1982 جىلى شىمكەنت قالاسىنداعى قازاق حيميا-تەحنولوگيا ينستيتۋتىن اياقتاعان جاس مۇقاش سول كەزدەگى جامبىل قالاسىندا ورنالاسقان «جاڭا جامبىل فوسفور زاۋىتى» مەكەمەسىنە اۋىسىم شەبەرى بولىپ ورنالاسادى. ول كەزدە اتالعان كاسىپورىننىڭ ەكىنشى كەزەڭىنىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتقان ەكەن. بالا كۇنىنەن حيميا پانىنە ايرىقشا قىزىققان, ءتىپتى اتالعان ءپان مۇعالىمى قوڭىرجان تالقانباەۆانىڭ ۇيىنە اپتاسىنا ءۇش-ءتورت رەت بارىپ, ساباق الىپ ءجۇرىپ, ءبىلىمىن جەتىلدىرگەن ول كەيىن دە ىزدەنىسىن تەرەڭدەتە تۇسەدى. جاس مامان ءوزىنىڭ ءبىلىم-بىلىگىن كورسەتۋ ءۇشىن, ونى دالەلدەۋ ءۇشىن الدىنا ماقسات قويادى. سول ماقسات ۇدەسىنەن شىعۋ ءۇشىن ءارى قاراي ىزدەنە بەرەدى.
ەتكەن ەڭبەك ەلەۋسىز قالماي, مۇقاش ەسكەندىروۆ ءار جىلدارى 4-تسەح باستىعى, زاۋىتتىڭ پارتيا كوميتەتىنىڭ حاتشىسى, ديرەكتوردىڭ سىرتقى ەكونوميكالىق قىزمەت جونىندەگى ورىنباسارى بولىپ قىزمەت ىستەيدى. تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى جىلدارىندا دا كاسىپورىننىڭ كۇردەلى ماسەلەلەرىن شەشۋگە اتسالىسىپ, ەڭبەك ەتەدى. ال 1999 جىلى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ىقپال ەتۋىمەن قۇرامىنا بىرنەشە زاۋىت كىرەتىن «قازفوسفات» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى قۇرىلادى.
نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى جامبىل وبلىسىنا جۇمىس ساپارىمەن كەلگەن سايىن اتالعان كاسىپورىنعا كەلىپ تۇردى. ەلىمىزدەگى حيميا وندىرىسىنە ءمان بەرىپ, مەيلىنشە بۇل سالاعا قولداۋ كورسەتتى. سوڭعى 17 جىل بويى مۇقاش ەسكەندىروۆ الىپ «قازفوسفات» كاسىپورنىنىڭ باس ديرەكتورى قىزمەتىن اتقاردى. قاراپايىم اۋىسىم شەبەرى بولىپ كەلىپ, قىرىق جىل بويى قايناعان ەڭبەكتىڭ ورتاسىندا بولىپ, ونىڭ ءاربىر ساتىسىنان وتكەن مۇقاش ەسكەندىروۆ 2015 جىلى قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى اتاعىن الدى. بۇل دا تالاي جىلعى تىنىمسىز ەڭبەكتىڭ ناتيجەسى ەدى.
مۇقاش ەسكەندىروۆتە قاراپايىم ەڭبەك ادامىنا ءتان مىنەز بار. بالا كۇنىنەن ەڭبەكپەن ەسەيگەن, شوپان بولىپ ەڭبەك ەتكەن اكەنىڭ تاربيەسىن كورگەن بۇگىنگى ەڭبەك ەرى قازىرگى جاستار ءوندىرىس سالاسىنا بارىپ جۇمىس ىستەسە ەكەن دەيدى. «كەزىندە كاسىپورىنداردا جۇمىس ىستەۋ لاۋازىمدى قىزمەتپەن بىردەي دارەجە ەدى. كەيىنگى جاستار دا ءوندىرىس سالاسىندا جۇمىس ىستەسە ەكەن دەيمىن. ول ءۇشىن ءبىلىم كەرەك. ماماندىققا ادال بولۋ كەرەك. جالپى, ءوندىرىس سالاسى ادامدى اش قالدىرمايدى. ماسەلەن, مەن «قازفوسفات» كاسىپورنىن باسقارىپ جۇرگەندە بىزدە 6500 ادام جۇمىس ىستەدى. ونىڭ 40 پايىزى – جاستار. ىشىندە قازاقتىڭ بالالارى مەن قىزدارى دا بار. ءبارى دە ەڭبەك ەتتى. ءوزىم دە ۇزاق جىلدار بويى ەلىمىزدەگى حيميا ءوندىرىسىنىڭ دامۋىنا ۇلەس قوسقانىما قۋانىشتىمىن», دەيدى ول.
قاي كەزدە دە قاراپايىم قالپىنان تانباعان, ەڭبەكپەن ەسەيگەن ەر مۇقاش ەسكەندىروۆ اۋليەاتا ءوڭىرىنىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋعا دا وزىندىك ۇلەسىن قوستى. بىرقاتار سپورت نىسانىنىڭ سالىنۋىنا دەمەۋشىلىك جاساپ, جاستارعا قولداۋ كورسەتتى. «ەڭبەكتىڭ نانى ءتاتتى» دەيدى حالىق. ادال ەڭبەك ادامدى قاي كەزدە دە بيىككە جەتەلەپ, ۇشپاققا شىعاراتىنى ءسوزسىز. ەڭبەك ادامدارى قوعامدا قانداي قۇرمەتكە بولسا دا لايىقتى.
ال ءوز سالاسىندا ەرەن جەتىستىككە جەتىپ, كوپتىڭ كوزايىمىنا اينالعان ازاماتتار دا – ەلدىڭ ماقتانىشى. مۇقاش ەسكەندىروۆ سياقتى ناعىز ەڭبەك ادامىنىڭ ءومىر جولىنا قاراپ وتىرىپ, كەز كەلگەن جەتىستىككە جەتۋ ءۇشىن ەڭبەكپەن قاتار ءبىلىمنىڭ دە قاجەت ەكەنىن كورۋگە بولادى. كورگەن, كوڭىلگە تۇيگەن نارسەنىڭ ناتيجەسىنىڭ دە بولاتىنى انىق.