2012 جىلى قازىرگى جەتىساي اۋدانىنا قاراستى ەراليەۆ, اباي, قىزىلقۇم جانە دىلدابەكوۆ اۋىلدىق وكرۋگتەرىندەگى 3100 شارۋا قوجالىعىنىڭ 13 مىڭ گەكتاردان استام ەگىندىگىن اعىن سۋمەن قامتاماسىز ەتەتىن ك-30 كانالىن قايتا قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارى باستالعان. كانالدىڭ جالپى ۇزىندىعى – 30,6 شاقىرىم. سونىڭ ىشىندە 25 شاقىرىمى بەتوندالۋى كەرەك بولسا, ونىڭ 14 شاقىرىمى, ال ىشكى تارماقتارىنىڭ 175 شاقىرىمىنىڭ 52 شاقىرىمى عانا بەتوندالعان. جوسپارلانعان 4 سورعى ستانساسىنىڭ بىردە-ءبىرى قويىلماعان. جوبانىڭ تاپسىرىس بەرۋشىسى – ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنىڭ سۋ رەسۋرستارى كوميتەتى. مەردىگەر ۇيىم – Kerneu Limited جشس قۇرىلىسقا بولىنگەن 6,076 ملرد تەڭگەنىڭ 3,6 ملرد تەڭگەسىن يگەرگەن. الايدا ارادا 10 جىلعا جۋىق ۋاقىت وتسە دە بۇگىنگە دەيىن قۇرىلىس اياقتالعان جوق. اتقارىلعان قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ ساپاسىندا كوپتەگەن كەمشىلىك بار, كانالدىڭ جوندەۋدەن وتكەن بولىكتەرى قايتا جارامسىز كۇيگە ءتۇسىپ, ىشكى سۋ جۇيەلەرىنىڭ سۋ وتكىزۋ قابىلەتى ناشارلاۋ ۇستىندە.
بيىل 9 ءساۋىر كۇنى ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ءمينيسترى م.مىرزاعاليەۆ اۋدانعا ءىسساپارى بارىسىندا شاردارا سۋ قويماسىنان ماشينالىق ادىسپەن الىنعان سۋدى جەتكىزەتىن كانالدىڭ جاعدايىمەن تانىستى. سول جەردە سۋ شارۋاشىلىعىنا جاۋاپتى ماماندارعا سۋ سورعى ناسوستارىنىڭ اعىمداعى جوندەۋ جۇمىستارىن جانە كانالدىڭ سۋ وتكىزۋ قابىلەتىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان شارالاردى بيىل 1 مامىرعا دەيىن اياقتاۋدى تاپسىرعان. سونىمەن قاتار بۇل جوباعا قاتىستى ءتيىستى مامانداردىڭ قاتىسۋىمەن ارنايى جيىن وتكىزىپ, ماسەلەنى تۇپكىلىكتى شەشۋ جولدارىن قاراستىراتىندىعىن ايتقان.
وكىنىشكە قاراي, بۇگىنگە دەيىن اتالعان ستانسانىڭ سۋ سورعىلارىن اعىمداعى جوندەۋدەن وتكىزۋ جۇمىستارى, كانالدىڭ سۋ وتكىزۋ قابىلەتىن ارتتىرۋ شارالارى اياقتالعان جوق.
ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى تابيعي مونوپوليالاردى رەتتەۋ كوميتەتىنىڭ 2021 جىلعى 23 ساۋىردەگى بۇيرىعىمەن 2021 جىلدىڭ 1 مامىرىنان باستاپ اعىن سۋدىڭ باعاسى 1 م3/س ءۇشىن ققس-تى قوسىپ ەسەپتەگەندە 421 تەنگەدەن 740 تەڭگەگە دەيىن كوتەرىلگەن. ياعني باعا بىردەن 76 پايىزعا قىمباتتاعان. ودان بولەك, اتالعان بۇيرىققا سايكەس باعا 2021 جىلدىڭ 1 تامىزىنان باستاپ تاعى كوتەرىلمەك. بۇل شارۋالاردىڭ نارازىلىعىن تۋعىزىپ وتىر. ولار اعىن سۋ باعاسىنىڭ سمەتالىق قۇرىلىمى تۋرالى سۇراعىنا جاۋاپ بەرىلمەگەنىنە قىنجىلىپ, قابىلدانعان شەشىمنىڭ دۇرىستىعىنا سەنبەۋشىلىك تانىتىپ وتىر.
ول ازداي, ءوز شارۋالارىمىزعا سۋ جەتپەي وتىرعاندا ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى سۋ رەسۋرستارى كوميتەتىنىڭ شەشىمىمەن وزبەكستان رەسپۋبليكاسى تاراپىنىڭ سۋ ءبولۋ تۋرالى ءوتىنىشى ۇدايى ورىندالىپ كەلەدى. جىل سايىن 400-1000 ملن تەكشە مەتر اعىن سۋ شاردارا سۋ قويماسىنان كورشى مەملەكەتكە كەتىپ جاتىر.
وسى رەتتە قازاقستان تاراپى دا, اتاپ ايتقاندا, ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگى ءوز حالقىمىزدىڭ جاعدايىن ويلاپ, وزبەكستانمەن اراداعى تاتۋ كورشىلىك قارىم-قاتىناستى نەگىزگە الا وتىرىپ, كورشى ەلدەگى دوستىق كانالىنان نەگە اعىن سۋ سۇراماسقا؟
سونىمەن قاتار جوعارىدا اتالعان كانالدىڭ قۇرىلىسى 10 جىل ىشىندە اياقتالماعاندىعى, ال اتقارىلعان جۇمىستاردىڭ ساپاسىز جاسالعاندىعى ءۇشىن كىم جاۋاپ بەرەدى؟ بۇل مەملەكەت قاراجاتىن اتقارۋشى ورگانداردىڭ ءتيىمسىز پايدالانعاندىعىنىڭ ايعاعى ەمەس پە؟ ال مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ حالىققا جولداۋىندا ۇكىمەتكە قاتاڭ ەسكەرتۋ جاساپ, قارجىنى ۇنەمدى جانە ءتيىمدى پايدالانۋدى تالاپ ەتكەندىگى بەلگىلى.
مىنە, وسى كوكەيكەستى ماسەلە وتباسىنىڭ لايىقتى ءومىر ءسۇرۋى مەن ۇرپاعىنىڭ كەلەشەگى ءۇشىن ماڭداي تەرىن توگىپ ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن مىڭداعان شارۋانى تولعاندىرىپ وتىرعاندىعى انىق.
قۇدايبەرگەن ەرجان,
ءماجىلىس دەپۋتاتى, Nur Otan پارتياسى فراكتسياسىنىڭ مۇشەسى