سەمينار فورماتىندا وتكەن جيىندا «ەگەمەن قازاقستان» رەسپۋبليكالىق گازەتى» اق باسقارما توراعاسى دارحان قىدىرəلى تۇرىك ساياساتتانۋشىلارى مەن ساراپشىلارىنىڭ الدىندا ارنايى ءدəرىس وقىدى. ءوز سوزىندە ول قازاقستان مەن تۇركيا اراسىنداعى باۋىرلاستىق بايلانىستارعا كەڭىنەن توقتالدى.
سونىمەن قاتار قازاقستاندا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ تىڭ باتىل باستاماسىمەن قولعا الىنعان كونستيتۋتسيالىق رەفورمالار جونىندە ويلارىمەن ءبولىسىپ, انادولىداعى اعايىنعا قارا شاڭىراق قازاقستانداعى جاڭالىقتاردى جەتكىزدى. تامىرلاس ەلدەر اراسىنداعى ىنتىماقتاس تىقتىڭ دامۋى جونىندە ءسوز قوزعادى.
بۇدان بولەك مەملەكەت باسشىسىنىڭ 16 ناۋرىزداعى حالىققا جولداۋىندا ايتىلعان نەگىزگى باسىمدىقتاردى بايانداپ بەردى. وندا كوتەرىلگەن باستى مəسەلەلەردى ناقتى مىسالدارمەن ءتۇسىندىردى.
حالىقارالىق ۇيىمداردا تەر توككەن تəجىريبەلى ديپلومات پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جەتەكشىلىگىمەن قازاقستان تەڭگەرىمدى جəنە كوپسالالى سىرتقى ساياسات جۇرگىزىپ جاتقانىنا توقتالدى. وسى ورايدا سپيكەر قازاقستاننىڭ سىرتقى ساياساتىندا تۇركيامەن جəنە تۇركى əلەمىمەن قارىم-قاتىناستىڭ ورنى ەرەكشە ەكەنىنە ەكپىن بەردى. تۇرىك-قازاق قارىم-قاتىناسىنىڭ كوپ قىرلى جəنە تاريحي تۇرعىدا تامىرىن تەرەڭنەن تارتقانىن əڭگىمەلەپ بەردى.
«قازاقستان قىسقا مەرزىم ىشىندە باتىسپەن, رەسەيمەن, قىتاي مەن, تۇركى əلەمىمەن جəنە تۇركيامەن جاقسى قارىم-قاتىناس ورناتۋدى كوزدەيتىن تەڭگەرىمدى سىرتقى ساياساتتى ودان ءəرى ۇستاناتىنىن ايقىن كورسەتتى», دەدى د.قىدىرəلى.
دارحان قىدىرəلىنىڭ ايتۋىنشا, بىرەگەيلىك پەن سانانى ورنىقتىرۋ تۇرعىسىنان تۇركى əلەمى قازىر ەلەۋلى وزگەرىستەردى باستان كەشىرىپ وتىر. بايكالدان بالقانعا دەيىنگى ۇلان-عايىر اتىراپتا ءومىر سۇرەتىن تۇركى حالىق تارى قازىرگى تاڭدا ۇلى تۇركى وركەنيەتىنىڭ ءبىر بولىگى ەكەنىن كۇننەن-كۇنگە ۇعىنىپ كەلە جاتىر. Əسىرەسە, كەيىنگى 30 جىل دا مۇنداي باۋىرلاستىق سەزىمى بىرتە-بىرتە دامىدى. وعان تۇركيانىڭ دا ۇلكەن ۇلەس قوسقانىن اتاپ ءوتتى. قازىرگى تاڭدا تۇركيا مەن ورتالىق ازيا داعى تۇركى مەملەكەتتەرى اراسىنداعى مəدەني بايلانىس جاڭا كەزەڭگە كوتەرىلگەنىنە توقتالدى.
ءدəرىس بارىسىندا د.قىدىرəلى باق وكىلدەرى مەن ساياسي ساراپشىلاردىڭ تامىرلاس تۇركى əلەمىندەگى بەكەم باۋىرلاستىق, قازاقستان مەن تۇركيا اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق بايلانىستار جəنە ونىڭ بولاشاعى, اتاجۇرت قازاق ەلىنىڭ كوپۆەكتورلى سىرتقى ساياساتى جəنە جاڭا قازاقستانداعى ساياسي رەفورمالار تۋرالى كوپتەگەن سۇراققا جاۋاپ بەردى. سونداي-اق وسىنداي مۇمكىندىكتى ۇسىنعان ANKASAM باسشىسى مەحمەت سەيفەتتين ەرولعا ريزاشىلىعىن ءبىلدىرىپ, باعالى كىتاپتار تارتۋ ەتتى. ءوز كەزەگىندە ANKASAM باسشىسى جاڭا قازاقستانداعى رەفورمالار مەن وزگەرىستەردىڭ بۇكىل تۇركى əلەمى ءۇشىن دە اسا ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
جيىن بارىسىندا ءسوز سويلەگەن ساراپشىلار, زيالى قاۋىم وكىلدەرى قازاقستاننىڭ دەموكراتيالىق جولعا باسقان قادامىن, كونستيتۋتسيالىق رەفورمالارىن جوعارى باعالادى. ەلىمىزدىڭ بولاشاعى جارقىن بولۋىنا تىلەكتەستىگىن بىلدىرە وتىرىپ, انادولىداعى اعايىننىڭ قازاقستان باستامالارىنا əردايىم قولداۋ كورسەتەتىنىن جەتكىزدى.
سونىمەن قاتار وسى كۇنى انكارادا الاش ارداقتىلارى احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تۋعانىنا 150 جىل, مۇحتار Əۋەزوۆتىڭ دۇنيەگە كەلگەنىنە 125 جىل تولۋىنا ارنالعان ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلدى. اتالعان باسقوسۋ اياسىندا حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى شىعارعان بىرقاتار كىتاپتىڭ تۇساۋكەسەر ءرəسىمى ءوتتى. اتاپ ايتقاندا, «احمەت بايتۇر سىن ۇلى جəنە الاش» اتتى ماقالالار توپتاماسى, «قازاق ءبىلىمپاز دارىنىڭ تۇڭعىش سيەزى» تاريحي ماتەريالدار جيناعى جəنە م.Əۋەزوۆتىڭ «قىرعىزدىڭ باتىرلىق ەپوسى «ماناس» اتتى ەڭبەگى تۇرىك وقىرماندارىنا تانىستىرىلدى. جيىنعا تۇركيا دەپۋتاتتارى, عالىمدار, زيالى قاۋىم وكىلدەرى, تۇركىتانۋشىلار قاتىستى.
