ادەبيەت • 28 ءساۋىر, 2021

جازۋشى – جازۋشى دەگەنگە جازا بەرسەڭ...

570 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

كەز كەلگەن اقىن-جازۋشىنىڭ جۇرەك تۇكپىرىندە بۇلكىلدەپ جۇرگەن ءبىر ويى, ياكي تاقىرىبى بولسا كەرەك. ء«بارىن تۇگەسىپ, تاۋىسىپ جازدىم» دەگەن ەشكىم جوق. قالام ۇستاعان ءار جاننىڭ كوزىنىڭ تىرىسىندە, ايتەۋىر ءبىر جازارى بار.

ادەبي ساۋالدامامىزدىڭ كەزەكتى اۆتورى – قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى, جازۋشى, كي­نو­دراماتۋرگ سماعۇل ەلۋباي. ءداس­تۇرلى سۇراق: «نە جازىپ ءجۇرسىز؟ ءھام نە جازا الماي ءجۇرسىز؟»

جازۋشى – جازۋشى دەگەنگە جازا بەرسەڭ...

– ءبىر اپتا بۇرىن «التىن وردا» اتتى ستسەناريدى اياقتادىق. اتى ايتىپ تۇر­عانداي, بۇل كينوجوبا قازاق مەم­لەكەتتىگىنىڭ باستاۋىندا تۇرعان الىپ يمپەريا – التىن وردا تۋرالى. سول الىپ قاعاناتتىڭ قۇرىلعانىنا 750 تولۋىن اتاپ ءوتۋ جونىندەگى پرەزيدەنت ق.توقاەۆ كوتەرگەن باستامانىڭ ءبىر پاراسى ەدى. وسى ستسەناريدى اياقتار الدىندا اشارشىلىق تاقىرىبىنا ارنالعان «اق بوز ءۇي» ستسە­ناريىنىڭ 8-ءشى نۇسقاسىن ءتامامدادىم. الداعى اپتادا ءتۇسىرىلىمى باستالماق.

«نەنى جازا الماي ءجۇرسىز؟» دەيسىز. سوڭعى كوركەم شىعارمامىز «اق بوز ءۇي» تريلوگياسى 1982 جىلى باستالىپ, 2000 جىلى اياقتالعان ەدى. سول جىلدان بەرى, مىنەكي, جيىرما جىل ءوتىپتى, نەگى­زىنەن كينودراماتۋرگيا سالاسىندامىن. ونىڭ باستى سەبەبىنە كەلسەك, شىنايى شىعارما جوعارىداعى يەمىزدىڭ قۇدىرەتىمەن كوكىرەككە قۇيىلادى. ونى جازباساڭ, جەر باسىپ ءجۇرۋىڭ قيىن بولادى. ول شىعارمانى جازۋدان ءسىزدى قارىننىڭ اشتىعى دا, جاعدايدىڭ جوقتىعى دا توقتاتا الماق ەمەس. جوعارىداعى يەڭىزدەن بۇيرىق كەلگەندە سونداي حالدە بولاسىز. قاعازدان باس كوتەرمەي قالاسىز. سوندا عانا شىنايى شىعارما تۋى مۇمكىن. ايتپەسە, جازۋشى – جازۋشى دەگەنگە جازا بەرەر بولساڭىز, كىتاپتىڭ ساپاسى ەمەس, سانى كوبەيە بەرۋى مۇمكىن.

الايدا كينودراماتۋرگيادان باسقا جانردا ءتيىپ-قاشىپ قالام تارتىپ جۇرگەن جايىم بار. سونىڭ ءبىرى – تەولوگيالىق وي-تولعاۋلار. وسى جانردا «قيامەت-قايىم عاسىرى» اتتى كىتاپ شىقتى. ول شىعارما 2016 جىلى جارىق كورگەن 2 تومدىق تاڭدامالىلارعا كىرگەن. كىتاپ نەبارى 2000 دانامەن كىتاپحانالارعا عانا تارادى. سوندىقتان «قيامەت-قايىم عاسىرىن» جا­قىندا عالامتورعا سالۋدى جوسپارلاپ وتىرمىن.

كوسەمسوز, ياعني پۋبليتسيستيكادا دا ۇزبەي جازىپ كەلەمىن. بۇل جانردىڭ ۇتقىر­لىعى – ونىڭ ۇشقىرلىعىندا. زىمىراعان ۋاقىتقا, ۋاقىت تۋدىرعان كۇيىپ تۇرعان ماسەلەلەردىڭ ءىزىن سۋىتپاي تابان استىندا ءۇن قوسۋ. ازاماتتىق كوزقاراسىڭدى اشىق ءبىلدىرىپ وتىرۋ. سوندىقتان ماقالا جازۋدان ەشقاشان باس تارتپاق ەمەسپىن. ونسىز, قوعامدىق كەلەڭسىزدىكتەرمەن مايدانداسۋ مۇمكىن ەمەس. قالام ۇستاعان قازاقتىڭ ءبىر ۇلكەن قىرى بولسا, ول – ونىڭ كۇرەسكەرلىگى ەمەس پە؟ حالىق ءسوزىن سويلەي ءبىلۋى ەمەس پە؟ قالام بىزگە سول ءۇشىن بەرىلدى ەمەس پە؟!

– شىعارماشىلىق قۇپياڭىزبەن بولىس­كەنىڭىزگە راحمەت.

 

 

سوڭعى جاڭالىقتار