ەلباسى • 21 ءساۋىر، 2021

ەلباسى بواو فورۋمىنا قاتىسۋشىلارعا بەينەۇندەۋ جاسادى

26 رەت كورسەتىلدى

بواو ازيالىق فورۋمىنىڭ پلەنارلىق سەسسياسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ بەينەۇندەۋى كورسەتىلدى. بيىلعى كونفەرەنتسيانىڭ نەگىزگى تاقىرىبى – «وزگەرىپ جاتقان الەم: ء«بىر بەلدەۋ، ءبىر جول» باستاماسى شەڭبەرىندە بىرلەسكەن كۇش-جىگەرمەن جاھاندىق باسقارۋ مەن ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ»، دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

فورۋم قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ توراعاسى سي ءتسزينپيننىڭ ارنايى بەينەۇندەۋى اشتى. ول ءوز ەلىنىڭ سىرتقى الەمگە اشىقتىق ساياساتىن جالعاستىراتىنىن مالىمدەدى جانە سەرىكتەستەردى جوعارىدا اتالعان بەيجىڭ باستاماسىنىڭ بارلىق مۇمكىندىكتەرىن بىرلەسە ءتيىمدى پايدالانۋعا شاقىردى.

ن. نازارباەۆ ءوز سوزىندە سوڭعى جيىرما جىل ىشىندە تەك ازيانىڭ عانا ەمەس، بۇكىل الەم دامۋىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىن تالقىلاۋ ءۇشىن ماڭىزدى حالىقارالىق الاڭ رەتىندە قالىپتاسقان بواو فورۋمى جۇمىسىنىڭ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.

ەلباسىنىڭ ايتۋىنشا، COVID-19 پاندەمياسى بۇكىل الەمدەگى كۇندەلىكتى شىندىققا تەرەڭ وزگەرىستەر ەنگىزىپ، حالىقارالىق قوعامداستىق ءۇشىن بىرقاتار ەلەۋلى ساياسي، الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە گۋمانيتارلىق سىن-قاتەرلەردى اشكەرەلەدى. سونىمەن بىرگە داعدارىس ادامزاتقا قورشاعان شىندىققا جاڭا كوزقاراسپەن قاراۋعا جانە بۇگىنگى كۇنى ءوزى ءۇشىن بىرنەشە ماڭىزدى قورىتىندى جاساۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ن. نازارباەۆ اتاپ وتكەندەي، «پاندەميا قيىن كەزەڭدەردە مەملەكەتتىڭ ماڭىزدى ءرولىن كورسەتتى – بيلىكتىڭ ءتيىمدى شارالارىنىڭ ارقاسىندا كوپتەگەن ەلدەر جاعداي دامۋىنىڭ جاعىمسىز ستسەناريلەرىنىڭ الدىن الدى».

بۇل رەتتە بارشانىڭ پلانەتامىزدىڭ «باعالانۋى جانە قورعالۋى كەرەك» وتە نازىك ورگانيزم ەكەندىگىنە كوزدەرى جەتتى.

پاندەميا جاعدايىندا جاھاندانۋ جانە ەلدەر مەن حالىقتاردىڭ ءوزارا ارەكەتتەسۋىنىڭ باسقا پروتسەستەرى باياۋلادى، ادامدار اراسىنداعى سەنىمسىزدىك ءوسىپ، بۇل جاھاندىق ەكونوميكا مەن ساياساتقا تەرىس اسەر ەتەدى.

ء«بىز بۇكىل الەمدە پروتەكتسيونيستىك كوڭىل-كۇيدىڭ ءوسۋىن كورىپ وتىرمىز. حالىقارالىق ەكونوميكالىق قاتىناستارعا سىني اسەر ەتەتىن ساياسي نەگىزدەلگەن شەشىمدەر ەنگىزىلۋدە. ءبىز الەمدى ءوزىمشىل بىرجاقتى شەشىمدەردىڭ بۇرالىمىنا باتىرۋعا جول بەرمەۋىمىز كەرەك»، دەدى ەلباسى.

ونىڭ ايتۋىنشا، «حالىقارالىق كەلىسىمدەردىڭ جاڭا قاعيداتتارى تەڭ جانە جاۋاپتى سەرىكتەستەردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىل رۋحىندا بولۋى ءتيىس». ءاربىر ەلدىڭ مادەني، الەۋمەتتىك جانە ساياسي داستۇرلەرىن، ەكونوميكالىق ەرەكشەلىكتەرى مەن قۇندىلىقتارىن ءوزارا قۇرمەتتەۋ ولاردىڭ نەگىزى بولۋعا ءتيىس. پاندەميا «باسەكەلەستىك الەمى مەن ىنتىماقتاستىق الەمى اراسىنداعى تاڭداۋدىڭ قاجەتتىلىگىن» ايقىن كورسەتتى.

ەلباسى اتاپ وتكەندەي، «ىندەتتى جاھاندىق باقىلاۋسىز قالدىرۋ جەكەلەگەن ەلدەردىڭ تابىسى بولاشاقتا قاجەتتى ناتيجە بەرمەيدى».

«ادامزات ءۇشىن جاھانداعى جاپپاي ۆاكتسيناتسيا ماسەلەسىن شەشۋدەگى ۆاكتسينالاردى وندىرۋشىلەر مەن ۇكىمەتتەردىڭ ىنتىماقتاستىعى ماڭىزدى. بۇل ماسەلەدە باسەكەلەستىك پەن ساياسيلاندىرۋ كەرى اسەر ەتەدى»،  دەپ اتاپ ءوتتى ول.

ء«بىر بەلدەۋ، ءبىر جول» باستاماسىنا قاتىستى ن. نازارباەۆ ونى قحر توراعاسى سي تسزينپين 2013 جىلى ەلىمىزدىڭ استاناسىندا ۇسىنعانىن ەسكە سالدى.

«قازاقستان ءۇشىن بۇل باستاما جاڭا مۇمكىندىكتەر تەرەزەسىنە اينالدى. بۇگىندە مەملەكەتىمىز ارقىلى ازيا مەن ەۋروپانى، سولتۇستىك پەن وڭتۇستىكتى، تىنىق مۇحيتىن اتلانت جانە ءۇندى مۇحيتتارىمەن بايلانىستىراتىن قىسقا جولدار وتەدى»،  دەپ اتاپ ءوتتى ەلباسى.

بۇگىنگى كۇنى قازاقستان ارقىلى 11 ترانسۇلتتىق مارشرۋت سالىندى، ونىڭ ىشىندە ۇزىندىعى 2700 كم «باتىس ەۋروپا – باتىس قىتاي» اۆتوبانىن قوسا العاندا، 5 تەمىرجول جانە 6 اۆتوموبيل جولى، قازاقستاننان پارسى شىعاناعىنا جانە وڭتۇستىك ازياعا باراتىن تەمىر جولدار.

«وسىنىڭ بارلىعى ەلىمىزدە باسەكەگە قابىلەتتى ترانزيتتىك حاب قۇرۋعا مۇمكىندىك بەردى. ەندى ەلىمىز ارقىلى ازيانىڭ كەز-كەلگەن نۇكتەسىندەگى تاۋارلار سولتۇستىك ەۋروپا قالالارىنا ەكى اپتانىڭ ىشىندە جەتە الادى. وسىنىڭ ارقاسىندا 2020 جىلعى داعدارىستا دا قازاقستان ارقىلى «قىتاي – ەۋروپا – قىتاي» باعىتى بويىنشا كونتەينەرلىك تاسىمالداردىڭ ءوسۋى 60% -دان استامدى قۇرادى»، دەپ اتاپ ءوتتى ن. نازارباەۆ.

سوڭىندا ەلباسى «وتكەن جىلدار ىشىندە ء«بىر بەلدەۋ، ءبىر جول» باستاماسى ىنتىماقتاستىق پەن جاھاندانۋدىڭ الدىڭعى قاتارلى يدەيالارىن ىلگەرىلەتۋ ءۇشىن ءوزىنىڭ ومىرشەڭدىگى مەن ماڭىزدىلىعىن دالەلدەگەنىن» اتاپ ءوتتى.

فورۋمدا برۋنەي، ۆەتنام، يندونەزيا، كورەيا رەسپۋبليكاسى، لاوس، سينگاپۋر، چيلي جانە شري-لانكا ەلدەرىنىڭ باسشىلارى دا ءسوز سويلەگەنىن اتاپ وتكەن ءجون.

سوڭعى جاڭالىقتار

كيىكتەردىڭ تولدەۋ كەزەڭى باستالدى

فوتوگالەرەيا • بۇگىن، 12:07

«بارىستىڭ» العاشقى ترانسفەرى

حوككەي • بۇگىن، 08:50

«ءان» بە، «ءۇن» بە؟

رۋحانيات • بۇگىن، 08:36

جۋرناليست قاسىم

رۋحانيات • بۇگىن، 08:34

ءسوز سويىل: ءازىل-وسپاق

رۋحانيات • بۇگىن، 08:32

دالالىق وركەنيەت تاعىلىمى

تاريح • بۇگىن، 08:23

بالاباقشانىڭ جوعىنان بارى جاقسى

ايماقتار • بۇگىن، 08:18

كاسىپكە باۋلۋ – قاسيەتتى بورىش

ايماقتار • بۇگىن، 08:16

اتى-جونىمىزگە اباي بولايىق

قوعام • بۇگىن، 08:14

ءۇي ىشىندەگى ۇيلەسىم

پىكىر • بۇگىن، 08:06

قوي باققان وزار...

ايماقتار • بۇگىن، 08:03

حالىقارالىق قۇجاتتار قابىلداندى

قازاقستان • بۇگىن، 07:58

ايسبەرگ اقيقاتى

ادەبيەت • كەشە

جوق كىتاپتى ىزدەۋ

ادەبيەت • كەشە

كرەست-كەدەرگى...

ادەبيەت • كەشە

شاڭىراق – «شاعىن وتانىڭ»

قازاقستان • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار