«ەكونوميكانى قولدانبالى زەرتتەۋلەر ورتالىعى» (AERC) كەزەكتى توقسان سايىنعى ماكروەكونوميكالىق شولۋىن جاريالاپ, وندا قازاقستاننىڭ قازىرگى ەكونوميكالىق كۇيىن بايىپتاپ جانە الدا بولۋى مۇمكىن جاعدايلارعا كوز جىبەرەدى.
«قازاقستان ەكونوميكاسى 2021 جىلى ءالى دە فيسكالدى ىنتالاندىرۋ مەن جۇمساق اقشا-نەسيە جاعدايىنىڭ ىقپالىندا. بۇل تۇرعىن ءۇي نارىعى ءۇشىن قاۋىپتى تاۋەكەل تۋدىرادى. العاشقى ءۇش ايدا-اق ءبىرىنشى نارىق ۇيلەرى 4,7, ال ەكىنشى نارىق ۇيلەرى 10,4 پايىزعا قىمباتتاپ كەتتى» دەپ جازادى AERC.
ولاردىڭ بولجاۋىنشا, بيىل Brent مۇنايىنىڭ باعاسى باررەلىنە 62,3 دوللار كولەمىندە بولادى. ساۋدا سەرىكتەس ەلدەر ەكونوميكاسى 4,5 پايىزعا وسەدى. قازاقستان 88,9 ملن توننا مۇناي جانە گاز كوندەنساتىن وندىرەدى. ەلىمىزدىڭ شىنايى ىشكى جالپى ءونىمىنىڭ ء(ىجو) كورسەتكىشى 3,9 پايىزعا ءوسۋى مۇمكىن. سونداي-اق ورتالىق تۇتىنۋشىلىق ينفلياتسيا 7,4 پايىزدى قۇرايدى دەپ بولجانعان.
«العاشقى ءۇش ايدا قۇرىلىس (+13,1 پايىز), بايلانىس (+9,9 پايىز), سۋ جۇرگىزۋ (+8,6 پايىز), وڭدەۋشى ونەركاسىپ (+7,5 پايىز), اۋىل شارۋاشىلىعى (+2,8 پايىز) سالالارى ءوسىم كورسەتتى. ونەركاسىپتىك ءوندىرىس كولەمى دە ارتتى. الايدا كوپ ەمەس, 2020 جىلدىڭ قاڭتار-ناۋرىزىمەن سالىستىرعاندا نەبارى 0,1 پايىزعا. كولىك جانە قاتتاۋ ءالى دە بولسا اۋتسايدەر سالا بولىپ قالۋدا. ساۋدا سالاسى دا كەرى ديناميكا كورسەتىپ وتىر. بيىل قاڭتار-ناۋرىزدا نەگىزگى كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيا 2 101,2 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. بىلتىرمەن سالىستىرعاندا 9,6 پايىزعا از» دەلىنگەن شولۋدا.
AERC بولجامىنشا, 2021 جىلى سالىق بازاسى بىرتىندەپ قالپىنا كەلە باستايدى. سونىڭ ناتيجەسىندە مەملەكەتتىك بيۋدجەتكە تۇسەتىن سالىق ءتۇسىمى 2020 جىلمەن سالىستىرعاندا 14 پايىزعا كوبەيىپ, 9,8 ترلن تەڭگەنى قۇرايدى دەپ كۇتىلەدى. ال كورپوراتيۆتى تابىس سالىعى 2,1 ترلن تەڭگەگە جەتۋى مۇمكىن. سونداي-اق مەملەكەتتىك شىعىندار كولەمى 16,5 ترلن تەڭگەگە جەتپەك.
«بۇل 2020 جىلمەن سالىستىرعاندا شامالى تومەن. ناتيجەسىندە, ۇلتتىق قوردان 4,6 ترلن تەڭگە كولەمىندەگى كەپىلدەندىرىلگەن ترانسفەرتتەردى ەسكەرە وتىرىپ, مەملەكەتتىك بيۋدجەت سالدوسى 2,2 ترلن تەڭگە مولشەرىندە تاپشىلىقتا بولادى. نە بولماسا ءىجو-ءنىڭ -2,6 پايىزى دەڭگەيىندە» دەلىنگەن AERC ماتىنىندە.
