پىكىر • 27 ماۋسىم, 2021

قۇبىلعان زاماندا قۇبىلادان جاڭىلماۋ

7830 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

ءسوزدى ونەر الدىنا بالاپ, دەرتكە تەڭەگەن دانا حالقىمىز ەجەلدەن لەپەستىڭ كەپيەتى مەن كيەسىنە سەنگەن. اقىنداردىڭ ءسوزى قارا داۋىل جەل بولعان, ابىزداردىڭ ءسوزى ەلىنە ەم بولعان.

ءسوزدى سەمسەر ەتكەن ارعى اباي مەن ماحامبەتتەر, بەرگى الاش ارىستارى اقيقاتتى ايتۋدان تايسالماعان, حالقىنىڭ قامىن جەپ, مۇڭىن جىر ەتكەن. سوندىقتان الاشتىڭ ار-نامىسىنا اينالعان ءاليحان بوكەيحان, مىرجاقىپ دۋلات, مۇستافا شوقاي, سماعۇل سادۋاقاستار شوعىرى قالا­مىن قارۋ ەتكەن بەكزادا بۋىن ەدى. قاي­مانا قازاق قاۋىرسىن قالام قولىنا العان قا­لامگەرىنە قارۋلى قايراتكەردەي جاۋاپكەر­شىلىك جۇكتەپ, ۇمىتپەن قارايتىنى سول داس­تۇر­گە يەك ارتىپ, تيەك سالعاندىعىنان بولسا كەرەك.

ودان بەرى كەڭەستىك سولاقاي ساياساتتىڭ سويقا­نىن كورگەن مۇحتار اۋەزوۆ باستاعان الىپ­تار توبى مۇقالماس قۇرىش قالامىمەن كەشە­گىنىڭ كەگىن جوقتاپ, ەبىن تاۋىپ, وتكەنگە كەتكەن ەسەنى تولتىرعان مارعاسقالار ەدى. قازاق جۋرناليستەرى قىزىل تسەنزۋرانىڭ قاقپانىنا ىلىكپەي, جەتەر جەرىنە جەتكىزىپ جازدى. بەرتىنگى كەزەڭدە شەرحان مۇرتازا, ءابىش كەكىلباەۆ, ساعات اشىمباەۆ, نۇرماحان ورازبەكوۆ باستاعان بۋىن دا سەرپىنىمەن سەڭدى بۇزىپ, ۇلت رۋحىن وياتىپ, ازاتتىقتىڭ ارايلى تاڭى اتاتىنىن جۇرتىنا استارلاپ سەزدىرگەن, تاۋەلسىزدىك كەلگەندە ەگەمەن ەلىنىڭ ىرگەتاسىن بەكەمدەپ, كولىكتى كوشىنىڭ تۇزەلۋىنە قىزمەت ەتكەن كەلىستى كوسەمسوز شەبەرلەرى ەدى. جامپوز جۋرناليستەر تاۋەلسىزدىك تۇسىندا دا ۇلتتىق سانانىڭ ورنىعۋىنا, ەلدىك مۇددەنىڭ ۇستەم بولۋىنا ايانباي تەر توگىپ, وزىندىك ۇلەس قوستى, قوسىپ تا كەلەدى. شىعارماشىلىقتىڭ وقشاۋ ارالىندا وڭاشا وتىرىپ قالماي, مەملەكەتتىك قىزمەتكە بىلەك سىبانىپ ارالاسقان ءسوز زەر­گەرلەرى دە از ەمەس.

قالىڭ وقىرمان قاشاندا قالامگەر مەن جۋر­ناليستكە اقيقاتتىڭ اراشاشىسى, شىندىق­تىڭ شىراقشىسى دەپ قۇرمەت كورسەتتى, ءباتۋالى سوزىنەن عيبرات ءتۇيدى. تۇعىرلى تۇلعالار اقي­قات­تىڭ الداسپانى رەتىندە ەلگە سىيلى بولدى. تارپاڭ مىنەز تارلانداردىڭ تاعدىرى ۇل­تى­نىڭ رۋحاني ومىرىمەن تۇتاسىپ ءورىلىپ جاتتى. حالىقتىڭ مىنەزى داۋىلداي, ءسوزى ءمىردىڭ وعىن­داي, باسقاعا باعىنبايتىن, جۇرتقا جاعىن­بايتىن باۋكەڭدەي الىپتاردى قازىر دە ىزدەيتىنى سوندىقتان بولسا كەرەك.

ەل اراسىندا ءسوزدىڭ كەپيەتى, قالامنىڭ قاسيەتى قاشا ما دەپ الاڭدايتىن اعا بۋىننىڭ نازى ەمىس-ەمىس ەستىلىپ قالادى. ول – نەگىزسىز دە ەمەس. قازىر قايراتكەر-قالامگەر, «جەلىمەن» جارىسىپ جازاتىن جۋرناليست بولۋ وڭاي ەمەس. جاھاندانۋ زامانىنىڭ اقپاراتتىق اعىنى حالقىمىزدىڭ قاسيەت-قۇندىلىقتارىن قۇنسىزداندىرىپ, سەنىمىنە سەلكەۋ ءتۇسىرىپ, ارنالى ءداستۇرىمىزدىڭ ارقاۋىن سەتىنەتە باستاعانى شىندىق. تسيفرلى جۇيە «ايشىلىق الىس جەرلەردەن جىلدام حابار العىزعانىمەن», كەڭىستىكتى جاقىنداتقانىمەن, جانىنداعى ادامدى وزىڭنەن وقشاۋلاپ, الشاق ەتەتىن دۇلەي قۇبىلىس. اقپاراتتىق تەحنولوگيانىڭ جويقىن تولقىنىمەن بەتپە-بەت قالعان قورعانسىز جاستاردىڭ الەۋمەتتىك جەلىنىڭ ىشىندە ۆيرتۋالدى ءومىر سۇرە باستاعانى دا ويلاندىرماي قويمايدى. قولىنا سمارتفون ۇستاعان كەز كەلگەن جاننىڭ تالعامى تومەن, دەرەك, دايەگى نەگىزسىز, دابىرا-دابىلى جويقىن جالعان اقپارات تاراتىپ, جۇرتتى شاتاستىرىپ, جالا جاۋىپ, ارزان اتاق جينايتىن داڭعازا-داڭعويلىق تا ۇدەپ بارادى. جەلى كەيدە جەلوكپەنىڭ سوزىنە, جەلىكتىڭ كوزىنە كورىك باسادى. مۇندايدا قىم-قۋىت اقپارات مايدانىندا مايدان قىل سۋىرعانداي سەنىمدى دەرەكتى جەدەل ۇسىنۋ وڭاي شارۋا ەمەس. سوندىقتان جۋرناليستكە قاجەت ءبىلىم-بىلىكپەن بىرگە ارتىلار جاۋاپكەرشىلىك جۇگى دە اۋىرلاي ءتۇستى.

جەلبۋاز سوزدەن جالىققان, حايپ ەمەس, با­يىپ كەرەكتىگىن تۇسىنگەن جۇرت سەنىمدى دەرەك­تى قاجەت ەتەدى. حايپ قۋاتىندار ءتۇرلى الىپ-قاش­پا قاۋەسەت تاراتىپ, ىندەتپەن بىرگە ەلگە ىرىت­كى سالسا, حالىققا قاجەتتى مالىمەتتى شۇعىل ۇسى­نا بىلگەن جۋرناليستەر كۇن-ءتۇن دەمەي ەسەلى ەڭبەك ەتىپ ءجۇر. دارىگەر حالىقتىڭ ءتانىن ەم­دەسە, قالامگەر جانىن ەمدەيتىنى, ال جانى جال­عان اقپاراتتىڭ تۇتقىنىنا تۇسكەن قاۋىمعا ەم قونۋى ەكىتالاي بولاتىنىن پاندەميا كەزىن­دەگى ينفودەميا دالەلدەپ بەردى. وسى كەزەڭدە وقىرمانعا جۋرناليستەردىڭ قىراعى زەرتتەۋى مەن اقپاراتتىق تالداۋى, ءادىل سىنى مەن تەرەڭ ساراپتاماسى, سۇيەكتى سۇحباتى مەن ساليقالى ءسوزى قوعامدىق سۇرانىسقا ءاردايىم قاجەت ەكەنىن اڭعارتقانداي.

مەملەكەت باسشىسى «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسىن ىسكە اسى­رىپ وتىرعان كەزەڭدە بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى حالىقتىڭ شىنايى ۇنىنە اينالۋى كەرەك. سوندا قالام ۇستاعان قاۋىم مەن جامپوز جۋرناليستەر بيلىك پەن حالىقتىڭ اراسىنا التىن ارقاۋ بولا بىلەدى. قالاي بولعاندا دا, قاي زاماندا دا قالام ۇستاعان قاۋىمنىڭ قۇبىلاسى شىندىق بولۋى ءتيىس. پۋبليتسيستيكا – پاراساتقا نەگىزدەلۋى كەرەك. ەلدىڭ ءسوزىن سويلەمەگەن, كوپشىلىكتىڭ كوكەيىندەگىسىن ايتپاعان, وقىرماننىڭ ويىنداعىسىن تاپپاعان سوزدەن سەرت, قالامنان قۋات كەتەدى. اقيقاتىن ايتپاعان, ادىلەتتەن اتتاعان جەردە سەنىمگە دە سەلكەۋ تۇسەدى. ال سەنىم بولماعان جەردە باق-تىڭ باسىنان باق تاياتىنى بەلگىلى. سوندىقتان قۇندىلىقتار قۇنسىزدانعان قۇبىلمالى زاماندا قۇبىلامىزدان جاڭىلمايىق, قالامداس...

مەرەكە قۇتتى بولسىن!

 

سوڭعى جاڭالىقتار