رۋحانيات • 14 مامىر، 2021

ەرلىككە تولى سۋرەتتەر

38 رەت كورسەتىلدى

تاريح پاراعىنىڭ باسقا بەتىنە اۋىسقانىمىزبەن، وتكەن كۇندەردىڭ جاڭعىرى سانادان وڭايلىقپەن وشە قويماسى انىق.

اسىرەسە، ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس. جاڭا عاسىر وتكەن عاسىرعا قاراپ بوي تۇزەيتىنىڭ ەسكەرسەك، سول قاندى جىلداردىڭ كەلبەتى جاس ۇرپاققا ۇلكەن ونەگە. وتاندى سۇيۋگە ەرەكشە رۋح بەرەدى. ال سول الماس رۋحتى ءبىز سوعىزتىڭ ازابىن تارتقان قاريالاردىڭ اڭگىمەلەرىنەن، شىعارمالاردان، سۋرەتتەردەن الامىز. بۇلاردىڭ ءبارى سول كەزەڭنىڭ وشپەس ەستەلىكتەرى.

سۋرەت دەمەكشى، نۇر-سۇلتان قالالىق مەملەكەتتىك ءارحيۆى ەلوردا تۇرعىندارى مەن قوناقتارىنا ارناپ ارنايى تاريحي كورمە ۇيىمداستىردى. كورمەدە سوعىسقا اتتانعان ساربازداردىڭ قۇجاتتارى، جارلىقتار مەن سول داۋىردەگى قالانىڭ تۇرمىس-تىرشىلىگىن باياندايتىن فوتولار قويىلعان.

دەرەكتەرگە سۇيەنسەك، كەزىندە اقمولا قالاسىندا 4 ديۆيزيا قۇرىلعان. 310، 387، 29 جاياۋ اسكەرلەر جانە 106 كاۆالەريا. 1941 جىلدىڭ جەلتوقسانىندا جاۋىنگەرلەر مەن كوماندالىق قۇرامدى ورنالاستىرۋ ءۇشىن اسكەري قالاشىقتا 126 كازارما دايىندالادى. وعان 7600 ادام قابىلدانادى. 1500 جاۋىنگەر قالانىڭ ىشىندەگى مۇراجاي عيماراتىنا ورنالاسسا، ال «ستالين تۋى» گازەتىنىڭ رەداكتسياسىنا 800 ادام قونىستانادى. جالپى 9783 اقمولالىق مايدانعا اتتانىپ، سونىڭ 7 414-ءى وققا ۇشىپتى. كەيىننەن 38 اقمولالىق جاۋىنگەر كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىنا يە بولادى. 7 سولدات ءۇشىنشى دارەجەلى داڭق وردەندەرىمەن ماراپاتتالعان ەكەن. وسىنداي كوپ قولعا تۇسسە بەرمەيتىن ماڭىزدى ماعلۇماتتار سوعىس تاقىرىبىندا ءسوز قاۋزاردا تىلگە تيەك بولار دۇنيەگە باي ءارى جاستاردىڭ نامىسىنا قايراق بولماق.

ەڭ عاجابى، كورمەنى تاماشالاۋعا اتا-انالار بالالارىمەن كەلگەن.  وسىنداي مۇمكىندىك سىيلاعان ۇيىمداستىرۋشىلارعا العىس ايتۋدا. ولار ەرلىككە تولى سۋرەتتەر جاس تولقىنعا جىگەر بەرەتىنىنە كامىل سەنەدى.

«ەكىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىسقا قاتىسىپ، ەرلىك كورسەتكەن ارداگەر اعا-اپالارىمىزعا كورسەتىلەتىن قۇرمەت الاسارماۋى ءتيىس. ويتكەنى ولار سىن ساعاتى تۋعاندا قولىنا قارۋ الىپ، مايدانعا اتتاندى. وسى ارقىلى ءوزىنىڭ وتان الدىنداعى بورىشىنا ادالدىق تانىتتى. قانشاما اكەلەرىمىزبەن، اتالارىمىز سۇراپىل سوعىستان ورالمادى، بىراق ولار تۋرالى ەستەلىك ءبىزدىڭ جۇرەگىمىز بەن جادىمىزدا قالادى. مەن ارداگەرلەر مەن تىل ەڭبەككەرلەرىنە مىقتى دەنساۋلىق تىلەيمىن. بىزگە بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىق سىيلاعىن ءۇشىن باسىمدى يەمىن»، دەيدى ەلوردا تۇرعىنى ايدا ولەنباي.

كورمەدەن باسقا، سوعىس تۋرالى قۇندى قۇجاتتاردى مۇراعاتتىڭ ۆەب-سايتىنان «تاريحي قۇجاتتار» بولىمىنەن تابۋعا بولادى: https://www.gosarhiv.kz/istoricheskie-dokumenty/

سوڭعى جاڭالىقتار

قانت ءوندىرىسىنىڭ قاۋقارى قانداي؟

ەكونوميكا • بۇگىن، 08:51

ىندەتپەن كۇرەستە ىركىلمەگەن مامان

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 08:34

ارمانىنا جەتكەن جان

رۋحانيات • بۇگىن، 08:30

وتانشىلدىق – تاۋەلسىزدىك تىرەگى

رۋحانيات • بۇگىن، 08:16

العىس ارقالاعان جاناشىر جاندار

مەديتسينا • بۇگىن، 08:01

حەم اعاي

ادەبيەت • كەشە

نەسيە كورسەتكىشى ارتتى

ەكونوميكا • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار