01 مامىر, 2010

قىزىلاعاشتاعى قونىس تويى

762 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن
كەشە 45 وتباسى جاڭا ۇيلەردىڭ كىلتىن الدى اعىمداعى جىلعى 12 ناۋرىز كۇنگى تاسقىننان سوڭ ءبۇتىن ءبىر اۋىلدى سۋ شايىپ, ادام شىعىنى دا ورىن العانى بەلگىلى. مەملەكەت باسشىسى زارداپتى جويۋ ماقسا­تىن­داعى بارلىق شارانى جەدەل قولعا الۋدى تاپسىردى. قاشاندا كەڭ قولتىق حالقىمىز بۇدان شەت قالمادى. وسىلايشا قىزىلاعاشتا قايناعان ەڭبەك باستالىپ, قۇ­رى­لىس­شىلار قۇرىلىستى قىسقا مەر­زىم­دە اياقتاۋعا كۇش جۇمىلدىرسا, وزگەلەر دە ازىق-ت ۇلىك, كيىم-كەشەك, اقشالاي دەمەۋشىلىك تانىتقانىن اتاپ ايتقان ارتىق ەمەس. سودان بەرى كۇن سايىن وبلىس اكىمى مەن ورىنباسارلارى, قۇرىلىس ۇيىمدارىنىڭ باسشى­لارى قاتىس­تى­رىلعان جيىندا اتقارىلعان جۇمىس پەن ونىڭ ساپاسى قارالىپ, ءار ساعاتتى ءتيىمدى پايدالانۋ بارىسى ءجىتى باقىلاندى. قازاقستان حالقىنىڭ بىرلىگى كۇنى – 1 مامىر مەرەكەسى قار­سا­ڭىندا قىزىلاعاشتاعى شاتىرلى قالا­شىققا جينالعان تۇرعىن­دار­دىڭ جۇزدەرى جارقىن, كوڭىل-كۇيلەرى كوتەرىڭكى. “الماتى قالا قۇرىلىسى”, “اۋىل قۇرى­لىسى” جانە باسقا كومپانيالار ساۋلەت­شى­لەرى سالعان ۇيلەرگە قونىس­تا­ناتىندار قۋانىشى ءتىپتى ەرەكشە. كوشەلەردەگى انادايدان كوز تارتاتىن جاڭا جوبامەن سالىنعان باسپانالاردىڭ ءىشى-سىرتى ۇقىپتى قولدىڭ تابىن سەزدىرەدى. تاسقىن بولعان كەزدەن بەرى حالىقپەن بىرگە قايعىرىپ, دامىلداماعان وبلىس اكىمى سەرىك ۇمبەتوۆ, ورىنباس­ار­لارى, كوميسسيا توراعاسى اماندىق باتالوۆ, سەرىك مۇقانوۆ, تى­نىش­باي دوسىمبەكوۆ, تاعى باسقا قۇ­رىلىس ۇيىمدارى باسشىلارىنىڭ ىسكەرلىگى مەن ۇيىمداستىرۋشىلىق قابى­لەتتەرى ارقاسىندا 45 ءۇي ءبىتىپ, كىلت تاپسىرۋ سالتاناتىمەن جالعاس­تى. وبلىس اكىمى سەرىك ابىكەن ۇلى قىزىلاعاشتىقتار مەن جي­نال­عان­داردى ىنتىماق پەن بىرلىك, قونىس تويى قۋانىشىمەن قۇتتىقتادى. بۇگىنگى كۇنگە جۇدىرىقتاي جۇمىلۋ مەن شىدامدىلىق ءبىر-ءبىرىمىزدى ءتۇسىنۋ ناتيجەسىندە قول جەتكىزىلدى. بابالاردىڭ “جاقسىلىق جۇرگەن جەردە تاپشىلىق بولمايدى” دەگەنىنە كوز جەتتى. ەلباسى نۇر­سۇلتان نازارباەۆ باس بولىپ, بارشا قازاقستاندىقتار قيىن كەزدە قولۇشىن بەردى. ول ءۇشىن بارشاعا راحمەت. سىزدەردىڭ مال-م ۇلىك­تە­رى­ڭىزدىڭ ورنىن تولتىرۋ ماسەلەلەرى دە قولعا الىنعان. ءبۇ­گىنگى كۇنگە سالىنۋعا ءتيىستى 530 جاڭا ءۇيدىڭ 344-ءىنىڭ قابىرعاسى قالانسا, 113 ءۇيدىڭ شا­تىرى جابىلىپ, ىشكى ارلەۋ جۇمىستارى قاتار جۇرگىزىلۋدە. تاس­قىننان زار­داپ شەككەن قى­زىل­اعاش, ەگىنسۋ, اقتوعانداعى قۇ­رى­لىس­تاردا 69 كومپانيا قۇرامىندا 500-دەن استام تەحنيكا مەن 4000-نان استام ادام ەڭبەك ەتۋدە. اۋىل حالقىنىڭ تىلەك بىلدىرگەندەرى دە جۇمىسقا تارتىلدى. كورىپ وتىر­سىزدار, جاڭا ۇيلەر ساپ تۇزەدى. اماندىق بولسا, ماۋسىم ايىندا بارلىق جۇمىستىڭ تياناعىن كەلتىرۋدى جوسپار­لاۋدامىز. وسى­لايشا اۋىل جاڭا­رىپ, جاسارادى. قونىس­تا­رىڭىز قۇتتى بولسىن, وتبا­سى­لا­رىڭىزعا اماندىق, باق-بەرەكە, جاقسىلىق تىلەيمىن, دەدى. بۇدان سوڭ وبلىستىق اردا­گەر­لەر ۇيىمىنىڭ مۇشەسى, وبلىستىڭ “قۇرمەتتى ازاماتى” ءباتيما سا­قاۋوۆا ءسوز الىپ, قيىندىقتى ءبو­لىس­كەندە عانا جەڭىلدەيتىنىن جەتكىزدى. ءبىر ايدان استام كەزەڭدەگى قولعا العان جۇمىستارعا جاقسى باعاسىن بەردى. ءومىر بولعان سوڭ كەيدە قۋانىش پەن قايعى قاتار جۇرەدى. شىدامدى حالىقپىز. وسىنى­مىز­دان ايرىلمايىق. سوندا عانا قيىن­دىقتى جەڭەمىز. اۋىلدىڭ كورىكتى بولاتىنىنا ەش كۇمان جوق. وسى جۇمىستىڭ باسىنداعى ازامات­تارعا العىس ايتامىن, دەدى. سالتاناتقا جينالعاندار ارا­سىندا ارنايى الىستان ات ارىتىپ كەلگەندەر دە كوپ بولدى. سۋ تاسقىنى بولعان العاشقى كۇننەن حالىقتىڭ جاعدايىن ەلىمىزدىڭ باس گازەتىنىڭ بەتىنەن تۇسىرمەگەن “ەگەمەن قازاقستاننىڭ” ءبىر توپ ءجۋرناليسى دە قۋانىشقا ورتاق­تاس­تى. گازەتتىڭ الماتى قالا­سىن­داعى فيليالىنىڭ جەتەكشىسى قورعانبەك امانجول, فيليال قىزمەتكەرلەرى باقىت بالعارينا, بەرسىنبەك سارسەنوۆ, دۋمان مۇ­حامەت­جانوۆ جانە قۋانىشتى ماقا­لانىڭ اۆتورى كۇمىسجان بايجان قۋا­نىشتى ءساتتى بىرگە ءبولىستى. قور­عانبەك امان­جول قىزىل­اعاش­تىق­تارعا قۇتتى بولسىن ايتىپ, گازەت ۇجىمى اتىنان ىستىق لەبىزىن جەتكىزىپ, “سابات”, ء“بىرالى – داس­تان” جي­ناق­تارىن وقىرمان­دار­عا سىيعا تارتتى. مۇنداي اپات ەلىمىزدى اينالىپ ءوتسىن, دەگەن ءتى­لەگىن قوستى اعا باسىلىم جۋر­ناليستەرى. سالتاناتقا الماتىدان ارنايى كەلگەن سازگەر مىڭجاسار ماڭ­عى­تاەۆ جاڭا ۇيدە تەك جاقسىلىق بولىپ, ءىشى شاتتىققا تولسىن دەگەن لەبىزىن جەتكىزسە, قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى سارا تىنىش­تى­عۇ­لوۆا, گۋلۆيرا رازيەۆا اننەن شاشۋ شاشتى. “مۇقاعالي” جۋر­نا­لىنىڭ باس رەداكتورى باتىق ءما­جيت ۇلى دا وتكەنگە سالاۋات ايتىپ, بۇگىنگى قونىس تويىنىڭ جال­عاسۋىنا تىلەگىن قوستى. كوپتى كورگەن قاريا, ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرى توقتارباي قاناپيانوۆ باتا بەردى. ءسانى مەن سالتاناتى جاراسقان العاشقى ءۇيدىڭ كىلتىن العان باقىتجان مەشەنوۆ تولعانىسىن بىلايشا تارقاتتى: –  قيىن كۇندەر ارتتا قالدى. جاسالعان جاقسىلىقتى ۇمىت­پايمىز. قاس-قاعىمدا باسپاناسىز قا­لىپ, جيعان-تەرگەنىمىزدى سۋ شاي­عاندا جانىمىز كۇيزەلدى. ەلىمنەن, جۇرتىمنان اينالايىن. مىنە, سول زارداپتىڭ ورنى تولدى. قۋانعان مەن قورىققان بىردەي دەگەن, جاي­ناعان ۇيمەن بىرگە تۇرمىسقا قاجەتتى جيھاز, توسەك-ورىن, گاز پليتاسىمەن جابدىقتالعان ءۇيدىڭ كىلتىن الدىم. ەلباسىنا, وبلىس اكىمىنە وتبا­سىم­نىڭ اتىنان العىس ايتامىن. زا­يى­بىم ورازگۇل مەن بالالا­رىمنىڭ قۋانىشىن كور­سەڭىز. اۋىلداعى مەكتەپ, مادەنيەت ءۇيى, اكىمدىك عيماراتى دا كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلۋدە. ەندى بىرەر ايدا اۋىل جايناپ, بارلىق وتباسى قۋانا­تىنىنا كۇمان جوق, دەدى. كىممەن سويلەسسەڭ دە جاڭا ۇيدەگى وزدەرىنە كورسەتىلگەن قام­قورلىققا ريزا ەكەندىگىن جەتكىزەدى. وبلىس اكىمى ءتۇپ ءتۇزۋ كوشەدەگى پايدالانۋعا بەرىلگەن شىڭعىسبەك شومشەكباەۆ, ۇستاز جاقسىلىق سوۆەتبەكوۆ, اجار قوداسوۆا, كىش­كەنتاي ورازاەۆا, تاعى باس­قا­لار­دىڭ شاڭىراعىنا باس سۇعىپ, ءۇل­كەندەر باتا بەرىپ, جايىلعان داستارقاننان ءدام تاتتى. اۋىلدىڭ شىعىسىنداعى سايا­باق­قا ارنالعان القاپتا جاس قايىڭ, تەرەك, قاراعاش, تاعى باسقا جاس وسكىندەر جاپىراق جايىپ, تا­بي­عات اسەمدىگىن ارلەي تۇسكەن. وبلىس اكىمى ساياباقتا تاسقىن قۇر­بان­­دا­رىنا ەسكەرتكىش ورنا­تى­لا­تىنىن دا ايتتى. ساۋلەتشى قابي باۋلىقوۆ جاساعان ەسكەرتكىش جو­باسى ما­قۇلدا­نىپ, جۇمىس باس­تال­عان. ەسكەرتكىشتە تاۋدان قۇلاعان الاپات سۋ تاسقىنىنىڭ قور­شا­ۋىن­دا قالعان بالاسىن قالايدا امان الىپ قالۋ ءۇشىن جانتالاسقان انانىڭ ءتىر­شىلىكتەگى ماڭگىلىك سيمۆولى رەتىن­دەگى الىپ اعاشتان تايانىش ىزدەگەن ءساتى بەي­نە­لەن­بەك­شى. وسىلايشا كەلەشەكتە الماتى-وسكەمەن كۇرە­جولىنىڭ بويىنا ورنالاساتىن ەسكەرتكىشتىڭ بيىكتىگى 7 مەتر, ەنى 14 مەتر بولادى. بەرىك­تاستاعى تاقتاعا قۇربانداردىڭ ەسىمدەرى قاشالىپ جازىلماقشى. قىزىلاعاشتاعى قونىس تويى وسىلاي باستالىپ, ماۋسىمنىڭ اياعىنا دەيىن وزگە وتباسىلارىن جاڭا ۇيگە قونىستاندىرۋ ءۇشىن قۇ­رىلىسشىلار جۇمىلا ەڭبەك ەتۋدە. جينالعاندار ءسۇيىنباي اتىن­داعى وبلىستىق فيلارمونيا ۇجى­مى­نىڭ كونتسەرتىن تاماشالاپ, كوپتەن بەرگى جابىرقاعان كوڭىل­دەرىن ءان اۋەزىمەن سۋاردى. كوپ­شىلىك قىزىلاعاشتاعى بۇگىنگى قۋا­نىشتى شاق ۇزاعىنان ءسۇيىندىرسىن دەگەن تىلەكپەن تارقادى. كۇمىسجان بايجان, الماتى وبلىسى. سۋرەتتەردە: قىزىلاعاشتاعى قونىس تويىنىڭ ءوتۋ سالتاناتىنان كورىنىستەر; جاڭا ۇيلەر اسەمدىگىمەن كوز تارتادى. سۋرەتتەردى تۇسىرگەن  بەرسىنبەك سارسەنوۆ.
سوڭعى جاڭالىقتار