15 قاراشا, 2013

ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ورنىنان تۇرعان دا جوق

280 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

قازىر وڭتۇستىكتىڭ جيىندارىندا ورىسشا سويلەسەڭ, ەل ءبىرتۇرلى قاراپ قالادى. قازاعى قالىڭ ءوڭتۇس­­­­تىك­تىڭ وزبەگى دە, ورىسى دا, باسقاسى دا مەملەكەتتىك ءتىلدى تۇسىنەتىن بولعاندىقتان شىمكەنتتىڭ شەنەۋنىك­­­تەرى جيىنداردا ماسەلەنى تەك «قازاقشا» شەشەدى. ايتسە دە, وسى ءبىر جاقسى ءداستۇردى استانا جاقتان كەلەتىن كەيبىر شەنەۋنىكتەردىڭ بۇزىپ جىبەرەتىنى بار.

قايبىر كۇنى وبلىستىق اكىم­دىكتە اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى اسىلجان مامىت­بەكوۆ پەن قارجى ءمينيسترىنىڭ ورىن­­باسارى رۋسلان دالەنوۆ وڭتۇستىكتەگى شارۋالاردىڭ باسىن قوسىپ, ۇلكەن جيىن وتكىزدى. ماسەلە – وتە ماڭىزدى, جەر سالىعىنا بايلانىس­تى وزگەرتۋ ەنگىزىلگەن زاڭداردى ەلگە ءتۇسىندىرۋ.

قازىر وڭتۇستىكتىڭ جيىندارىندا ورىسشا سويلەسەڭ, ەل ءبىرتۇرلى قاراپ قالادى. قازاعى قالىڭ ءوڭتۇس­­­­تىك­تىڭ وزبەگى دە, ورىسى دا, باسقاسى دا مەملەكەتتىك ءتىلدى تۇسىنەتىن بولعاندىقتان شىمكەنتتىڭ شەنەۋنىك­­­تەرى جيىنداردا ماسەلەنى تەك «قازاقشا» شەشەدى. ايتسە دە, وسى ءبىر جاقسى ءداستۇردى استانا جاقتان كەلەتىن كەيبىر شەنەۋنىكتەردىڭ بۇزىپ جىبەرەتىنى بار.

قايبىر كۇنى وبلىستىق اكىم­دىكتە اۋىل شارۋاشىلىعى ءمينيسترى اسىلجان مامىت­بەكوۆ پەن قارجى ءمينيسترىنىڭ ورىن­­باسارى رۋسلان دالەنوۆ وڭتۇستىكتەگى شارۋالاردىڭ باسىن قوسىپ, ۇلكەن جيىن وتكىزدى. ماسەلە – وتە ماڭىزدى, جەر سالىعىنا بايلانىس­تى وزگەرتۋ ەنگىزىلگەن زاڭداردى ەلگە ءتۇسىندىرۋ. قىزىلوردا, جامبىل جانە وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنان جينالعان شارۋالاردىڭ تۇگەلگە جۋىعى اۋىلدىق جەرلەردەن كەلگەن, تۇگەلگە جۋىعى مەملەكەتتىك ءتىلدى تۇسىنەدى. ەڭ الدىمەن ءسوز العان قارجى مي­­­نيس­ترىنىڭ ورىنباسارى رۋسلان دالەنوۆ بايانداماسىن ءا دەگەن­نەن ورىسشا باستاي بەرىپ ەدى, ەل دۋ ەتە قالدى. بىراق ەلدىڭ: «اينالا­ي­ىن, ءبارىمىز اۋىلدان كەلىپ وتىرمىز, ءبارىمىزدىڭ وسى زاڭدى جاقسىلاپ تۇسىنگىمىز كەلەدى, قازاقشا سويلەسەيشى», دەگەنى دالادا قالدى. بۇرىن-سوڭدى استانا جاقتان كەلگەن مۇنداي شەنەۋنىكتەر ەلدەن كەشىرىم ءوتىنىپ, «مۇمكىن بولسا, باياندامامدى رەسمي تىلدە جاساسام» دەپ رۇقسات سۇرايتىن سياقتى ەدى. ءمينيستردىڭ بۇل ورىنباسارى رۇقسات سۇراماق تۇگىلى سونشاما ەلدىڭ الدىندا ورنىنان تۇرعان دا جوق. بايانداماسىن مىنبەگە شىقپاي-اق, سول وتىرعان ورنىندا وقىپ شىعا سالدى. وسىدان-اق, دالەنوۆتىڭ بۇل جيىندى اسىعىس, ايتەۋىر, بولدى-ءبىتتى قىلىپ, تەزىرەك وتكىزگىسى كەلە سالعانى بايقالىپ قالدى. سوندا تاۋىق شاقىرعان تاڭمەن تالاسا تۇرىپ, مىنا جاعى سىر ەلىنەن, مىنا جاعى جامبىل وبلىسىنان كەلگەن شارۋالاردىڭ شىمكەنتكە كەلگەندە ەستيىن دەگەندەرى وسى ما ەدى؟ قۇداي بىلەدى, دالەنوۆتىڭ تەرميندەرى وتە قيىن بايانداماسىنان شارۋالار قاجەتتى اقپارات الدى, بىرنارسەنى ۇعىندى دەپ ايتا المايمىن.

قايتا اسىلجان مامىت­بەكوۆ­تىڭ قازاقشاسى مەن قازاقيلىعى ەلدى ءبىر سەرپىلتتى. ءمينيستردىڭ مىنبەگە شىعىپ, ەلمەن امانداسىپ, باستان-اياق مەملەكەتتىك تىلدە سويلەۋى, ءار نارسەنى ءجىتى ءتۇسىندىرىپ, ءتىپتى قيىن تەرميندەردىڭ قازاقشا اۋدارماسىن, بالاماسىن ايتىپ وتىرۋى ەلدى ۇيىتىپ تاستاعانى انىق. ارينە, مەملەكەتتىك ءتىلدى بىلمەيدى دەپ ءمينيستردىڭ ورىنباسارىن باس سالىپ جازعىرۋعا دا بولمايتىن شىعار. بىراق, « ۇلىق بولساڭ, كىشىك بول» دە­گەن, ەلدى سىيلاعاننان, حالىق­تىڭ الدىندا كىشىپەيىل, سىپايى بولعاننان ەشكىم قىز­مەتىنەن ايىرىلىپ قالماس. مەم­لەكەتتىك قىزمەتكەردىڭ باستى قاعي­دالا­رىنىڭ ءبىرى دە وسى ەمەس پە؟ قازاعى قالىڭ وڭتۇستىككە استانانىڭ وسىنداي شەنەۋنىكتەرى ءبىر ءسات ويلانىپ كەلگەنى دۇرىس قوي.

ورالحان ءداۋىت,

«ەگەمەن قازاقستان».

وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى.

سوڭعى جاڭالىقتار