قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى جولداۋدا جىل باسىنداعى وقيعالارعا ناقتى قۇقىقتىق باعا بەردى جانە قايعىلى وقيعاعا قاتىسى بارلاردىڭ ەشقايسىسى جازاسىز قالمايتىنىن باسا ايتتى.
سونىمەن قاتار مەملەكەت باسشىسى ەلىمىزدى ودان ءارى دەموكراتيالاندىرۋ باعدارى جالعاسا بەرەتىنىنە نازار اۋدارىپ, قوعامدىق-ساياسي سالاداعى اۋقىمدى جانە جۇيەلى رەفورمالار توپتاماسىن ۇسىندى. بۇل جاڭا باستامالار ەلىمىزدىڭ قازىرگى ساياسي جۇيەسىن تۇبەگەيلى قايتا جاڭعىرتىپ, ونىڭ اشىقتىعىن, ەسەپتىلىگىن جانە تيىمدىلىگىن ارتتىرا تۇسەدى.
نەگىزگى رەفورمالاردىڭ ءبىرى باسقارۋدىڭ سۋپەرپرەزيدەنتتىك ۇلگىسىنەن مىقتى پارلامەنتى بار پرەزيدەنتتىك رەسپۋبليكاعا ءبىرجولا كوشۋ ەكەنى ءسوزسىز. سونىڭ اياسىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جاقىن تۋىستارىنا ساياسي مەملەكەتتىك قىزمەتشى بولۋعا جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتوردا باسشىلىق لاۋازىمداردى يەلەنۋگە زاڭ جۇزىندە تىيىم سالۋ ۇسىنىلدى. سونداي-اق ەل پرەزيدەنتى ءوز وكىلەتتىگىن اتقارۋ كەزەڭىندە ەشقانداي ساياسي پارتياعا مۇشە بولمايتىنى دا ايتىلدى.
وسىلايشا, قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى جۇرتشىلىققا ەلىمىزدىڭ جوعارى باسشىلىعى, ەڭ الدىمەن, رەفورمانى وزىنەن باستاۋعا دايىن ەكەنىن جەتكىزدى. بۇل – بارلىق قازاقستاندىقتىڭ تالاپ-تىلەگىنە ساي كەلەتىن جانە مەملەكەتتىك اپپاراتقا ۇلگى بولاتىن ماڭىزدى قادام.
سونىمەن قاتار ەلىمىزدىڭ سايلاۋ جۇيەسى جانە پارلامەنت پەن ءماسليحاتتاردىڭ قۇرىلىمى مەن جۇمىسى دا تۇبەگەيلى قايتا جاڭعىرادى. ەندى ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ 30 پايىزى ءبىر مانداتتى وكرۋگتەر بويىنشا سايلانادى. ال اۋداندىق جانە قالالىق ءماسليحاتتاردىڭ دەپۋتاتتارى تولىعىمەن ماجوريتارلىق جۇيە بويىنشا سايلانادى. ودان بولەك ساياسي پارتيالاردى تىركەۋ پروتسەدۋراسى دا ايتارلىقتاي جەڭىلدەيدى. مۇنىڭ ءبارى حالىق سەنىمىنە يە, ەلگە سىيلى جاڭا تۇلعالاردىڭ ساياساتقا كەلۋىنە جول اشادى. سونداي-اق دەپۋتاتتاردىڭ سايلاۋشىلار الدىنداعى جەكە جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرادى.
بۇل جولداۋدا سەناتتىڭ قۇرىلىمى مەن قىزمەتىنە قاتىستى بىرقاتار تىڭ جاڭالىقتار ءسوز بولعانى بەلگىلى. مەملەكەت باسشىسى اتاپ وتكەندەي, سەناتتىڭ جوعارعى پالاتا رەتىندە جۇمىس ىستەۋى دۇرىس ءارى ورىندى. الەمدە قۇرىلىمى ۋنيتارلى جانە قازاقستانمەن سالىستىرعاندا حالقى از بولعانىنا قاراماستان قوس پالاتالى پارلامەنتى بار مەملەكەتتەر جەتكىلىكتى.
ۇسىنىلعان رەفورمالار بويىنشا سەنات الداعى ۋاقىتتا ناعىز وڭىرلەردىڭ مۇددەسىن قورعايتىن پالاتاعا اينالۋعا ءتيىس. بۇل ونىڭ وكىلەتتىگىن وزگەرتۋدى تالاپ ەتەتىنى تۇسىنىكتى. سونىمەن بىرگە ەندى سەناتورلار قاتارىندا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ وكىلدەرى دە بولادى. وسى رەتتە ولاردى بۇرىنعىداي اسسامبلەيا سايلامايتىنىن, تەك ونىڭ ۇسىنۋىمەن پرەزيدەنت تاعايىندايتىنىن اتاپ وتكەن ءجون. سوعان سايكەس سەناتتىڭ وڭىرلەرمەن بىرگە قوعامداعى ءتۇرلى ەتنوستىق توپتاردىڭ دا مۇددەسىن ەسكەرەدى.
جولداۋ جۇكتەگەن اۋقىمدى مىندەتتەردى ساپالى ءارى ناتيجەلى ورىنداۋ ءۇشىن الداعى ۋاقىتتا كەشەندى كونستيتۋتسيالىق رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋىمىز كەرەك. ەڭ باستى ماقسات – بارلىق دەڭگەيدەگى شەشىم قابىلداۋ ۇدەرىسىنە ازاماتتاردى كوبىرەك جۇمىلدىرۋ جانە قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ. ول ءۇشىن كونستيتۋتسيانىڭ 30-دان استام بابىنا وزگەرىس ەنگىزۋ قاجەت جانە جىل سوڭىنا دەيىن تاعى 20-دان استام زاڭ قابىلداۋىمىز كەرەك. بارلىق زاڭ ساراپشىلارىمەن, ازاماتتىق قوعام وكىلدەرىمەن بىرلەسىپ, الدىن الا تالقىلانعاننان كەيىن قابىلدانادى. سەنات دەپۋتاتتارى مۇنداي اۋقىمدى جانە ماڭىزدى جۇمىسقا تاس-ءتۇيىن دايىن.
وسىلايشا, پرەزيدەنتىمىز تىڭ ساياسي رەفورمالارمەن ەل تاريحىنىڭ جاڭا پاراعىن اشىپ وتىر. الداعى ۋاقىتتا بۇل باستامالار اشىق, دەموكراتيالى جانە قۇقىقتىق مەملەكەت – «جاڭا قازاقستاننىڭ» باستاۋى بولارىنا ەشقانداي كۇمان جوق.
ماۋلەن اشىمباەۆ,
پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى
