وتىز جىل ىشىندە ەلىمىزدىڭ عىلىم مەن ءبىلىم سالاسىنداعى اتقارىلعان جەتىستىكتەرىنە باعا بەرۋ جانە الداعى مىندەتتەردى ايقىنداۋدى ماقسات ەتكەن القالى جيىنعا بءىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ, ۇعا پرەزيديۋم مۇشەلەرى, دەپۋتاتتار مەن عالىمدار قاتىستى.
جيىننىڭ مودەراتورى الماتى ايماقتىق رەكتورلار كەڭەسىنىڭ توراعاسى, قازۇازۋ باسقارما توراعاسى, رەكتورى تىلەكتەس ەسپولوۆ بۇگىنگى تاڭدا ءبىلىم مەن عىلىم مەملەكەتتىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ, سونداي-اق يننوۆاتسيالىق جۇيە مەن ادامي كاپيتالدىڭ باستى فاكتورىنا اينالعانىن اتاپ ءوتتى.
عالىمدار قاتىسقان القالى جيىندا مينيستر اسحات ايماعامبەتوۆ عىلىمي قاۋىمداستىقتىڭ, ۇلتتىق عىلىم ورداسىنىڭ وتاندىق ءبىلءىمدى, عىلىمدى دامىتۋدا ەرەكشە ءرولگە يە ەكەندىگىنە توقتالدى. «تۇڭعىش پرەزيدەنت–ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «عىلىم مەن يننوۆاتسيانى ەكىنشى ورىنعا قويعان ەل, ەشقاشان ەشبىر سالادا ءبىءرىنشى ورىنعا كوتەرىلە المايتىندىعى» تۋرالى قاعيداسىن باسشىلىققا العان ەلىمىزدءىڭ ۇلتتىق عىلىم ورداسى وتاندىق ءبىلىمدى, عىلىمدى دامىتۋدا ەرەكشە ءرول اتقارىپ كەلەدى. وسى قاعيدانى باسشىلىققا العان مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ «جاڭا جاعدايداعى قازاقستان: ءىس-قيمىل كەزەڭى» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا عىلىمنىڭ دامۋىنا «تىڭ كوزقاراس پەن جاڭا تاسىلدەر كەرەك, سونداي-اق حالىقارالىق تاجىريبەگە ارقا سۇيەۋىمىز قاجەت» – دەپ مىندەتتەگەنى بەلگىلى. وسى ورايدا عىلىم مەن ءبىلىم سالاسىندا وڭ وزگەرىستەر بايقالادى. مىسالى, «پەداگوگ ءمارتەبەسى تۋرالى» زاڭ قابىلدانىپ, ء«بىلىم تۋرالى», «عىلىم تۋرالى»زاڭدارىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلدى.«قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ءبىلىم بەرۋدى جانە عىلىمدى دامىتۋدىڭ 2020-2025 جىلدارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باعدارلاماسى, 2025 جىلعا دەيىنگى جوعارى ءبىلىمىن ينتەرناتسيونالداندىرۋ ستراتەگياسى بەكىتىلدى. بىرىڭعاي ورتالىق ازيالىق جوعارى ءبىلىم كەڭىستىگىن قۇرۋ تۋرالى دەكلاراتسيا, بولون ۇدەرىسى حاتشىلىعىنىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جوعارى ءبىلءىم بەرۋدىڭ ۇلتتىق بىلىكتىلىك شەڭبەرىن ءوزىن-ءوزى سەرتيفيكاتتاۋى تۋرالى ەسەپ قابىلداندى, ياعني قازاقستاندىق جوعارى وقۋ ورندارىنىڭ ديپلومدارىن بارلىق ەۋروپا ەلدەرىندە مويىندايتىن بولادى. زاڭنامالىق دەڭگەيدە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ گرانتتار ءبولۋ نورماسى بەكىتىلگەن, اككرەديتتەۋ ورگاندارىندا, ءبىلىم بەرۋ ۇيىمدارىندا 40-تان استام نورماتيۆتىك قۇجاتتار ەنگىزىلدى», دەءدى مينيستر ءوز ءسوزىندە.
بۇگىندە عىلىم سالاسىندا 23 مىڭداي ادام جۇمىس جاسايدى. عىلىمي-زەرتتەۋ جانە تاجىريبەلىك-كونسترۋكتورلىق جۇمىستارعا جۇمسالاتىن ىشكى شىعىنداردىڭ ءوسۋى بايقالادى. وسى وزگەرىستەردىڭ ناتيجەسىندە پروفەسسورلىق-وقىتۋشىلىق قۇرامنىڭ ەڭبەك اقىسى جانە ستۋدەنتتەردىڭ شاكىرتاقىسى 2 ەسەگە, ماگيسترانتتار مەن دوكتورانتتاردىڭ شاكىرتاقىسى 1,5 ەسەگە ءوستى. ءىءرى مەملەكەتتىك جوعارى وقۋ ورىندارى كوممەرتسيالىق ەمەس اكتسيونەرلىك قوعامدار بولىپ قايتا قۇرىلدى. بۇل ولارعا اكادەميالىق ەركىندىك الۋعا, اۆتونومياعا كوشۋگە جانە مەملەكەتتىك-جەكە مەنشىك سەرىكتەستىك تەتىكتەرىن پايدالانا وتىرىپ, ءوزءىن-ءوزى قارجىلاندىرۋ قاعيداتتارىن ىسكە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
وڭىرلەردەگى 20 جوعارى وقۋ ورنىنىڭ بازاسىندا اكادەميالىق ارتىقشىلىق ورتالىقتارى قۇرىلىپ, ءۇش جوعارى وقۋ ورنى زەرتتەۋ ۋنيۆەرسيتەتتەرى مارتەبەسىنە يە بولادى. نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ تاجىريبەسى نەگىزىندە ەكى وزىق جوعارى وقۋ ورنى اشىلماق, بۇل مينيسترلىكتىڭ ايتارلىقتاي جۇمىستاردى جۇيەلى جۇرگىزىپ جاتقانىنىڭ كۋاسى. عىلىم مەن ءبىلىمدى دامىتۋ بويىنشا قابىلدانعان وسى شارالاردىڭ بارلىعى ەل ەكونوميكاسى مەن رۋحانياتىنىڭ تۇراقتى دامۋىنا جاڭا سەرپىن بەرەتىنى ءسوزسىز.
جيىن بارىسىندا عالىمدار ەلىمىز عىلىمىنىڭ دامۋىنا الپىس جىلدان استام قاجىرلى ەڭبەگىن, زور ۇلەسىن قوسقان اكادەميك مۇرات جۇرىنوۆتىڭ 80 جاسقا تولۋىنا بايلانىستى ەرەن ەڭبەگىن اتاپ ءوتتى. وسى ورايدا مينيستر اسحات ايماعامبەتوۆ تۇڭعىش پرەزيدەنت–ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەنمەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قازاقستاندىق عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ دامۋىنداعى قاجىرلى ەڭبەگى ءۇشىن قۇتتىقتاۋ حاتتارىن تابىس ەتتى.
بەلگىلى عالىم, اكادەميك, پرەزيديۋم مۇشەسى دوسىم سۇلەەۆ بايانداما جاساپ, اكادەميك مۇرات جۇرىنوۆتىڭ ەءلىمىزدىڭ وركەندەۋى مەن ەكونوميكاسىنىڭ, ءبىلىم مەن عىلىمنىڭ قارقىندى دامۋى, جاڭا يننوۆاتسيالاردىڭ ەنگىزىلۋىندەگى ەڭبەگىنە توقتالىپ ءوتتى.
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى ءامىرحان راحىمجانوۆ اكادەميككە پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى نۇرلان نىعماتۋلين جانە پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ قۇتتىقتاۋىن جەتكىزسە, الماتى قالاسى اكىمدىگىنىڭ اتىنان اكىم ورىنباسارى ەرجان باباقۇماروۆ «ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالىن, ال ۇعا ۆيتسە-پرەزيدەنتى عالىمقايىر مۇتانوۆ «قازاقستان جوعارى مەكتەبىءنىڭ قۇرمەتتى قىزمەتكەرى» توسبەلگىسىن, جوعارى وقۋ ورىندارى قاۋىمداستىعىنىڭ توراعاسى, راحمان الشانوۆ قاۋىمداستىقتىڭ وردەنىن تابىس ەتتى. ۋنيۆەرسيتەتتىڭ عىلىمي كەڭەسىنىڭ شەشىمىمەن مۇرات جۇرىنوۆقا «قازۇازۋ قۇرمەتتى پروفەسسورى» اتاعىن باسقارما توراعاسى-رەكتورى تىلەكتەس ەسپولوۆ تاپسىردى.
دوڭگەلەك ۇستەل جۇمىسىن قورىتىندىلاي كەلە, ءىس-شاراعا قاتىسۋشىلار تالقىلانعان ماسەلەلەر بويىنشا ورتاق پىكىرگە كەلىپ, قازاقستانداعى عىلىم مەن ءبىلىمنىڭ ءرولىن جاڭا ساپالى دەڭگەيگە كوتەرۋگە جانە ەلدىڭ يننوۆاتسيالىق دامۋىنداعى سەرپىلىسكە ىقپال ەتەتىنىنە سەنىم ءبىلدىردى.
