پىكىر • 03 قاراشا, 2021

«مىڭ ءبىر ءتۇندى وقىدىڭىز با, مىرزا؟..»

415 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

وسى ساۋالدى مينيسترلەر مەن اكىم­دەر­گە قويساق, ءبىرازى: ء«يا, وقىدىم» دەپ جاۋاپ بەرسە, كوبى باسىن شايقاپ, كوزىمەن جەر شۇقىپ قالاتىن سياقتى. سەبەبى ايگىلى ەرتەگىدەگى ءتۇن جامىلا جۇرت تانى­­ماي قا­لاتىنداي قاراپايىم كيىنىپ, باعدات ش­ا­ھارىن ارالاپ, حالىقتىڭ شىنايى جاع­دايىن, شىن پىكىرىن ءبىلۋدى ءجون كورگەن ھارون راشيد حاليفا سياقتى اندا-ساندا «اسپاننان جەرگە ءتۇسىپ», قاعاز بەتىندەگى جانە ءىس جۇزىندەگى احۋالدى سالىس­تىرىپ جۇرگەن شەنەۋنىكتەر شامالى-اۋ.

«مىڭ ءبىر ءتۇندى وقىدىڭىز با, مىرزا؟..»

بۇدان جيىرما جىلدان استام بۇرىن سول كەزدەگى ىشكى ىستەر ءمينيسترى قايىربەك سۇلەيمەنوۆ گەنەرالدىق ءمۋنديرىن شەشىپ تاستاپ, كادىمگى جولاۋشى كەيپىنە ەنىپ, جەمىس تولى جۇك اۆتوموبيلىمەن وزبەكستان شەكاراسىنان الماتىعا دەيىن جاسىرىن تەكسەرۋ جورىعىن جاساعانى جادىمىزدا. جولشىباي ءوز قاراماعىنداعى مەملەكەتتىك اۆتوينسپەكتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ پارا­قور­لىعىنا كوز جەتكىزگەن مينيستر ىلە ءتيىستى شارالاردى قولدانعاندىقتان, جول بويىنداعى جۇگەنسىزدىك ءبىراز ۋاقىت سايا­بىر­سىعان. الايدا كەيىن «كون قۇرىسسا, قال­پىنا بارادى» دەگەندەي, ماي ينسپەكتورلارى ەسكى «انىنە» قايتا باسقان. مۇنى قايىربەك شوشان ۇلى سياقتى قۇپيا تەكسەرىس جۇرگىزگەن بەلگىلى جۋرناليستەر بەيسەن قۇرانبەك پەن ەرجان سۇلەيمەنوۆ جاسىرىن كامەراعا ءتۇسىرىپ, اشكەرەلەگەن بولاتىن. ولار الماتى مەن شىمكەنت قا­لا­لارى اراسىندا قاتىنايتىن اۆتوبۋس جۇرگىزۋشىلەرىنەن ستاتسيونارلىق بەكەتتەردە جول پوليتسەيلەرىمەن سىبايلاسقان بىرەۋلەر «ەكى جاققا دا ءتيىمدى الىم» جي­نايتىندىقتان, سالىنباعان ايىپپۇل ەسە­بىنەن مەملەكەت قازىناسى اي سايىن ونداعان ميلليون تەڭگەدەن قاعىلاتىنىن ايتىپ, دابىل قاققان. وسىنداي ءبىر رەتتىك تەكسەرىستەر ءجوندى ناتيجە بەرمەيتىنىن تۇسىنگەن ءىىم باسشىلىعى كەيىن كۇرە جولداردىڭ بويىن­دا­عى سىبايلاس جەمقورلىق ۇياسىنا اينالعان ستاتسيونارلىق بەكەتتەردىڭ كوبىن الىپ تاس­تاۋ تۋرالى شەشىمگە كەلگەنى ءمالىم.

جاقىندا تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى باعدات مۋسين ءوزى مامانداندىرىلعان حالىققا قىز­مەت كورسەتۋ ورتالىعىنا ەشكىمگە جا­ريا­­لاماي, جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋ ءۇشىن ەم­تيحان تاپسىراتىن قاراپايىم ازامات رەتىندە بارعانىندا الدىنان قۇراق ۇشىپ قارسى العان «كومەكتەسكىش» دەلدالدار شىعا كەلگەنىن جۋرناليستەر الدىندا اشىق ايتتى. سولار ارقىلى ەمتيحان تاپسىرماي-اق جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋعا بولاتىنىنا كوزىن جەتكىزگەن مينيستر ەندى حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارىنىڭ جۇمىسىنا باقىلاۋدى كۇشەيتۋدى ۇيعاردى. ۆەدومستۆو باسشىسى جول قوزعالىسى ەرەجەلەرىنەن حابارى شامالى ادامداردىڭ كولىك جۇرگىزۋ قۇ­قىعىنا يە بولىپ, وزىنە جانە وزگە جولاۋ­شى­لارعا ۇلكەن قاۋىپ تۋعىزىپ وتىر­عان­دى­عىنىڭ كىلتيپانى جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋ ءۇشىن ەمتيحان تاپسىرۋ ءتارتىبىن بۇزۋدا ەكەنىن انىقتاعان. ياعني ولار ءۇشىن باسقا بىرەۋلەردىڭ ەمتيحان تاپسىرۋىنا جول بە­رى­لىپ كەلگەن. سوندىقتان مينيسترلىك ال­دا­عى ۋاقىتتا جۇرگىزۋشى كۋالىگىن الۋ ءۇشىن تەوريالىق ەمتيحان تاپسىرۋ كابينەتتەرىنە بيومەتريالىق سايكەستەندىرۋ قۇرالدارىن ورناتپاقشى. وعان دەيىن باعدات مۋسين حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارىن قۇ­پيا تەكسەرۋدى جالعاستىرا بەرمەكشى.

تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترىنىڭ وسى باس­تاماسى قازىر قوعامداعى قىزۋ اڭگىمەگە ارقاۋ بولىپ, قولداۋ تاۋىپ وتىر. سونىمەن قاتار جۇرتشىلىق تاراپىنان «نەگە باسقا مينيسترلەر مەن اكىمدەر دە كوزبوياۋشىلىقتى دوعارىپ, شىنايى جاعدايدى ءبىلىپ, ءتيىستى دەن قويۋ شارالارىن قابىلدامايدى؟» دەگەن ساۋال دا تۋىنداپ تۇر.

شىنىندا دا, وڭىرلەرگە قىزمەت بابىمەن بارعان مينيسترلەر دە, اۋدانداردى ارالاعان وبلىس اكىمدەرى دە كوبىنەسە الدىن الا كەلىسىلگەن «ستسەناريلەر» بو­يىنشا وزدەرىندەي مارتەبەلى مەيماندارعا كورسەتۋگە ادەيىلەپ دايىندالعان وبەك­تى­لەرگە عانا ات باسىن بۇرىپ, تاڭ-تاماشا بولىپ جۇرەتىنى جاسىرىن ەمەس. وسى رەتتە كەزىندە ءبىر وبلىس باسشىسىنىڭ رەس­پۋب­ليكالىق سەمينار وتكىزۋگە دايىندىق جونىن­دەگى جيىندى قورىتىندىلاي كەلە: «سىزدەر مۇنى كوزبوياۋشىلىق دەپ ويلاما­ڭىز­دار, بۇل – ءبىزدىڭ قولىمىزدان نە كەلەتىنىن كورسەتۋ», دەپ كۇلگەنى ەسىمىزگە ءتۇستى. وسىلايشا, «جا­مان­دىقتى جاسىرىپ, جاق­سىلىقتى اسىرۋدى» شەنەۋنىكتەردىڭ كوبى ادەتكە اينالدىرعان سياقتى. ال مۇن­داي كوزبوياۋشىلىقتى قۇپ كورمەي, قاسىنا ءتىپتى كومەكشىسىن دە ەرتپەستەن, جالعىز جۇرگىزۋشىسىمەن بىرگە شالعايداعى شارۋا­شىلىقتاردى ارالاپ, كوزىنە تۇسكەن كەمشى­لىكتەردى دەرەۋ تۇزەتكەن كەيبىر بەدەلدى باسشىلار جايلى اڭىزعا بەرگىسىز اڭگىمەلەر ءالى كۇنگە ەل اۋزىندا ءجۇر.

سوڭعى جاڭالىقتار