عالامات كوكتەمنىڭ ءيىسى, كوڭىلدىڭ حوشى اڭقىعان, ناۋىرزەكتەي قۇسىنىڭ تاڭدايىندا تامىلجي ء«ان» شالقىعان بۇل كۇن – ارداقتى ءاز-ناۋرىز! ارداقتى بولماي قايتسىن, ءۇش مىڭ جىل بويى ۇزبەي تويلانىپ, 300 ميلليون ادامدى قۋانىشىنا ورتاق ەتكەن ۇلىق تاڭنىڭ ۇلاعاتى قازاققا از بولماسا كەرەك-ءتى.
ولاي دەيتىنىمىز, الەمدىك كۇنتىزبە اۋىساتىن قاڭتاردىڭ ءبىرىنشى كۇنىندە جاھاننىڭ جالپاق جۇرتىنان جىرىلا قالىپ, «جىلىمنىڭ باسى ناۋرىز» دەپ سىرەسىپ وتىراتىن تاعى ءبىز – قازاق قوي. سويتە ءجۇرىپ كوكتەمنىڭ العاشقى تاڭى اتقاندا «مىنە, مەنىڭ جاڭا جىلىم!» دەپ التى قۇرلىققا ايقايلاتا جار سالۋ دا – تۇپ-تۋرا ءسىز بەن ءبىزدىڭ ماڭدايىمىزعا بۇيىرعان مەرەي ەمەس پە؟!
ءدال وسى كۇنى, ۇلكەندەردىڭ ايتۋىنشا, كۇن ساۋلەسى جەر شارىنىڭ شىعىس بولىگىندە تاڭعى ساعات التىدا سەبەزگىلەپ اتقاندا, ءبىزدىڭ بايتاق دالادا ساعاتتىڭ ءتىلى تۇنگى ءۇشتىڭ توڭىرەگىندە تىپىرشيدى ەكەن. مەرەكە تاڭى بولىپ اتۋعا الامان كۇتكەن جۇيرىكتەي اسىعىپ. سودان با, الدە تابيعات جۇرەگىندە قوزعالعان سەڭنىڭ ءبىر ۇلى داۋىسىنان با – توڭىرەك تۇگەل تۇلپار تۇياعىنان ۇشقان ءتۇرلى دىبىستارداي توعىسا قۇيقىلجيتىنداي. دەگبىرسىز الاعىزاسىز. ەرەكشە ەلەگىزەسىز. وسى ءساتتى جۇرەكپەن سەزىپ, كوڭىلمەن كەشسەڭىز, ءسىز تۇركى توپىراعىنا توگىلگەن عاجاپ نۇر مەن دالانى كەزە قىدىراتىن قىزىر بابانىڭ قۇدىرەتىن سەزىنەتىندەيسىز. بالا كوڭىلمەن ۇلكەندەر سوزىنە ۇيىپ, قاريا كوڭىلمەن تاعاتسىزدانا كۇتەتىندەيسىز. ءسويتىپ, ءبىر وزگەشە كۇيگە ورانعان كەيىپكەر بولىپ, ءدۇن-دۇنيەنىڭ قىزىعىنا تاڭعالاتىندايسىز! ويتكەنى سان عاسىرلار بويى ساقتالعان قازاقى نانىم-سەنىم بويىنشا بۇل ءتۇنى سامارقاننىڭ كوك تاسى دا ءجىبيدى دەلىنگەن. ونىڭ سەبەبى, ءبىر ايرىقشا نۇر سول تاسقا تۇسەدى (اڭىز). وسى سەبەپتى دە اتام قازاق اتاۋلى مەرەكەگە وراي اتالى ءسوز ارناپ, «بۇل كۇنى سامارقاننىڭ كوك تاسى دا ءجىبيدى, سەندەر دە++ جاقىندارىڭا دەگەن وكپە-رەنىشتەن ايىعىڭدار. كوڭىلدەگى مۇزدى ەرىتىڭدەر», دەپ كوپكە كومەگى كورنەۋ وسيەت ايتقان. «كومەگى» دەپ كولدەي ەتىپ ايتقانىمىز سول – بۇل كۇندە جۇرت قاباعى جازىلىپ, جۇرەگى جۇمساپ سالا بەرەدى سودان.
ول ول ما, 22 ناۋرىز قازاق ءۇشىن تاعى ىرىستىڭ, بەرەكەنىڭ, مولشىلىقتىڭ قازانى بۇرق-سارق قايناعان, تىرلىگىنىڭ بازارى گۇلدەي جايناعان باياشات مەزەت سىندى. قاسيەتتى كۇن. اق تۇيەنىڭ قارنى جارىلىپ, اق وزەننىڭ قۇرساۋى قايتقان كۇن دەپ سودان ايتادى-اۋ, ءتايىرى؟! تاپ وسى تاڭنان, ءداپ وسى كۇننەن باستاپ تىرشىلىككە تىڭ كۇش بىتەتىندەي. سوسىن دا بۇلقىنىپ جاتقان بۇلاققا بارىپ, كوزىن اشامىز, جاس شىبىقتىڭ وزىنە دە اسا ءبىر ماحابباتپەن قارايمىز كەلىپ. ولشەۋسىز ماحاببات تا, مەيىرىم-شاپاعات تا ءدال وسى كۇنى اركىمگە ءناسىپ بولارداي. ءاربىر جاننىڭ بويى سوندىقتان نۇردان بالقىرداي كۇي كەشەدى. جەر ءجۇزىنىڭ ءدۇر سىلكىنىپ, ءدۇريا كويلەك كيگەن ارۋداي ەلىتە قالاتىنى, كوڭىلدىڭ نازىك قىلىن شەرتە قالاتىنى نەسى ەكەن دەڭىزشى؟!
بالكىم, سول ۇلكەندەر ايتاتىن: «سامالىق, سامالىق, كوك قۇس كوزىن اشتى ما؟ اياعىن جەرگە باستى ما؟..» دەپ كەلەتىن ناۋرىز جىرىنداعى الگى كوك قۇس كوپتىڭ كوكىرەگىنەن كوكتەم سايىن پىر-پىرلاپ ۇشار كوكپەڭبەك كوڭىل قۇسى ما ەدى, كىم بىلگەن؟! ايتەۋىر, ءبىز – ماڭگىلىك ەلدىڭ ەگەسى دارقان قازاقتار ۇلى دالا ءتوسىن دۇرلىكتىرە وسى مەرەكەنى تويلاۋدا الدىمىزعا جان سالعان ەمەسپىز. بابادان ميراس, اتادان امانات بۇل ءداستۇردىڭ بۇدان سوڭ دا ءۇزىلۋى مۇمكىن ەمەس. كەرىسىنشە, عاسىردان-عاسىرعا ءدال بۇگىنگىدەي داڭقى اسىپ دۇركىرەي بەرمەك!
