پرەزيدەنت پەن پارلامەنت نازارىنا ۇسىنىلىپ وتىرعان پەتيتسيانىڭ ۇيىمداستىرىلۋىنا استانالىق سىمبات قۇلجاعاروۆانىڭ مەزگىلسىز قايتىس بولۋى تۇرتكى بولدى. مارقۇمنىڭ بۇعان دەيىنگى جانايقايىنان حاباردار كوپشىلىك ونى تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىقتىڭ قۇربانى بولدى دەپ سانايدى. الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى باسىنداعى جاي-كۇيىن جايىپ سالعان سىمبات كۇيەۋىنەن ءزابىر كورەتىنىن, اجىراسقىسى كەلەتىنىن جازعان ەدى. الايدا جۇدىرىق جۇمسايتىن جۇبايىنان قۇتىلۋ وعان وڭايعا سوقپاعان. ەكى بالاسىمەن جىبەرگىسى كەلمەيتىن كۇيەۋى ونى قورقىتىپ-ۇركىتىپ, ءتىپتى پسيحيكالىق اۋرۋحاناعا دا كۇشتەپ جاتقىزعان. وندا ءبىر اپتاداي بولعان سىمبات اقىل-ەسىنىڭ ساۋلىعىن دالەلدەپ, بوساپ شىققان.
عاۋ ورگاندارىنا ارىزدانىپ, اراشا سۇراعان. ناتيجەسىندە, بۇل ماسەلە بويىنشا ءىس قوزعالىپ, جابىرلەنۋشىنى قورعاۋ تۋرالى سوت ۇيعارىمى شىققان. بىراق بۇدان دا دۇرىس قورىتىندى شىقپاي, جولداسىمەن اقىلعا كەلىپ, تۇسىنىسە الماعان. اقىرى امالى قۇرىعان سىمبات, وكىنىشكە قاراي, بۇل تىعىرىقتان ءوز ءومىرىن قيىپ قانا قۇتىلدى.
سودان كەيىن الەۋمەتتىك جەلىدە دۇرلىككەن جۇرت سىمباتتىڭ ولىمىنە قاتىستى ءادىل تەرگەۋ جۇرگىزۋدى تالاپ ەتۋدە. بۇل ارادا كوپشىلىكتى شاتاستىرىپ, ءدۇدامال ويعا جەتەلەيتىنى مارقۇمنىڭ اناسىنىڭ كۇيەۋ بالاسىن اقتاپ, قىزىندا راسىندا پسيحيكالىق اۋىتقۋ بولعانىن العا تارتۋى بولىپ وتىر. دەگەنمەن مۇندا ءبىر كىلتيپان بارىن ايتىپ, كىنالىنىڭ جازاسىز قالماۋىن سۇراعاندار كوبەيۋدە. سونىڭ ءبىرى قوعام بەلسەندىسى, «نەمولچي.kz» قورىنىڭ جەتەكشىسى دينا سمايىلوۆا. ول بۇل ماسەلە بويىنشا وسى ۋاقىتقا دەيىن ءىس قوزعالعانى, كۇيەۋىنىڭ قاساقانا ونىڭ دەنساۋلىعىنا زاقىم كەلتىرگەنى, مارقۇمنىڭ الەۋمەتتىك جەلى ارقىلى جانۇشىرا كومەك سۇراعانى تۋرالى جانە باسقا دا كوپتەگەن ايعاق بارىن ايتىپ, سىمباتتىڭ ولىمىنە قاتىستى ءادىل تەرگەۋ جۇرگىزىلگەنىن تاباندى تۇردە تالاپ ەتىپ وتىر. تالاپ ەتىپ قانا قويماي, قازاقستاندىقتاردى جوعارىدا اتالعان پەتيتسياعا قول قويۋعا شاقىرۋدا. د.سمايىلوۆا كۇيەۋىنەن قورلىق كورىپ, سورلاعان ايەلدەردىڭ ازايماۋىنا زاڭنىڭ سولقىلداقتىعىن سەبەپ قىلادى. سوندىقتان پەتيتسيادا ەڭ الدىمەن «وتباسىلىق-تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىققا قارسى ءىس-قيمىل تۋرالى» زاڭدى كۇشەيتۋ كەرەك ەكەنى تۋرالى باستاما كوتەرىلىپ, دالەلدەمەلەردى جيناۋ جانە پسيحولوگيالىق زورلىق-زومبىلىق, ەكونوميكالىق, ءدىني زورلىق-زومبىلىق, قۋدالاۋ, قورقىتۋ, بوپسالاۋ, وتباسى مۇشەلەرىنە ماجبۇرلەپ نەسيە راسىمدەۋ دەرەكتەرىن انىقتاۋ بويىنشا جەدەل شارالاردىڭ مەملەكەتتىك ستاندارتىن ازىرلەۋ ۇسىنىلدى.
بۇعان بەلگىلى زاڭگەر دجوحار ۋتەبەكوۆ تە الەۋمەتتىك جەلىدە قولداۋ كورسەتىپ, ۇكىمەت زاڭدى حالىقارالىق ستاندارتتارمەن سايكەستەندىرۋگە ءتيىس ەكەنىن ايتتى. اتاپ ايتقاندا, ول سوت ءىسىن جابىرلەنۋشىنىڭ ارىزىنسىز اشۋ, پوليتسياعا ايىپتى تۇلعالاردى بىردەن بولەك شىعارىپ, ولارعا قورعاۋ نۇسقاماسىن قولدانۋ قۇزىرەتىن بەرۋ, قورعاۋ نۇسقاماسىن بۇزعانى ءۇشىن قاماۋعا الۋدى مىندەتتى ەتۋ, ەكى تاراپتىڭ تاتۋلاسۋى سەبەبىنەن ءىستى جابۋ پراكتيكاسىن دوعارۋ, ەسكەرتۋدى فيزيكالىق زورلىق-زومبىلىق پەن قورعاۋ نۇسقاماسىن بۇزۋ جاعدايىندا قولدانىلاتىن جازا قاتارىنان شىعارۋ, زورلىق-زومبىلىقتان زارداپ شەككەندەردى بيۋدجەت ەسەبىنەن پسيحولوگ جانە ادۆوكاتپەن قامتاماسىز ەتۋ سياقتى ماسەلەلەردى العا تارتتى.
جالپى, بۇل وقيعا قوعامدا ۇلكەن قوزعاۋ سالىپ, ءۇنسىز قالعاندى ءجون كورمەي, ۇيىندەگى الىمجەتتىكتى اشىق ايتا باستاعاندار كوبەيە باستادى. بۇل قاتاردا 26 جاستاعى قاراعاندىلىق كەلىنشەك مادينا قاليەۆا بار. ء«بىز جۇرتتىڭ اڭگىمەسىنە قالۋدان قورقامىز. مەن دە ۇزاق ۋاقىت ءۇنسىز كەلدىم. سىمبات قۇلجاعاروۆانىڭ وقيعاسى بولماسا, بۇدان كەيىن دە ءۇنسىز قالار ما ەدىم. ونىڭ جانايقايى ءتيىستى جەرلەرگە جەتپەدى, تىم كەش ەستىدى. مەن مۇندايعا جول بەرگىم كەلمەيدى» دەپ جازدى ول. م.قاليەۆا سوڭعى بەس جىل بويى جۇبايىنان ءزابىر كورىپ كەلگەن. بىرنەشە رەت كەتىپ قالعانىمەن, بالالارى ءۇشىن قايتىپ كەلگەن. اتا-ەنەسى تاراپىنان دا قولداۋ بولماي, ۇنەمى ۇرەي قۇشاعىندا ءومىر ءسۇرىپ كەلگەن. ءتىپتى جۇكتى كەزىندە دە جولداسىنىڭ تاياعىنىڭ استىندا قالىپتى. قاراشانىڭ 17-ىنە مادينا توركىنىنە كەتىپ,
18-ىنە اجىراسۋعا ءوتىنىش بەرگەن. ەكى كىشى بالاسى جۇبايىمەن قالدى. قازىر اجىراسۋ پروتسەسى ءجۇرىپ جاتىر ەكەن, كەلەسى سوت وتىرىسى 23 جەلتوقسانعا جوسپارلانعان.
ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتى بويىنشا بيىل پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى تۇرمىستىق زورلىق-زومبىلىق جاساۋعا بەيىم ادامدارعا قاتىستى 43 مىڭنان استام قورعاۋ نۇسقاماسىن شىعاردى. وتباسى-تۇرمىستىق قاتىناستار سالاسىنداعى قۇقىققا قارسى ارەكەتتەر ءۇشىن (اقبتك 73-بابى) 13 مىڭنان اسا قۇقىق بۇزۋشى, ونىڭ ىشىندە دەنساۋلىققا جەڭىل زيان كەلتىرگەن 6,5 مىڭنان اسا, ۇرىپ-سوققانى ءۇشىن 3,5 مىڭنان اسا ادام, سونداي-اق قورعاۋ نۇسقامالارىن بۇزعان 2 مىڭنان اسا ازامات اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى.
وتباسىلىق داۋ-جانجالداردىڭ, كيكىلجىڭدەردىڭ كۇرت كوبەيۋىنە پاندەميا دا ىقپالىن تيگىزدى. قاتاڭ كارانتين ءتارتىبى ەنگىزىلىپ, ۇيدە وقشاۋلانعان وتباسىلاردان «وت شىقتى». بيىل جارتى جىلدا وتباسىلىق-تۇرمىستىق قىلمىستاردىڭ 21,3%-عا وسكەنى بايقالدى. وسى كەزەڭدە تۇرمىستىق دەڭگەيدە تۋىنداعان اگرەسسيا فاكتىلەرى بويىنشا پوليتسياعا 20 مىڭنان اسا ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى. ءوزىن ءوزى وقشاۋلاۋ كەزەڭىندە 8 مىڭ ادام اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى, ولاردىڭ جارتىسىنا جۋىعى قاماۋعا الىندى.
قازىر قوعام كەز كەلگەن وزەكتى ماسەلەگە سەرگەك قاراي باستادى. زورلىق-زومبىلىقتىڭ قۇربانى بولعان, قىسىم كورگەن ازاماتتار ارنايى ۇيىمدارعا, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ سەنىم تەلەفوندارىنا ءجيى جۇگىنۋدە. جابىرلەنۋشىلەرگە كوپشىلىك بولىپ قولداۋ كورسەتىپ, ءتيىستى شارالاردىڭ قابىلدانۋىنا اتسالىسۋدا. جوعارىدا اتالعان پەتيتسياعا بۇگىندە 83 مىڭنان اسا ادام قول قويىپتى. حالىق ۇنىنە قۇلاق اسۋعا باسىمدىق بەرەتىن بيلىكتىڭ نازارىنان بۇل ماسەلەنىڭ تىس قالمايتىنى انىق. مەملەكەت باسشىسى بيىلعى جولداۋىندا ونلاين پەتيتسيالاردىڭ بىرىڭعاي زاڭدى ينستيتۋتىن قۇرۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى. سوندىقتان الداعى ۋاقىتتا پەتيتسيا شەشىم قابىلداۋعا زاڭدى تۇرعىدان ناقتى اسەر ەتە الاتىن بولادى.
