چايمحان اپايىمىز 1923 جىلى 5 قازاندا ۆەرنىي قالاسىندا دۇنيەگە كەلگەن. ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس باستالعان كەزدە 17 جاسىندا مايدانعا كومەكتەسۋ ءۇشىن قۇربىلارىمەن بىرگە اۋىر جۇمىسقا كەتتى, وندا قىزدار ءارتۇرلى جۇمىس تۇرلەرىن جاسادى, جەردى سوقامەن جىرتىپ, تۇندە 4-كە دەيىن ساربازدارعا ارنايى قولعاپ توقىپ, تاڭەرتەڭ قايتادان «شارشادىم» دەمەستەن جۇمىس جاساعان بولاتىن. ول – تاعدىرى قيىندىققا تولى ادام, بالالىق شاعىندا اشتىقتى دا كوردى. سوعان قاراماستان ول ارقاشان قامقور جانە سۇيىكتى اجەمىز بولدى. قۋعىن-سۇرگىن كەزىندە اجەمىزدىڭ اكەسى سىبىرگە ءىرى باي رەتىندە جەر اۋدارىلدى, سودان كەيىن ولار اناسىمەن بىرگە ۇيدەن الىس تۋىستارىنا, تارانعا قاشىپ كەتتى. بىرنەشە رەت ونىڭ اتا-اناسى ءۇي شارۋاشىلىعىن تاقىر جەردەن كوتەرۋگە ءماجبۇر بولدى. سوعىستان كەيىنگى جىلدارى تۋعان اۋىلىندا تۇرىپ, جۇمىس ىستەۋدى جالعاستىردى. تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن چايمحان اقشاەۆانى جەرگىلىكتى ماجىلىسكە شاقىردى, وندا ەڭبەك ارداگەرى اۋىلداستارى ءۇشىن ءومىردى قالاي جاقسارتۋعا بولاتىنى تۋرالى جاڭا يدەيالارىمەن ءبولىستى. سوڭعى كۇندەرگە دەيىن جاڭالىقتارعا قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, جاستاردى ءتانتى ەتتى. ەڭ باستىسى, ءوزى ايتقانداي, بارلىعى ەڭبەكقور جانە ءبىر-بىرىنە مۇقيات بولۋ كەرەك. اجەمىزدىڭ ءوزى ءاردايىم مۇقيات بولدى, جاس ۇرپاققا ساباق بەردى, جاقسى تىلەكتەر ايتاتىن جانە باتاسىن بەرىپ وتىراتىن.
چايمحان اقشاەۆا بالالارىنىڭ, نەمەرەلەرى مەن شوبەرەلەرىنىڭ ءداستۇرلى قازاقى جانە رۋحاني تاربيەسىنە ەرەكشە كوڭىل ءبولدى. ويتكەنى اجە – وتباسىنىڭ التىن قازىعى. بالالارعا الپامىس پەن قوبىلاندى سىندى باتىرلار جىرىن, تاۋسوعار مەن تولاعاي تۋرالى ەرتەگىنىڭ مايىن تامىزىپ ايتىپ بەرەتىن وسىنداي اجەلەر سيرەك. وتباسىنداعى قارىم-قاتىناستى رەتتەپ, بالالاردى مەيىرىمدىلىكپەن جانە اقىلمەن ومىرگە بەيىمدەدى. اجەلەر ۇنەمى ادامگەرشىلىك سوزدەردى قايتالاۋدان شارشامايتىن: «ارىڭدى اياقاستى ەتپە, ۇلكەننىڭ جولىن كەسپە, بىرەۋدى جامانداما, بوتەن ادامنىڭ الا ءجىبىن اتتاما». قازىرگى ۋاقىتتا مۇنداي اجەلەر ساۋساقپەن سانارلىق. بۇگىنگى ۇرپاق اقساقالدارمەن قارىم-قاتىناستا بۇرىنعىداي ەمەس, وعان ءىشىنارا اجە تاربيەسىنىڭ بولماۋى سەبەپ. اجەنىڭ سۇيىسپەنشىلىگى مەن قۇشاعىنا ەشتەڭە جەتپەيدى. بىراق قازىر مۇنداي اجەلەر ساۋساقپەن سانارلىق.
بالالارىمىزدى اجەمىزدىڭ مەيىرىمدىلىگىنەن ايىرمايىق! ەگەر ءبىز ءبىر-بىرىمىزگە مەيىرىمدى بولماساق, ءبىز كىم بولامىز؟ جۇرەك-انامىز بەن ۇلى اجەمىز ومىردەن ءوتتى. ۇزاق ۋاقىت بويى ءبىز ول تۋرالى جارقىن ەستەلىكتەردى جادىمىزدا ساقتايمىز.
سۇيىكتى نەمەرەلەرىنىڭ ەستەلىكتەرىندە سامات پەن بوتاگوز قاسابەك تە بار
