KRAS-گەنى – بۇل جاسۋشالاردىڭ بەلسەندى بولىنۋىنە ءوسۋ فاكتورلارىنىڭ سيگنالدارىن بەرەتىن كىشكەنتاي رەتتەۋشى اقۋىز. ءوسۋ فاكتورلارى ەمبريوننىڭ دەنەسىندە كوپ مولشەردە بولادى جانە بەلسەندى ءوسۋدى ىنتالاندىرادى. دامۋ ۋاقىتىندا ءوسۋ فاكتورلارىنىڭ كونتسەنتراتسياسى تومەندەيدى, ەرەسەك ورگانيزمنىڭ ءوسۋىن توقتاتادى جانە تەك جاسۋشالاردىڭ رەگەنەراتسياسىن ساقتاي الادى.
«KRAS مۋتاتسياعا ۇشىراعان كەزدە تۇراقتى كۇيگە اۋىسادى. وسىلايشا, ءبولىنۋ پروتسەسىنىڭ ۇنەمى بەلسەندى بولۋىنا, ياعني ىسىكتىڭ وسۋىنە اكەلەدى. بۇگىنگى تاڭدا مۋتاتسيانىڭ بۇل ءتۇرى ەمدەلمەيدى. ۇيقى بەزىنىڭ قاتەرلى ىسىگى بار ناۋقاستار ءبىر جارىم جىل نەمەسە ەكى جىلدان ۇزاق ءومىر سۇرمەيدى. قاتەرلى ىسىكتىڭ بۇل ءتۇرى قازىرگى ونكولوگيانىڭ ەڭ ماڭىزدى ماسەلەسى», دەيدى دوس سارباسوۆ.
سارباسوۆ باستاعان عالىمدار توبى KRAS-مۋتانت جاسۋشالارى گليۋكوزانىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە وتە سەزىمتال ەكەنىن انىقتادى. ونسىز قاتەرلى ىسىك جاسۋشالارى راديكالداردى وندىرە باستايدى جانە ءوزىن-ءوزى جويادى.
ادام اعزاسىن گليۋكوزادان ايىرۋ مۇمكىن ەمەس بولعاندىقتان, عالىمدار جاسۋشالار شىعارعان راديكالداردى الىپ, ونى س-D-VC دارۋمەنىنىڭ ستەرويزومەرىمەن بىرىكتىردى. KRAS-مۋتانت جاسۋشالارى ونى گليۋكوزا رەتىندە قابىلدايدى, سىڭىرەدى, بۇل جاسۋشالاردى «كۇيزەلىسكە» ۇشىراتادى, كەيىننەن ءوزىن-ءوزى جويۋعا ءماجبۇر ەتەدى.
پرەپارات كۇشالا نەگىزىندەگى امەريكالىق دارىمەن بىرگە از مولشەردە قولدانىلعان كەزدە تيىمدىلىگى دالەلدەندى. ولار ءبىر-ءبىرىنىڭ ارەكەتىن تولىقتىرادى جانە كۇشەيتەدى. اقش-تىڭ ازىق-ت ۇلىك جانە ءدارى-دارمەكتەردىڭ ساپاسىن قاداعالاۋ جونىندەگى باسقارماسى (FDA) پرەپاراتتىڭ تيىمدىلىگىن راستادى جانە ادامداردى ەمدەۋگە رۇقسات بەردى. سارباسوۆتىڭ ايتۋىنشا, قازىر ول ەلىمىزدەگى كلينيكالىق زەرتتەۋلەر پروتسەسىن ساپالى دەڭگەيگە وتكىزۋ ءۇشىن قازاقستاندىق زاڭنامانى زەردەلەۋدە.
ايتا كەتەلىك, دوس سارباسوۆ الماتىدا دۇنيەگە كەلگەن. 24 جاسىندا قازۇۋ-دىڭ ستۋدەنتتەرمەن الماسۋ باعدارلاماسى بويىنشا قازاقستاننان اقش-قا اۋىسقان. بۇل باعدارلاما اركانزاس مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ اسپيرانتۋراسىنا تۇسۋگە مۇمكىندىك بەردى. سول جەردە بيوحيميا جانە مولەكۋلالىق بيولوگيا بويىنشا دوكتورلىق ديسسەرتاتسياسىن قورعادى. 1999 جىلدان 2006 جىلعا دەيىن MIT – Massachusetts Institute of Technology جانىندا Whitehead Institute for Biomedical Research جۇمىس ىستەدى. سودان كەيىن اقش-تىڭ جەتەكشى ونكولوگيالىق ورتالىعى – MD Anderson Cancer Center-دەگى عىلىمي زەرتحانانى باسقارۋعا شاقىرىلدى.
قازاقستان عالىمدارىمەن بەلسەندى جۇمىس ىستەدى, قازۇۋ مەن ەۇۋ-دەن 5 PhD ستۋدەنتىن دايىندادى. 2019 جىلى نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتى قابىرعاسىندا وتاندىق عىلىمدى دامىتۋ ءۇشىن قازاقستانعا ورالۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. دوس سارباسوۆ قازان ايىنان باستاپ بيومەديتسينا, ەنەرگەتيكا جانە جاڭارتىلاتىن رەسۋرستار سالاسىنداعى جەتەكشى قازاقستاندىق زەرتتەۋشىلەر جۇمىس ىستەيتىن نۋ جانىنداعى National Laboratory Astana-نى باسقاردى.
