ايماقتار • 07 شىلدە، 2022

شۋدىڭ بالالارى قاشانعا دەيىن جۋالىدا دەمالادى؟

73 رەت كورسەتىلدى

بۇگىندە وقۋشىلاردى سىرتقى جازعى لاگەرلەردە تىنىقتىرۋ ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىندە قالىپتاسقان كەستەگە سايكەس ىسكە اسىرىلىپ جاتقانى ءمالىم. بۇل جۇمىس جامبىل وبلىسىندا دا ءوز دەڭگەيىندە جۇرگىزىلىپ جاتىر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ 2022 جىلدى بالالار جىلى دەپ جاريالاعانىن ەسكەرسەك، ەل بولاشاعىنىڭ ەرتەڭى سانالاتىن جاسوسپىرىمدەردىڭ بىردە-ءبىرى قاراۋسىز قالماۋى كەرەك.

وبلىس اكىمدىگى ءبىلىم باسقارماسى­نىڭ باسشىسى بەيقۇت جامانگوزوۆتىڭ ايتۋىنشا، بۇگىنگى تاڭدا وبلىستاعى قالا سىرتىنداعى 11 ساۋىقتىرۋ لاگەرىنىڭ 8-ءى كەستەگە سايكەس جۇمىس ىستەپ تۇر. ال وڭىردە 10 اۋدان بار ەكەنىن ەسكەرسەك، ­8 سا­ۋىقتىرۋ ورنى ارقىلى بارلىق اۋداندا ماسەلە جەرگىلىكتى دەڭگەيدە شەشىمىن تاپپاعانىن تۇسىنە تۇسەمىز. باسقارما باسشىسى كەلتىرگەن دەرەكتەرگە كوز جۇ­گىرت­سەك، از قامتىلعان وتباسىلاردىڭ جوس­پارلانعان 7 683 بالاسىنىڭ 2 864-ءى نەمەسە 37،2%-ى قامتىلدى. سونداي-اق 390 مەكتەپ جانىنداعى جازعى لاگەرلەردە 31 940 بالا قامتىلعان. البەتتە، ايتا بەرسەك، كوڭىل كونشىتەرلىك تسيفرلار بارشىلىق. دەگەنمەن...

جازعى ساۋىقتىرۋ كەزەڭىنە ءۇش بىردەي لاگەر اتسالىسا المادى. «كووپەراتور» لاگەرى كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىنا باي­لانىستى بالالاردى ماۋسىمدىق ساۋىقتىرۋدان سىرت قالسا، «بايتەرەك» لاگەرى كونكۋرس ناتيجەسىنە سايكەس، «راۋان» لاگەرى قىرعىز رەسپۋبليكاسىنان الاتىن ەلەكتر ەنەرگياسىنا بايلانىس­تى جۇمىسىن جۇيەلەمەگەن. ءبىر سوزبەن ايتقاندا، جەكەمەنشىك ءۇش لاگەر وسىلايشا ءوز مىندەتتەرىن ورىنداماعان.

جالپى، وڭىردە حالقىنىڭ سانى جا­عىنان ەڭ ۇلكەن ءۇش اۋداننىڭ قاتارىنا شۋ اۋدانىنىڭ دا ەنەتىنى بارشاعا ءمالىم. توعىز جولدىڭ تورابىندا تۇرعان اۋدان قاي جاعىنان الىپ قاراساق تا، وزگە اۋدانداردان كەم تۇسپەۋى كەرەك ەدى. الايدا شۋ وڭىرىندە قالىپتاسقان جاعداي كوڭىل كونشىتپەي تۇر.

اۋداندىق ءبىلىم ءبولىمىنىڭ ادىسكەرى ينديرا ينكيباەۆانىڭ ايتۋىنشا، ءوڭىر وقۋشىلارىنىڭ 95،5 پايىزى مەكتەپ جانىنداعى جانە قالا سىرتىنداعى جاز­عى ساۋىقتىرۋ جانە دەمالىس شارالارىمان قامتىلعان ەكەن.

«جالپى ورتا ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرى جانىنداعى 10 كۇندىك ساۋىقتىرۋ الاڭ­دارىندا 2 038 بالا قامتىلدى. قالا سىرتىنداعى جازعى ساۋىقتىرۋ دەما­لىس ورىندارىنا كەلسەك، از قام­تىل­عان وتباسىنان شىققان 300 بالا جۋالى اۋدانىنداعى «تاۋ سامالى» ساۋىق­تىرۋ لاگەرىنە جىبەرىلمەك. 2 038 ءبىلىم الۋشىعا 9 ملن 171 مىڭ تەڭگە بولىنگەن (بالالاردىڭ 1 كۇندىك اقىسى 450 تەڭگە). قالا سىرتىنداعى 12 كۇندىك ساۋىقتىرۋ دەمالىس ورتالىقتارىن­داعى 300 بالاعا 12 ملن 654 مىڭ تەڭگە بولىن­گەن (بالالاردىڭ 1 كۇندىك اقىسى 3 515 تەڭگە). سونىمەن قاتار شۋ قالاسىندا تۇراتىن 4 050 (45،23%) وقۋشى جازعى دەمالىستا اتا-اجەلەرىنە اۋىلعا بارعان»، دەيدى ول جاع­دايدى ءتۇسىندىرىپ.

اۋداندىق ءبىلىم ءبولىمىنىڭ ادىسكەرى كەلتىرگەن دەرەكتەرگە سەنسەك، اۋدانداعى س.مۇقانوۆ اتىنداعى جازعى ساۋىقتىرۋ لاگەرى سوڭعى ءۇش جىلدىڭ بەدەرىندە بالالاردى قابىلداۋعا قاۋقارسىز بولىپ تۇر. ءبىر سوزبەن ايتقاندا، كۇردەلى جوندەۋدى قاجەت ەتەدى. سوندىقتان دا ءوڭىردىڭ 300 وقۋشىسى الىستاعى جۋالى اۋدانىندا ورنالاسقان لاگەرگە اتتانباق. الەۋەتى جاعىنان وڭىردەگى كوپتەگەن اۋداننان كوش ىلگەرى تۇرۋعا ءتيىس شۋدا ءدال وسىنداي ماسەلەنىڭ ورىن الىپ وتىرعانى سان سوقتىراتىنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى.

وبلىس اكىمى نۇرجان نۇرجىگىتوۆ وڭىر­دەگى ءبىلىم الۋشىلاردىڭ بارلىعى ­دا ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارى قىزمەتكەر­لەرى­نىڭ نازارىنان تىس قالماۋى كە­رەكتىگىن ەسكەرتىپ وتىر. اسىرەسە سىرتقى ساۋىقتىرۋ لاگەرلەرىندە دەمالاتىن بالالارعا ايرىقشا كوڭىل ءبولىنۋى كەرەك. مۇنى ءتيىستى باسقارما باسشىسى مەن اۋدان اكىمدەرى دە نازاردان تىس قالدىرماۋى كەرەك.

حالقىنىڭ سانى 100 مىڭنان اسىپ جىعىلاتىن شۋ اۋدانىنداعى س.مۇقا­نوۆ اتىنداعى لاگەر كەلەسى ماۋسىمدا بالالاردى قابىلداۋعا دايىن بولا ما، جوق پا؟ بۇل ماسەلە اۋدان اكىمى ساكەن ارۋباەۆتىڭ باس اۋىرتار شارۋاسىنا اينالۋى كەرەك. ويتكەنى بالالاردى ساۋىقتىرۋدا جازعى لاگەرلەردىڭ الار ورنى بولەك.

 

جامبىل وبلىسى،

شۋ اۋدانى

سوڭعى جاڭالىقتار

شەكارانىڭ شەبى بەرىك

قازاقستان • كەشە

باقىت مينيسترلىگى

قوعام • كەشە

ەلەكتر جەلىلەرى توزىپ تۇر

ەكونوميكا • كەشە

ۇلت ۇستازىنىڭ ۇلاعاتى

احمەت بايتۇرسىن ۇلى • كەشە

«قىلمىسكەر» قالام

ونەر • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار