قوعام • 26 قاراشا، 2020

سەناتور تاريحي قاپال اۋىلىن ساقتاۋ ماسەلەسىن كوتەردى

87 رەت كورسەتىلدى

سەناتور باقىتجات جۇماعۇلوۆ ۇكىمەت باسشىسىنىڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى. وندا جەر ءجانناتى جەتىسۋ جەرىندە، ۇلى جىبەك جولىنىڭ بويىندا ورنالاسقان، تاريحى تەرەڭنەن تامىر تارتاتىن قاپال اۋىلىنىڭ بۇگىنگى جاي-كۇيىنە قاتىستى ماسەلە كوتەرىلگەن، دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

باقىتجان جۇماعۇلوۆ قاپالدىڭ ىرگەسى بەكىنىس رەتىندە 1847 جىلى قالانعانىمەن، شەجىرەسى سوناۋ تۇركى داۋىرىنە، قيماق مەملەكەتىنە بارىپ تىرەلەتىنىن ايتتى. بۇل جەردە ۇلتىمىزدىڭ ۇلى تۇلعاسى شوقان ءۋاليحانوۆتىڭ، عالىم پەتر سەمەنوۆ-تيانشانسكيدىڭ ءىزى قالعان. اعىلشىن ساياحاتشىسى توماس اتكينسوننىڭ ءوزى قاپالدىڭ تاريحى مەن تابيعاتىنا تاڭداي قاعىپتى. جاۋگەرشىلىك زاماندا قازاقتىڭ تالاي باتىرى وسى ولكەدە اتتانداپ، اتوي سالعان. قازاق ايتىس ونەرىنىڭ اڭىزىنا اينالعان اتاقتى ءبىرجان-سارا ايتىسى دا ءدال وسى قاپالدا بولعان ەكەن.

سەناتور اتالعان دەرەكتەردى تىزبەكتەي كەلە، قازاقستاننىڭ قاسيەتتى جەرلەرىنىڭ كارتاسى دايىندالىپ جاتقان قازىرگى كەزدە وسىنداي سان عاسىرلىق تاريحى بار ورىندار ەسكەرۋسىز قالماسا ەكەن دەگەن ۇسىنىسىن ايتتى.

«ەلباسىمىزدىڭ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى ماقالاسىنان كەيىن رەسپۋبليكا بويىنشا قاسيەتتى ورىندار ىرىكتەلىپ جاتىر. بۇل تاريحىمىزدى تانۋعا، تۋعان ولكەمىزدىڭ عاجايىپ جەرلەرىن ايقىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى»، – دەدى باقىتجان جۇماعۇلوۆ.

سونىمەن قاتار سەناتور بەكىنىس رەتىندە سالىنا باستاعان كەزەڭدە، ياعني وسىدان ەكى عاسىر بۇرىن تۇرعىزىلعان نىسانداردى ساقتاپ قالۋ ماسەلەسىنە دە نازار اۋداردى.

«وسىدان ەكى ءجۇز جىل بۇرىن تيان-ءشياننىڭ شىرشاسىنان قانشاما ۇيلەر سالىندى. ولار كۇنى كەشەگە دەيىن ساۋلەت ونەرىنىڭ ۇلگىسىندەي بولىپ ساقتالىپ كەلىپ ەدى. بىراق بۇگىندە XIX عاسىردىڭ ەسكەرتكىشى بولىپ سانالاتىن قوس قاباتتى ۇيلەردىڭ بەت جاعى عانا ساقتالىپتى. ەسكى ەكى مەشىت ءۇيى قاراۋسىز قالىپ، قۇلاعان. اۋىلدىڭ رۋحاني ورتالىعى بولعان اقىن سارا مەن فاتيما عابيتوۆا مۋزەيلەرىنىڭ ءىزى دە جوق. ونداعى قۇندى ەكسپوناتتار قايدا؟»، – دەگەن باقىتجان جۇماعۇلوۆ بۇل جەرگىلىكتى حالىقتىڭ جانايقايى ەكەنىن ايتتى.

وسىعان وراي سەناتور پرەمەر-مينيستردەن ساۋلەتشىلەر، تاريحشىلار، ادەبيەتشىلەر، ەتنوگرافتاردان تۇراتىن ارنايى كوميسسيا قۇرۋدى، قاپال اۋىلىنىڭ مادەني-تاريحي ەسكەرتكىشتەرىن قورعاۋ ءۇشىن ءتيىستى شارالار قابىلداۋدى جانە ولاردى ۇكىمەت قورعاۋىنداعى ساناتتار قاتارىنا قوسۋدى سۇرادى.

سوڭعى جاڭالىقتار

بىرنەشە وبلىستا جول جابىلدى

قازاقستان • بۇگىن، 16:11

«بارىس» «دينامونى» ۇتتى

سپورت • بۇگىن، 09:19

پنەۆمونيادان 2 ادام قايتىس بولدى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:15

جۇرت پىكىرىن جەتە ەسكەرەدى

قوعام • بۇگىن، 08:42

«سارى ايماق» سالعان الەك

ايماقتار • بۇگىن، 08:38

شابىت شاقىرار ولكە

ونەر • بۇگىن، 08:23

تاشكەنتتە جارىق كورگەن «تەرمە»

رۋحانيات • بۇگىن، 08:22

جۇرەگى جۇمساق جەتىسۋلىقتار

قوعام • بۇگىن، 08:17

ۇقساس جاڭالىقتار