رۋحانيات • 14 جەلتوقسان, 2020

مۋزەيلەندىرىلگەن كىتاپحانا بولمەسى

354 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنىنە وراي تۇركىستانداعى قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسىندە مۋزەيلەندىرىلگەن كىتاپحانا بولمەسى اشىلىپ, كورمە ەكسپوزيتسياسىنا 591 دانا سيرەك كىتاپتار مەن مۋزەي قورىنان الىنعان 20-دان استام ەتنوگرافيالىق جادىگەرلەر قويىلدى.

مۋزەيلەندىرىلگەن كىتاپحانا بولمەسى

تاريحي دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسىندەگى كىتاپحانا بولمەسى 1950 جىلدارعا دەيىن جۇمىس ىستەگەن ەكەن. وندا ەسكى كىتاپتار مەن ءدىني ەڭبەكتەر ءيىن تىرەسىپ تۇراتىن دەيدى ەسكى كوزدەر.

ال قازىرگى تاڭدا قورىق-مۋزەيى قورىندا 3 000-عا جۋىق جازبا ەس­كەرتكىش ساقتالسا, ونىڭ ىشىندە: 440 دانا كونە كىتاپ, 160 دانا تۇپنۇسقا قولجازبا, 21 دانا تاريحي قۇجات, ت.ب. بار كورىنەدى.

وسىلاردىڭ ىشىنەن, جوعارىداعى مۋزەيلەندىرىلگەن كىتاپحانا بول­مەسىنە: «ديۋاني حيكمەت» ءىلىمىنىڭ تۇپنۇسقا قولجازباسى جانە 1887-1901 جىلدارى قازاندا, 1901 جىلى ىستامبۇلدا, 1902-1911 جىلدارى تاشكەنتتە جارىق كورگەن نۇس­قا­لارىمەن قاتار, «ريساللا دار ادابي تاريقات», «پاقىرناما», «ميراتۋل قۋلۋب» سەكىلدى وتە سيرەك كەزدەسەتىن قولجازبالار, قوجا احمەت ءياساۋيدىڭ اتاقتى شاكىرتتەرى س.باقىرعانيدىڭ «ديۋان» قولجازبا ەڭبەگى, شەيح حۋدايداد تاش-مۋحاممەد ءال-ءبۋحا­ريدىڭ «بۋستان ۋل مۋحيببين» ات­تى تۇركى تىلىندە جازىلعان ەڭ­بەگى, ءا.ءناۋاي­دىڭ «عازالدارى», ءفي­­­زۋ­ليدىڭ شىعارمالارى, فاريد اد-دين مۇ­حام­ماد يبن يبراحيم اتتار­دىڭ «تاز­كيرات ۋل-اۋليا», سوفى اللاياردىڭ «مۋسليك ال-مۋتتاكين», اۋليە بي­دەلدىڭ «ديۋان» قاتارلى قۇندى دۇ­نيە­لەرى قويىلعان ەكەن. بۇل كى­تاپ­تاردان باسقا قۇندى تاپ­سىرلەر, مۇحتاسار, قۇراندار, «عاياس ال-لۋعات مۋنتاحاب ال-لۋعات» اتتى ءتىل ءبىلىمى تۋرالى ەڭبەك, «ريساقاتۋن ۋافياتۋن في يسلامي ابني اعي» دەيتىن اراب ءتىلى گرامماتيكاسى, «شار­حۋلۋيقاياتي, ۋمۋراتۋ ريا­تي» اتتى شاريعي تالداۋ جانە كەسەنەدە جەرلەنگەن تۇلعالارعا قا­تىستى سەريالى باسپا ونىمدەرى دە سو­رەدەن ورىن الىپتى. سونداي-اق وز­بەكستاندىق عۇلاما عالىم شايىق مۇحامماد سادىق مۇحاممماد يۋسۋف­تىڭ جەكە كىتاپحاناسىنان مۋزەي قورىنا سىيعا بەرىلگەن 85 دانا قۇندى تۋىندىلار دا كوپشىلىك نازارىنا ۇسىنىلدى.

سوڭعى جاڭالىقتار