ەلىمىزدە سۋىق قولدى براكونەرلەرگە قارسى كۇرەس جۇرگىزىلمەيدى دەۋگە بولمايدى. جىل سايىن «بەكىرە» اتالاتىن كەڭ اۋقىمدى اكتسيا وتەدى. دەرەككە جۇگىنەر بولساق, ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ شەكارا قىزمەتى بيىلعى 31 ناۋرىزدان بەرى كاسپي سۋ ايلاعىندا براكونەرلىك ارەكەتتىڭ جولىن كەسۋ, بەكىرە تۇقىمداس باعالى بالىقتار قورىن كۇزەتۋ ماقساتىنداعى شارا كەزىندە 98 قۇقىق بۇزۋشىنى ۇستادى. ونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك شەكارا رەجىمىن بۇزعان 14 ازامات بار. ال 71 ادام اۋماقتىق جانە ىشكى سۋ (تەڭىز) رەجىمىن بۇزۋشىلاردىڭ قاتارىندا اتالادى. سونداي-اق 65 ءجۇزۋ, 42 قوزعالتقىش, 4 كولىك, براكونەرلىك اۋلاۋ قۇرالىنا جاتاتىن 236 شاقىرىمنان استام اۋ, ىلمەگى بار ارقان, 66 تۇزاق, 55,1 مىڭ ىلمەك تاركىلەندى.
ەل شەبىن ءمىز باقپاي كۇزەتەتىن شەكاراشىلاردىڭ جەدەل ارەكەتىنىڭ ناتيجەسىندە براكونەرلەردىڭ زاڭسىز اينالىمىنان 763 دانا (3,8 مىڭ كيلو) بەكىرە تۇقىمداس, 4947 دانا (2,5 مىڭ كيلو) ۇساق تۇقىمدى بالىق, سونداي-اق 43 يتبالىق الىندى. براكونەرلەردىڭ كەلتىرگەن زيانى 85,6 ملن تەڭگەگە باعالانىپ وتىر. ال تابيعي تىرشىلىك ورتاسىنا 3824 ءتىرى بالىق (ونىڭ ىشىندە 695 بەكىرە تۇقىمداس) پەن 43 يتبالىق جىبەرىلدى. قۇقىق بۇزۋشىلارعا 1,88 ملن تەڭگە مولشەرىندە ايىپپۇل سالىنىپ, 1 ملرد تەڭگەدەن استام ەكولوگيالىق زالالعا جول بەرىلمەدى.
شەكاراشىلار بيىلعى 18 قىركۇيەكتە كاسپي تەڭىزىنىڭ سولتۇستىك جاعالاۋىنان «بايدا» جانە «بۋداركا» ءجۇزۋ قۇرالدارىن توقتاتىپ, ەكى ازاماتتى ۇستادى. ءجۇزۋ قۇرالدارىنان جالپى سالماعى 245 كيلونى قۇراعان 64 دانا بەكىرە تۇقىمداس بالىقتى تاركىلەدى. براكونەرلەر تەڭىز تۇبىنە تاستاعان اۋلاردى تەز ءارى ءدال تابۋ ءۇشىن GPS ناۆيگاتورىن قولداناتىنى انىقتالدى. شەكاراشىلار بۇل قۇرالدى دا تاركىلەدى. ال ەكى ادامنىڭ تابيعاتقا كەلتىرگەن زيانى 100 ميلليون تەڭگەدەن اسۋى مۇمكىن.
مۇنداي تابيعات بايلىعىنا سۋىق قولىن سۇققانداردى وبلىستىق پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ قىزمەتكەرلەرى دە ءالسىن-ءالسىن انىقتاپ وتىر. ماسەلەن, ماۋسىم ايىندا جىلىوي اۋدانىنداعى «قۇلسارى-سارىقامىس» تاس جولىندا توقتاتىلعان كولىكتەن سالماعى 600 كيلودان استام بەكىرە بالىعى تاركىلەندى. بۇدان سوڭ قىركۇيەكتە «اتىراۋ-ورال» تاس جولىندا تاسىمالداۋعا, زاڭسىز ساتۋعا تىيىم سالىنعان بەكىرە بالىعى تيەلگەن «Toyota Land Cruiser» كولىگىن توقتاتتى.
– كولىكتەن 345 دانا بەكىرە تۇقىمداس بالىق پەن سالماعى 200 گرامم قارا ۋىلدىرىق تابىلدى. وسىعان بايلانىستى كولىكتە بولعان باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ 28 جانە 29 جاستاعى ەكى تۇرعىنى ۇستالدى. ولار باعالى بەكىرە تۇقىمداس بالىقتى زاڭسىز جولمەن اتىراۋدان ورال قالاسىنا جەتكىزبەك بولعان. تاركىلەنگەن بەكىرە بالىقتارىنىڭ جالپى سالماعى 1 توننادان اسادى, – دەپ حابارلادى وبلىستىق پوليتسيا دەپارتامەنتىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
سونداي-اق يساتاي اۋدانىنىڭ 48 جاستاعى تۇرعىنىنىڭ «Lada Priora» كولىگىنەن 75 كيلو 600 گرامم بەكىرە تۇقىمداس بالىق تابىلدى. باعالى بالىق جۇرگىزۋشى مەن جولاۋشىنىڭ قايسىسىنا تيەسىلى ەكەنى بەلگىسىز.
ءتارتىپ ساقشىلارى 14 قازانعا قاراعان ءتۇنى جايىق وزەنىنىڭ دامبا اۋىلى تۇسىندا «Yamaha» اسپالى موتورى بار قايىقتى توقتاتتى. قايىقتان جالپى سالماعى 625 كيلونى قۇراعان بەكىرە تۇقىمداس بالىقتاردىڭ 238 داناسى تاركىلەندى. وسى دەرەككە بايلانىستى جاڭاتالاپ ەلدى مەكەنىنىڭ 31 جاستاعى تۇرعىنى ۇستالدى.
مىنە, اتىراۋدا اۋلاۋعا تىيىم سالىنعان باعالى بالىقتى زاڭسىز تاسىمالداۋمەن ۇستالعانداردىڭ ارەكەتى تۋرالى دەرەكتەر وسىلاي ورىلەدى. وبلىستىق پوليتسيا دەپارتامەنتى ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنشە, كۇدىكتىلەردىڭ بارلىعىنا قىلمىستىق كودەكستىڭ 339-بابىمەن (وسiمدiكتەردىڭ نەمەسە جانۋارلاردىڭ سيرەك كەزدەسەتiن جانە قۇرىپ كەتۋ قاۋپi تونگەن, سونداي-اق پايدالانۋعا تىيىم سالىنعان تۇرلەرىمەن, ولاردىڭ بولىكتەرىمەن نەمەسە دەريۆاتتارىمەن زاڭسىز اينالىسۋ) سوتقا دەيىنگى تەرگەۋ ءجۇرىپ جاتىر. بىراق قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى وسىنداي ىستەردىڭ نەمەن اياقتالعانى تۋرالى دەرەكتى جاريا ەتۋگە قۇشتار ەمەس.
ال وبلىستىق بالىق شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى ارتۋر سادىبەك ۇلىنىڭ دەرەگىنە جۇگىنسەك, بيىلعى جىل باسىنان بەرى براكونەرلىككە قارسى پارمەندى جۇمىستاردىڭ ناتيجەسىندە بالىق قورعاۋ زاڭناماسىن بۇزعان 1886 دەرەك انىقتالىپ وتىر. ونىڭ ىشىندە 1050 ادام اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلىپ, بەس قىلمىستىق ءىس قوزعالدى. سونداي-اق بالىق قورعاۋ زاڭناماسىن بۇزۋشىلارعا 20 ميلليون 724 مىڭ تەڭگە كولەمىندە اكىمشىلىك ايىپپۇل سالىنىپتى.
براكونەرلىكپەن كۇرەس ماسەلەسى تەك بيىل عانا قوزعالىپ وتىرعان جوق. جىل سايىن بەكىرە تۇقىمداس بالىقتار قورىنا قول سۇعاتىنداردىڭ ۇستالعانى, تاركىلەنگەن بالىقتىڭ كولەمى جايلى اقپاراتتار جەلدەي ەسەدى. الايدا براكونەرلىكتىڭ تامىرىنا بالتا شابىلماي كەلەدى. بەكىرەنى زاڭسىز تاسىمالداۋشىلار عانا ۇستالادى. ال باعالى بالىقتى اۋلاۋ ءۇشىن تەڭىزگە شىعىپ, اساۋ تولقىنمەن ارپالىسىپ جۇرگەندەر كىم؟ زاڭسىز بالىق اۋلاۋشىلاردى جۇردەك قايىقتار مەن GPS ناۆيگاتورى سەكىلدى قۇرالدارمەن قامتىپ, قولداۋ تانىتۋشىلاردى قۇرىققا تۇسىرۋگە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قاۋقارى جەتپەي مە, الدە ولاردىڭ جولىنا كەسە-كولدەنەڭ تۇراتىن قۇدىرەتى كۇشتى توپ بار ما؟
اتىراۋ وبلىسى