تانىم • 15 ماۋسىم، 2022

اكۋلانىڭ ءتىسى

42 رەت كورسەتىلدى

قوستاناي وبلىسى ارقالىق قالاسىنداعى دالا ولكەسى تاريحى مۇراجايىندا تورعاي وڭىرىنەن تابىلعان قازبا جادىگەرلەر اراسىندا مەزازوي داۋىرىندە ءومىر سۇرگەن اكۋلانىڭ تىستەرى ساقتالعان.

ەجەلگى اكۋلالار وتە كونە دا­ۋىردە – جوعارى دەۆوندا ءومىر سۇر­گەن. ولار گيبودۋس بولعان، بىراق ولاردىڭ ەۆوليۋتسيالىق بايلانىسى بار-جوعى ءدال انىقتالماعان. سول كەزدەردە پالەوزوي اكۋلالارىنىڭ تۇقىمدارى مەن تۇرلەرىنىڭ سانى تەز ءوستى، بىراق پەرم كەزەڭىندە باسىم كوپشىلىگى جويىلعان.

مەزوزوي داۋىرىندە العاشقى اكۋلالار پايدا بولدى. الدىمەن ولار ەلاسموراحيلەرگە، سودان كە­يىن اكۋلالار مەن ساۋلەلەرگە ءبولىن­دى. اكۋلالاردىڭ ونتوگەنەزىندەگى ومىرتقالار كالتسيلەندى، بۇل ولاردى كۇشتى ەتىپ، جوعارى قى­سىمداردان امان الىپ قالدى جانە  قاۋىپتى جىرتقىشتارعا اينالدىردى. زەرتتەۋشىلەر ولاردى جەردەگى بارلىق مۇحيتتان كەزدەستىر­گە­نىن ايتادى. اكۋلا شەمىرشەكتى با­لىقتار توبىنا جاتادى. ويتكەنى دەنەسى تولىقتاي شەمىرشەكتەن قۇرالعان. بۇل جىرتقىش تۋرالى العاشقى دەرەكتەردى «تاريح اتاسى» اتانعان گەرودوت جازبالارىنان (484-425 ج.ج.) كەزدەستىرۋگە بولادى. «اكۋلا» دەگەن ءسوزدى اعىلشىن تىلىندە  العاش رەت 1569 جىلى قول­دانعان.  وعان دەيىن اعىلشىن با­لىقشىلارى مەن تەڭىزشىلەرى ونى «تەڭىز قاسقىرى» دەپ اتاعان.

اكۋلالاردىڭ تىستەرى ۇلكەن نەمەسە كىشكەنتاي، ۇشكىر نەمەسە دو­عال، كەتىلگەن نەمەسە بىركەلكى بو­لادى. تىستەرىنىڭ ءپىشىنى مەن ولشەم­دەرى ولاردىڭ قورەكتەرىنە بايلانىستى. اكۋلالاردىڭ جاقتارىن­دا بىرنەشە ءتىس قاتارى بولۋى مۇمكىن. تىستەرى وسى قاتارلارداعى قىزىل يەكتەرگە بەكىتىلگەن. ەگەر دە ءبىر قاتار تىستەرىنەن ايىرىلسا، كەلەسى قاتارىن قولدانا بەرەدى. اكۋلالاردىڭ كەيبىر ءتۇرى ءومىر بويى تىستەرىن اۋىستىرىپ جۇرەدى، ولار ومىرلەرىندە شامامەن 30 000 تىسكە دەيىن اۋىستىرىپ ۇلگەرەدى ەكەن.

ايتپاقشى، اكۋلا تىستەرىنەن اسەم زەرگەرلىك بۇيىمدار دايىندالسا، باۋىرىن پارفيۋمەريا ونىمدە­رىن جاساۋعا قولدانادى. ال جۇزبە قا­ناتتارىنان ءتۇرلى تاعام ازىرلەيدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

دوللار ارزاندادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 16:52

قوسشىدا جاڭا مەكتەپ اشىلادى

ءبىلىم • بۇگىن، 16:25

ۇقساس جاڭالىقتار