ءوزىنىڭ قورىتىندىسىندا كونستيتۋتسيالىق كەڭەس زاڭ جوباسىنىڭ رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ «جاڭا قازاقستان: جاڭارۋ مەن جاڭعىرۋ جولى» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىنىڭ اياسىندا ازىرلەنگەنىن اتاپ ءوتتى.
كەڭەستىڭ پىكىرىنشە, ۇسىنىلعان شارالار قوعامنىڭ تەز ترانسفورماتسيالانۋعا باعىت العان كەزەڭىندە جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالاردىڭ بەرىك ساياسي-قۇقىقتىق ىرگەتاسىن قالاۋعا ارنالعان.
زاڭ جوباسىمەن مەملەكەت باسشىسىنىڭ وكىلەتتىكتەرى ناقتىلانعان, پارلامەنتتىڭ, ءماسليحاتتاردىڭ ءرولى نىعايتىلعان, بۇل «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسىن تابىستى ىسكە اسىرۋدىڭ ماڭىزدى فاكتورىنا اينالماق. جاڭعىرتىلعان پرەزيدەنتتىك باسقارۋ نىسانىنىڭ قۇرىلىمى بيلىك ينستيتۋتتارىنىڭ وڭتايلى تەڭگەرىمىن قامتاماسىز ەتەدى.
كونستيتۋتسيالىق كەڭەستىڭ پايىمداۋىنشا, بىرقاتار وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار بيلىكتىڭ زاڭ شىعارۋشى (وكىلدى) تارماعىن قايتا فورماتتاۋعا باعىتتالعان. بۇلار مەملەكەتتىڭ كۇشتى پارلامەنتتىك مادەنيەتى مەن ينستيتۋتسيونالدىق تۇراقتىلىعىن ارتتىرادى.
سەنات پەن ءماجىلىستى قۇرۋدىڭ جاڭا تارتىبىنە وڭ باعا بەرىلدى. ءماجىلىس سايلاۋىندا ارالاس سايلاۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ ۋاقىت تالابىنان تۋىندايدى. سونداي-اق, ءبىر مانداتتى اۋماقتىق سايلاۋ وكرۋگى بويىنشا سايلانعان ءماجىلىس دەپۋتاتىن سايلاۋشىلاردىڭ كەرى قايتارىپ الۋ قۇقىعى دا ورىندى ەنگىزىلگەن. پارلامەنتتىڭ پرەزيدەنتتىڭ قول قويۋىنا زاڭدى ۇسىنۋى; سەناتتىڭ ءماجىلىس قابىلداعان زاڭداردى ماقۇلداۋ نەمەسە ماقۇلداماۋ قۇقىعى; ۇكىمەتكە كونستيتۋتسيالىق قۇندىلىقتارعا قاتەر توندىرەتىن جاعدايلاردا زاڭ كۇشى بار ۋاقىتشا نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى قابىلداۋعا قۇقىق بەرۋ جانە باسقالار دا ۋاقىت تالابىنان تۋعان وزگەرىستەر.
رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ اتقارىلۋ ساپاسىنا پارلامەنتتىك باقىلاۋ كۇشەيتىلدى.
كونستيتۋتسيالىق كەڭەس جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك باسقارۋ جانە ءوزىن-ءوزى باسقارۋ كەپىلدىكتەرى كۇشەيتىلگەنىن اتاپ ءوتتى. وعان وبلىستار, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالار جانە استانا اكىمدەرىن تاعايىنداۋدىڭ جاڭا ءتارتىبى كۋا. سونىمەن قاتار, رەسپۋبليكا پرەزيدەنتىنىڭ اتالعان اكىمدەردىڭ اكتىلەرىنىڭ كۇشىن جويۋ نەمەسە قولدانىلۋىن توقتاتا تۇرۋ قۇقىعى جويىلدى.
كەڭەس ءوز قورىتىندىسىندا ءولىم جازاسىن جويۋدى, ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىلدىڭ كونستيتۋتسيالىق مارتەبەسىن كۇشەيتۋدى, پروكۋراتۋرا تۋرالى جەكە كونستيتۋتسيالىق زاڭ قابىلداۋدى ادام قۇقىقتارىن قورعاۋ سالاسىنداعى پروگرەسسيۆتى وزگەرىستەر دەپ اتاپ ءوتتى.
كونستيتۋتسيالىق كەڭەس كونستيتۋتسيالىق سوتتى قۇرۋعا وڭ باعا بەردى. كونستيتۋتسيالىق سوتقا ءوتىنىش سۋبەكتىلەرى قاتارىنا ازاماتتاردى, باس پروكۋرور مەن ادام قۇقىقتارى جونىندەگى ۋاكىلدى قوسۋ ءادىل جانە قۇقىقتىق مەملەكەت قۇرۋداعى ماڭىزدى قادام بولاتىنىنا ەرەكشە نازار اۋداردى. بۇنداي قادام تەجەمەلىك ءارى تەپە-تەڭدىك جۇيەسىن, ازاماتتاردىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارىن قورعاۋدى ينستيتۋتسيونالدى تۇردە نىعايتادى دەپ سانايدى.
جەر مەن تابيعي رەسۋرستاردىڭ مەنشىك يەسى حالىق ەكەندىگى تۋرالى نورمانى ناقتى بەكىتۋ بولاشاقتا وسى تۇرعىدا ءار ءتۇرلى تۇسىنۋلەرگە جول بەرمەيتىن بولادى.
وسى ورايدا, كونستيتۋتسيالىق كەڭەس «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى كونستيتۋتسيادا بەلگىلەنگەن تالاپتارعا سايكەس دەپ سانايدى.
كونستيتۋتسيالىق كەڭەس قورىتىندىسىنىڭ تولىق ءماتىنى باسپاسوزدە جانە كەڭەس سايتىندا جاريالانادى.
كونستيتۋتسيالىق كەڭەس
