ورىندارىنا جونەلتىپ وتىرادى. قىزىعى سول, 1985 جىلى «شىعىس» كەنىشى اشىلعان كەزدە ءوزى قۇراستىرىپ, جيناپ جۇرگەن ەكسكاۆاتورمەن جاڭا كاسىپورىنعا جۇمىسقا قابىلدانىپتى. سودان بەرى 37 جىل بويى ءبىر سالادا, ءبىر كەنىشتە تۇراقتى ەڭبەك ەتىپ, زەينەتكەرلىك جاسقا شىققان ەكەن.
– اعا بۋىن وكىلدەرى مارات قۇرمانعاليەۆ, يۋري زولاۋت سىندى بىلىكتى مامانداردان ۇيرەنگەنىم, بىلگەنىم كوپ بولدى. كەيىن ءوزىمىز دە جاس ماماندارعا تالىمگەر بولىپ, بار جيعان-تەرگەنىمىزبەن ءبولىسىپ, اقىل-كەڭەس بەردىك. ۇرپاقتار ساباقتاستىعى دەگەن وسى بولسا كەرەك. جالپى, جۇرتشىلىقتىڭ قاتتى وتىننان تارىقپاۋى, قىستا بۇرسەڭ قاقپاۋى ءۇشىن ايانباي ەڭبەك ەتتىك. جوسپار بويىنشا ءبىر ايدا كەمىندە 1 ملن توننا كومىر ءوندىرۋىمىز ءتيىس-ءتىن. ءبىز بەلگىلەنگەن مەجەدەن اسىپ ءتۇسىپ, ايىنا شامامەن 1,5 ملن توننا قاتتى وتىندى سىرتقا شىعارىپ جۇردىك. بۇل – وڭاي شارۋا ەمەس. جىلدىڭ مەزگىلىنە, اۋا رايىنا, تاۋلىك ۋاقىتىنا قاراماستان ەكسكاۆاتورلاردى تىزگىندەگەندەر تىنباي جۇمىس ىستەيدى. تۇرعىنداردى جىلۋ, ەلەكتر ەنەرگياسىمەن قامتۋ جولىندا ايانىپ قالمايدى. ولاردىڭ بۇل باعىتتاعى ەڭبەگى ەرەن. جاستارعا ايتارىم, جۇمىسقا ادال بولۋ كەرەك. سوندا عانا بار جاقسىلىق كۇتپەگەن جەردەن ءوزى-اق كەلەدى. جاسىراتىنى جوق, كەيبىر جاستار وقۋىن ءتامامداي سالا بىردەن باسشىلىق قىزمەتكە ورنالاسۋعا ءۇيىر. مول تاجىريبە جيناقتاپ, بىلىكتى مامان بولىپ قالىپتاسساڭ, ەڭبەگىڭ ەلەنبەي قالمايتىنىن ەستەن شىعارماعان ءجون, – دەيدى اڭگىمەمىزدىڭ كەيىپكەرى.
ءيا, اتاق-ابىرويعا بولەنۋ ءۇشىن باسشى بولۋ مىندەتتى ەمەس. مۇرات قايىرگەلدين قاراپايىم بريگادير بولىپ ءجۇرىپ, ەڭبەگىمەن ءوزىن مويىنداتتى. كەيبىرەۋلەر ماراپات الۋعا ۇمتىلىپ, باسشىلارعا جالپاقتاپ, جاعىمپازدانىپ جۇرەتىنى راس. م.قايىرگەلديننىڭ جۇمىسىنا بەرىلگەنى سونشالىق, مەملەكەت باسشىسىنىڭ قولىنان ماراپات الاتىنىن سوڭعى ساتتە عانا بىلگەن. قاراپايىمدىلىق دەگەن وسى شىعار. ىسكەر ازامات: «لايىم ەلىمىز امان, جۇرتىمىز تىنىش بولسىن! ناعىز ەڭبەك ەرى دەيتىن ازاماتتاردىڭ قاتارى جىل سايىن كوبەيىپ, ەل ەكونوميكاسىنىڭ قارىشتاپ دامۋىنا تىلەكتەسپىن», دەپ جىلى قوشتاستى.
پاۆلودار وبلىسى,
ەكىباستۇز قالاسى
