ايماقتار • 29 قىركۇيەك, 2020

جامبىلدا جۇزەگە اسقان جارقىن جوبا

345 رەت
كورسەتىلدى
18 مين
وقۋ ءۇشىن

جامبىل وبلىسىندا ۇلتارالىق تاتۋلىق پەن كەلىسىمدى نىعايتۋ ماقساتىندا جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. وسى ماقساتتا ايماقتا «بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم» جوباسى ىسكە اسۋدا. وبلىس اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆتىڭ تاپسىرماسىنا وراي, ءتيىستى باسشىلار مەن ماماندار ءوڭىردىڭ بەس اۋدانىندا بولىپ, حالىقپەن كەزدەستى. ەل ىشىندە قوردالانعان ماسەلەلەرگە نازار اۋدارىپ, ولاردى شەشۋ جولدارىن قاراستىردى.

جامبىلدا جۇزەگە اسقان جارقىن جوبا

 

تاراز قالاسىنان قورداي اۋدانىنا بارعان ء«دىني ماسەلەلەر» توبىنىڭ مۇ­شەلەرى اۋەلى اۋدان اكىمدىگىندە جەر­گى­لىكتى اتقارۋشى جانە قۇقىق قورعاۋ ور­گان­دارىنىڭ, سونداي-اق ءدىني بىرلەستىك­تەر­دىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەستى. وبلىستىق ءدىن ىس­تەرى باسقارماسىنىڭ باسشىسى جانگەلدى وماروۆ باستاعان توپ قۇرامىندا اتالعان باسقارمانىڭ قىزمەتكەرلەرى, يمامدار مەن تەولوگ ماماندار بولدى. جيىنعا ­اۋدان اكىمى رۇستەم داۋلەت توراعالىق ەتىپ, قاتىسۋشىلاردى جوبانىڭ ماقساتىمەن تانىستىردى. ءدىن سالاسىنداعى وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋ ماقساتىندا پىكىر الماستى. بۇدان كەيىن توپ مۇشەلەرى بىرنەشە اۋىلدىق وكرۋگتە بولىپ, جەرگىلىكتى حا­لىق­تىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن تانىستى. ولار بەس توپقا ءبولىنىپ, اۋدانداعى ءدىني احۋالدى زەردەلەۋ جۇمىستارىمەن قاتار, ءداستۇرلى ەمەس ءدىني باعىتتاعى ازاماتتارمەن دە كەزدەستى. كەيبىر ماسەلەلەر بو­يىن­­شا تۇرعىنداردى جەكە قابىلدادى.

ءۇش كۇن بويى قورداي اۋدانىندا بول­عان ء«دىني ماسەلەلەر» توبىنىڭ مۇشە­لەرى اۋدان اكىمدىگىندە جيىن وتكىزدى. كەز­دەسۋدە باسقارما باسشىسى جانگەلدى وماروۆ وسى ۋاقىت ارالىعىندا 16 ءىس-شارا ۇيىم­­داستىرىلىپ, وعان 300-دەن استام تۇر­عىن­نىڭ قامتىلعانىن جەتكىزدى. توپ جە­­­تەكشىسىنىڭ ايتۋىنشا, جەرگىلىكتى جۇرت­­شىلىقپەن كەزدەسۋ بارىسىندا ءدىن سا­لاسىمەن قاتار, الەۋمەت, مەديتسي­نا جانە ءبىلىم بەرۋ سالاسى بويىنشا دا بىر­قاتار ماسەلە وڭ شەشىمىن تاپقان. دەسترۋك­تيۆتى ءدىني كوزقاراستاعى ازاماتتارمەن دە سۇحبات جۇرگىزىلىپ, وڭال­تۋ جۇمىستارى اتقارىلعان. سونداي-اق, ول ازاماتتارعا ءدىن سالاسىنداعى جاڭالىق­تارمەن قاتار, قۇقىقتىق, جاۋاپ­كەرشىلىك ماسەلەلەرىنىڭ دە تۇسىندىرىلگەنىن ايتتى. ەڭ باستىسى – «قورداي» قۇران قاري­لا­­رىن دايىنداۋ ورتالىعىنا قاتىس­تى بار­لىق ماسەلەلەر شە­شىلگەن. ال جيىن­عا ­قاتىسقان جەرگىلىكتى قۇقىق قورعاۋ ور­گان­دارىنىڭ باسشىلارى قو­عامدىق ءتار­تىپ پەن ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك­كە قاتىستى بىرقاتار ماسە­لە كوتەرىپ, ناقتى ۇسى­­نىستارىن العا تارتتى.

1

وڭىردە باستاۋ العان «بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم» جوباسىن كەڭ كولەمدە ناسيحاتتاۋ جانە ونى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىندا وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ باسشىسى داۋىل بەيسەنقۇلوۆ باستاعان اقپاراتتىق-ءتۇسىندىرۋ توبى شۋ اۋدانىن­دا بولدى. توپ مۇشەلەرى اۋەلى اۋدان اكتي­ۆىمەن جيىن وتكىزىپ, جوبانىڭ ماڭىز­دىلىعىنا توقتالدى. «وبلىس باسشى­سىنىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, جوبا اياسىندا «اقپاراتتىق-ءتۇسىندىرۋ», «الەۋمەت­تىك-تۇرمىستىق ماسەلەلەردى شەشۋ», «اۋىلدا بيزنەستى دامىتۋ», ء«دىني ماسەلەلەر» جانە «قۇقىق قورعاۋ سالاسى» سىندى بەس جۇمىس توبى قۇرىلدى. الداعى ۋاقىتتا اتالعان توپتاردىڭ مۇشەلەرى شۋ, مەركى, بايزاق, جامبىل اۋداندارىن­دا ۇلتارالىق قاقتىعىستاردىڭ الدىن الۋ مەن شەشۋگە, جەرگىلىكتى حالىقتىڭ ءدىني جانە قۇقىقتىق ساۋاتتىلىعىن ارت­­­­­تىرۋعا, اۋىلدىقتاردىڭ كاسىپ باس­تاۋىنا باعىتتالعان ءتۇرلى شارا وت­كى­زىپ, شالعاي اۋىلدارداعى شەشىمىن كۇت­كەن ماسەلەلەردى انىقتايتىن بولادى», دەدى داۋىل بەيسەنقۇلوۆ. بۇدان كەيىن توپ مۇشەلەرى قوراعاتى اۋىلدىق وكرۋ­گىندەگى مويىنقۇم ورتا مەكتەبىندە تۇرعىندارمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارىسىندا كوپشىلىككە وبلىستىق تىلدەردى دامىتۋ باسقارماسىنىڭ ءبولىم باسشىسى مەدەت اتەن «QazOnline» موبيلدىك قوسىمشاسىن تانىستىردى. قازاق ءتى­لىن ۇيرەنۋگە ارنالعان موبيلدىك قو­سىم­­شا وبلىستىق تىلدەردى دامىتۋ باس­­قار­ماسىنىڭ تاپسىرىسى بويىنشا قۇ­راس­تىرىلعان. قوسىمشا 16 ساباقتان تۇ­رادى. مۇندا جاڭا سوزدەر, وقىلىم, گرام­ما­تيكا, جازىلىم, تىڭدالىم جانە ءوزىن-ءوزى تەكسەرۋ بولىمدەرى مەن ولاردى بەكىتۋگە ارنالعان تاپسىرمالار بار. اتالعان قوسىمشانى كەز كەلگەن اۋىل تۇر­عىنى Play Market جانە App Store قوسىمشالارى ارقىلى ۇيالى تەلەفونىنا جۇكتەي الادى. اۋىل تۇرعىندارى دا بۇل قوسىمشاعا قىزىعۋشىلىق تانىتتى. سونىمەن قاتار وبلىستىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى ەركىنبەك سولتىباەۆ پەن وبلىستىق جاستار ساياساتى ماسەلەلەرى باسقارماسىنىڭ باسشىسى سەرىكبول بەرىكقوجا جەرگىلىكتى جاستارمەن كەزدەستى.

جيىندا شۋ اۋداندىق جاستار رە­سۋرس­تىق ورتالىعىنىڭ د.قوناەۆ اۋىلى بو­يىنشا ينسپەكتورى نۇرداۋلەت با­ۋىر­جان كوپۇلتتى ەلدى مەكەندە سپورت كە­شەنى مەن مادەنيەت ءۇيىنىڭ جوقتىعىن ايتسا, قوراعاتى اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ جاس­تار ءىسى جونىندەگى ينسپەكتورى مادينا امان اۋىلداعى مەكتەپتىڭ توزىعى جەت­كەندىگى جانە ۇيالى بايلانىستىڭ ناشار­لىعى تۋرالى ماسەلە كوتەردى. بۇدان بو­لەك تە تۇرعىندار بىرقاتار ماسەلەلەردى جەت­كىزدى. سونداي-اق «بىرلىگىمىز جاراس­قان!» تاقىرىبىندا كوشپەلى كورمە ۇيىم­داستىرىلدى. ءوز كەزەگىندە وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسىنىڭ باسشىسى داۋىل بەيسەنقۇلوۆ, وبلىستىق قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى مارجان قوجاەۆا, «قوعامدىق كەلىسىم» مەكەمەسىنىڭ باسشىسى رانوحان ۋبايدۋللاەۆا اۋدانداعى ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ توراعالارىمەن كەزدەستى. كەزدەسۋدە مەملەكەتتىك جانە ازاماتتىق ينستيتۋتتاردىڭ ءوزارا قارىم-قاتىناسىن بەلسەندى جۇرگىزۋ تۋرالى ءسوز بولىپ, اۋىل­دى جەرلەردەگى ۇلتارالىق تاتۋلىق ما­سەلەسى ءسوز بولدى.

شۋ اۋدانىنداعى ۇگىت-ناسيحات بارىسىندا م.ماقاتاەۆ اتىنداعى تىرەك ورتا مەكتەبىندە «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەتنومادەني ساياساتىنىڭ جالپى تاسىلدەرى مەن نەگىزگى پرينتسيپتەرى» اتتى سەمينار-ترەنينگ ءوتتى. سونداي-اق توپ مۇشەلەرى «بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم» جوباسىنىڭ ماڭىزىنا توقتالدى. بۇدان كەيىنگى كەزدەسۋ قوراعاتى اۋىلىندا جالعاسىن تاپ­تى. بۇگىندە اۋىلدا 13-تەن اسا وزگە ۇلت وكىلدەرى بەيبىت جاعدايدا ءومىر ءسۇرىپ وتىر. اۋىلداعى 828 جاستىڭ بىرقاتا­رى مەملەكەتتىك گرانت ۇتىپ الىپ, جۇمىس ات­قارۋدا. سونىمەن قاتار اۋىلدا «ديپ­لوممەن – اۋىلعا!» باعدارلاماسىمەن كە­لىپ, ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن جاستار دا بار. جالپى, اۋداننىڭ بىرقاتار اۋىلدارىمەن قاتار شۋ قالاسىندا دا اقپاراتتىق توپ مۇشەلەرى جۇرتشىلىقپەن جۇزدەستى. كەزدەسۋدە ءدىن ىستەرى, ءبىلىم بەرۋ جانە حا­لىقتىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىنا قاتىستى دا اڭگىمە ءوربىدى. قورىتىندى جيىندا شۋ اۋدانىنىڭ اكىمى نۇرجان كالەندەروۆ ءسوز الىپ, اتالعان بارلىق ۇسىنىستار مەن كەتكەن كەمشىلىكتەردىڭ ءجىتى باقىلاۋعا الىناتىنىن جەتكىزدى.

جامبىل وبلىسىندا باستاۋ العان «بەي­بىتشىلىك جانە كەلىسىم» جوباسىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا قۇرىلعان اقپاراتتىق ءتۇسىندىرۋ توبى بايزاق اۋدانىندا بولدى. اكىمدىكتىڭ ءماجىلىس زالىندا وتكەن جيىندى اۋدان اكىمى نۇرجان نۇرجىگىتوۆ اشىپ, كوپشىلىكتى توپ مۇشەلەرىمەن تانىستىردى. بۇدان كەيىن وبلىستىق ىشكى ساياسات باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى, توپ باسشىسى سەرجان قۋانىشەۆ قاناتقاقتى جوبانىڭ ماقساتى تۋرالى اڭگىمەلەدى. ال وبلىستىق تىلدەردى دامىتۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى راحيا تۇرماحانبەتوۆا ۇلتارالىق تاتۋلىق پەن بىرلىكتى ساقتاۋداعى ءتىلدىڭ الاتىن ورنى ماڭىزدى ەكەندىگىن ايتتى.

اۋەلى توپ مۇشەلەرى اۋدان ورتا­لى­عىن­داعى «قوعامدىق كەلىسىم» ورتالىعى­نىڭ جۇمىسىمەن جانە ەتنومادەني ورتا­­لىقتاردىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن تا­نىس­تى. جيىندا وبلىستىق ىشكى ساياسات باس­­قارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى سەرجان قۋانىشەۆ, «قوعامدىق كەلىسىم» مەكەمەسى ەتنوسارالىق قاتىناستار سالا­سىنداعى ادىستەمەلىك قامتاماسىز ەتۋ جانە مونيتورينگ ءبولىمىنىڭ باسشىسى اققۋ قاراتاەۆا, اتالعان مەكەمەنىڭ باس جانە جەتەكشى ساراپشىلارى البينا تاپاەۆا جانە زامانا يسمايلوۆا, «جاس­تار-زەرتتەۋ» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ ءتور­­ايىمى پاريدا مامەدوۆا كوپۇلتتى ەلى­مىزدە بىرلىك پەن ۇلتارالىق كەلىسىمدى ساق­تاۋدىڭ ماڭىزىن اڭگىمەلەدى. شارا بارىسىندا تۇرىك ۇلتىنىڭ وكىلى, جە­كە كاسىپكەر جالەل ابباسوۆ, نەمىس ەت­نومادەني ورتالىعىنىڭ جەتەكشىسى ۆار­ۆا­را نايدەنوۆا, كورەي ەتنومادەني ورتا­­­لىعىنىڭ جەتەكشىسى ناتاليا شين ۇلت­­ارالىق تاتۋلىقتى ساقتاۋ, ءتىلدىڭ قول­­دانىس اياسىن كەڭەيتۋ تۋرالى ايتسا, زەي­نەتكەر ۆالەنتينا پوپاندوپۋلو قا­شىق­تان وقىتۋ, ال اۋداندىق قوعامدىق كەلىسىم كەڭەسىنىڭ توراعاسى قىدىرالى ورالوۆ جول ماسەلەسىن كوتەردى. سونداي-اق ورىس ەتنومادەني ورتالىعىنىڭ مۇشەسى, ع.مۇ­راتباەۆ اتىنداعى گيمنازيانىڭ مۇعا­لىمى ەۆگەني كراۆچۋك جاڭارتىلعان ءبى­لىم, بايزاق اۋىلىنداعى «سالتانات» بالا­باقشاسىنىڭ تىگىنشىسى سالتانات جا­بو وسكەلەڭ ۇرپاقتى وتانسۇيگىشتىككە تار­بيەلەۋ توڭىرەگىندە ويلارىن ورتاعا سالدى.

سونداي-اق وبلىستىق ارداگەرلەر كە­ڭە­سىنىڭ توراعاسى ەركىنبەك سولتىباەۆ, وبلىستىق بيلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى وڭلا­­سىن ەسىركەپوۆ, وبلىستىق ارداگەر­لەر كەڭەسى ۇيىمداستىرۋ ءبولىمى مەڭ­گەرۋ­شىسىنىڭ ورىنباسارى تالعات جۇمابەك سياقتى توپ مۇشەلەرى اۋدانداعى جاستار جەتەكشىلەرىمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ ەركىن پىكىر الماسۋ فورماتىندا ءوتتى. جيىندا جاستاردىڭ كوروناۆيرۋس ىندەتىمەن كۇرەس كەزىندەگى اتقارعان تىرلىكتەرى, سونداي-اق ۇلتتىق بىرەگەيلىكتى ساقتاپ قالۋ ماسە­لەلەرى توڭىرەگىندە ويلار ايتىلدى. كەز­دەسۋگە قاتىسقان اۋدان اكىمى نۇرجان نۇر­جىگىتوۆ كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اعادىل سۋحامباەۆ اتىنداعى ساياباق ىشىنەن وت­كەن جىلى اۋدان جاستارىنىڭ باسىن قو­ساتىن ارنايى نىسان پايدالانۋعا بە­رىلگەنىن, ولارعا دەمەۋشىلەر ەسەبىنەن جاڭا كولىك بەرىلگەنىن اتاپ ءوتتى. اكىم ءوز سوزىندە جاستاردىڭ ەلگە, حالىققا پايداسى تيەتىن كەز كەلگەن ۇسىنىسىن قولداۋعا ءازىر ەكەندىگىن جەتكىزدى. بۇدان كەيىن توپ مۇشەلەرى بۋرىل اۋىلدىق وكرۋگىندە بولىپ, تۇرعىندارمەن كەزدەستى.

وبلىستىق قوعامدىق كەلىسىم كەڭەسىنىڭ توراعاسى, وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى بيگەلدى تاجى­باەۆ «بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم» جوبا­سىنىڭ ءمان-ماقساتىن ءتۇسىندىردى. ال وب­لىستىق ارداگەرلەر كەڭەسى ۇيىمداستىرۋ ءبولىمى مەڭگەرۋشىسىنىڭ ورىنباسارى تالعات جۇمابەك بۇگىنگى تاڭدا جاستارعا جۇكتەلىپ وتىرعان مىندەتتىڭ اۋقىمدىلىعىن اتاپ ءوتتى. جيىندا بىرلەسكەن قوعامدىق كەلىسىم كەڭەسىنىڭ توراعاسى سەرىك ەرمەكوۆ, بۋ­رىل اۋىلدىق وكرۋگى قوعامدىق كەلىسىم كەڭە­سىنىڭ توراعاسى سادى قۋاتبەكوۆ, كا­سىپكەر جالەل ابباسوۆ, مەدياتور عاي­ني كوشەكباەۆا, قۇمجوتا اۋىلىنىڭ تۇر­عىنى, قوعام بەلسەندىسى كيرمان احمەتوۆ ءوز ويلارىن ورتاعا سالدى. جيىن سوڭىندا اۋداندىق ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ باسشىسى سالتانات يمانوۆا كەلۋشىلەرگە ­اۋدان ­اۋماعىنداعى جاستارمەن جۇرگىزىلىپ جات­قان جۇمىستار جونىندە مالىمەت بەردى.

«بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم» كەرۋەنى مەركى اۋدانىندا دا جالعاسىن تاپتى. اۋەلى توپ مۇشەلەرى جامبىل, ق.سارى­مول­داەۆ, ويتال جانە اقتوعان اۋىلدىق وك­­رۋگ­تەرىندە بولدى. شارانىڭ باس­تى ماق­ساتى – حالىقتىڭ تىنىشتىعى مەن ىن­تى­ماعىن ساقتاۋ بولعاندىقتان, تۇر­­عىن­دارعا وسى باعىتتا ءتۇسىندىرۋ جۇ­مىس­تارى جۇرگىزىلدى. اۋىلدىقتار قۇقىق قور­­عاۋ, الەۋمەتتىك كومەك بويىنشا دا سا­­ۋال­دارىنا جاۋاپ الدى. ماسەلەن, ­مەر­­­كى اۋدانىنىڭ تۇرعىنى, زەينەتكەر سو­ۆەت قالمانبەتوۆ جامبىل وبلىسى پرو­كۋ­رورىنىڭ كومەكشىسى رۋسلان الىمگە بار­لىق قىزمەت تۇرلەرىن ەلەكتروندى تۇر­گە وتكىزۋ تۋرالى ۇسىنىس جاسادى. «حا­­­­لىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعىنا» قۇ­جات تاپسىرۋعا بارساڭ, اۋداندىق نە اۋىلدىق اكىمشىلىككە جۇمسايدى. ارى-بەرى جۇرگەندە ۋاقىت شىعىن بولادى. سوندىقتان ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى بو­يىن­شا نەگە ءبارىن ءبىر ورتالىقتان بىتىرۋگە بولمايدى؟» دەيدى سوۆەت قالمانبەتوۆ. وبلىس پروكۋرورىنىڭ كومەكشىسى زەينەت­كەرگە قۇجات تاپسىرۋداعى ەرەجەلەردى ءتۇسىندىردى. سونداي-اق اۋىل تۇرعىندا­رى نۋراددين سۋلاەۆ, اسقار داستان مەركى ­اۋىلى, جاقسىلىق كوشەسىندەگى اسفالتتىڭ جوندەۋدەن وتكەنىن, بىراق استىنداعى تاس­تارىنىڭ شەتكە شاشىلىپ جاتقانىن جەتكىزدى. سول سياقتى كەزدەسۋ مەركى اۋى­لىن­داعى №9 ساۆۆا اتىنداعى مەكتەپ­تە جالعاستى. اۋىل تۇرعىنى شول­پان شى­نىقوۆا راششۋپكين كوشەسىنىڭ ۇزاق جىلدار بويى جوندەۋ كورمەگەنىن ايتىپ, شاعىمداندى. بۇل رەتتە اۋىل اكىمى ءسابيت بابيجانوۆ اتالعان كوشەنى جوندەۋ ءۇشىن جوبالىق-سمەتالىق قۇجات ازىرلەنىپ, اۋداندىق تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شا­رۋا­­شىلىق بولىمىنە تاپسىرىلعانىن ايت­­­تى. بۇدان بولەك, 1 ميلليون 600 مىڭ تەڭ­گەگە 14 تەمىر باعانا ورناتىلىپ, تۇنگى جا­رىقتاندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەن. جالپى, اۋداندا 147 كوشە جوندەۋدەن ءوتىپ جاتسا, مەركى اۋىلىنىڭ وزىندە 65 كوشەگە جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە ەكەن.

جوبا اياسىندا اقپاراتتىق توپ مۇ­شە­لەرى جامبىل اۋدانىنا دا باردى. ولار تۇرعىندارمەن كەزدەسىپ, الەۋ­­مەتتىك-تۇر­مىستىق ماسەلەلەردى شە­­شۋ, اۋىلدا بيز­نەستى دامىتۋ, ءدىني ما­سە­­لەلەر, قۇقىق قور­عاۋ توڭىرەگىندە ءتۇسىن­دىرۋ جۇمىستا­رىن جۇر­گىزدى. سونداي-اق اكىمدىكتە جيىن ءوتىپ, وعان اۋدان اكىمى ساكەن ارۋباەۆ قاتىستى. «بەيبىتشىلىك پەن كەلىسىم» جوباسىنىڭ ماقساتى – ەل بىرلىگى مەن ىنتىماعىن ساق­­تاۋ, تۇرعىنداردى ادامگەرشىلىك قۇن­دى­لىقتارعا ۇندەۋ, قو­عامدىق كەلىسىم مەن تۇراقتىلىقتى قام­تاماسىز ەتۋ. سون­داي-اق قۇقىقتىق ساۋات­تىلىقتىڭ ءرو­لىن ارتتىرۋ, قوعامدىق-ساياسي احۋالعا مو­نيتورينگ جاساۋ, جەرگى­لىكتى حالىقتى تول­عاندىراتىن وزەكتى ماسە­لەلەردى انىق­تاپ, ونى شەشۋ جولدارىن قاراستىرۋ. اۋدان اكىمدىگى تاراپىنان بۇل جۇمىستاردى ۇيىم­داستىرۋعا قولداۋ كورسەتىلەدى», دەدى ساكەن ارۋباەۆ.

بۇدان كەيىن وبلىس پروكۋرورىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى قانات ماماەۆ جە­تەك­شىلىك ەتەتىن توپ مۇشەلەرى بىرقاتار اۋىل­دىق وكرۋگتە كوشپەلى قوعامدىق قا­­بىلداۋ وتكىزدى. سونداي-اق وڭىردەگى بىر­­­قاتار ورگان قىزمەتكەرلەرى تۇر­­عىن­داردى ءتۇرلى ماسەلە بويىنشا قا­بىل­دادى. كەزدەسۋدە اۋداندىق بيلەر كەڭە­سىنىڭ توراعاسى راحىمبەك جاپا­روۆ ­اۋدان ورتالىعى اسا اۋىلىندا مال جا­يى­لى­مىنىڭ تارىلعانىن ايتسا, اۋدان­دىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ مۇشەسى احان سىدى­قوۆ ب.مومىش ۇلى كوشەسىندە ءالى كۇنگە دەيىن جارىق جوق ەكەنىن جەتكىزدى. بۇدان وزگە دە بىرقاتار ازامات اۋىلدى گازداندىرۋ, جەر تەلىمىن الۋ, ينتەرنەت جەلىسىن تارتۋ, جول بەلگىلەرىن قويۋ, تۇرعىن ءۇي الۋ سياقتى ماسەلەلەردى كوتەردى. توپ مۇشەلەرى اتالعان ماسەلەلەردىڭ نازاردا بولاتىنىن ايتتى.

وڭىردە باستاۋ العان جوبا وسىلايشا بەس اۋداندا جالعاسىپ, جامبىل اۋدا­­نىندا قورىتىندىلاندى. وعان جام­­بىل وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسا­رى ەر­جان جىلقىباەۆ ارنايى بارىپ, اۋدان ورتالىعى اسا اۋىلىنداعى «ونەر» مەك­­تەبىندە «بەيبىتشىلىك پەن كەلى­سىم» جو­باسى اياسىندا وتكەن جيىنعا قا­تىس­­تى. جيىندا وبلىستىق ىشكى ساياسات باس­­قارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى سەرجان قۋانىشەۆ, وبلىستىق تىل­دەردى دامىتۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى راحيا تۇرماحانبەتوۆا, وبلىستىق ما­دە­نيەت, ارحيۆتەر جانە قۇجاتتاما باس­­قار­ماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ىلەس­­بەك امالوۆ, وبلىستىق دەنە شىنىق­تىرۋ جانە سپورت باسقارماسى باس­شى­سىنىڭ ورىنباسارى نۇرجان جولداس­بەكوۆ جانە وبلىستىق جاستار ساياساتى ماسەلەلەرى باسقارماسىنىڭ باسشىسى سەرىكبول بەرىكقوجا اتقارعان زەردەلەۋ جۇ­مىستارىنىڭ ەسەبىن بەردى.

زەردەلەۋ بارىسىندا اۋدانداردا­عى كەي­بىر ەلدى مەكەندەردە ينتەرنەت جىل­دام­دىعىنىڭ وتە تومەن ەكەنى بايقالعان. سون­داي-اق, ەل اراسىندا جۇمىسسىزدىق, جا­لاقىنىڭ تومەندىگى, مال جايىلىمى­نىڭ تارلىعى, بانك تەرمينالدارى مەن با­لالار ويىن الاڭشاسىنىڭ تاپشىلى­­عى سەكىلدى وزەكتى ماسەلەلەر دە بار. ماسە­لەن, جامبىل اۋدانى تۇرعىندارىنىڭ ­90 پا­يىزى مەملەكەتتىك ءتىلدى مەڭگەرگەنىمەن, گرودەكوۆو, جالپاقتوبە اۋىلدارىن­دا مەم­لەكەتتىك تىلدە سويلەيتىندەردىڭ ۇلەسى 44 پايىز عانا ەكەنى انىقتالعان. سۇراۋ سالۋ بارىسىندا ولاردىڭ 90 پايىزى قا­زاق ءتىلىن ۇيرەنگىسى كەلەتىنىن ايتقان. كەي­بىر اۋىلدارعا كلۋب قاجەت. بۇدان بولەك سپورتتىق الاڭشالاردىڭ جەتىسپەيتىن­دىگى بەلگىلى بولعان.

بۇل رەتتە ەرجان جىلقىباەۆ قوعامدا شيەلەنىس تۋدىرۋى مۇمكىن ماسەلەلەردى دەر كەزىندە انىقتاپ, ونى شەشۋ ءۇشىن ناقتى جوبا ۇسىنۋدى ءتيىستى سالا قىزمەت­كەرلەرىنە جۇكتەدى. «ەكونوميكا مەن قو­­عام ءومىرى تۇبەگەيلى وزگەرىپ كەلەدى. الەم­دىك پاندەميا دۇنيە ءجۇزىن وزگەرىسكە ۇشى­راتۋدا. ودان بولەك, عالامدىق جا­ڭا­­شىلدىقتار ءبىزدىڭ قوعامعا دەندەپ ەنۋدە. وسىنداي وزگەرمەلى الەمدە ءبىر عا­نا نارسە وزگەرمەۋى كەرەك. ول – ادام­نىڭ بويىنداعى مەيىرىم, جۇرتتىڭ ءبىر-بىرىنە دەگەن قارىم-قاتىناسى. ونى ساق­­تاپ قالاتىن ءبىزدىڭ تۇراقتى, ىرگەلى قۇن­دىلىقتارىمىز بار. ول جاستارعا بە­رى­لەتىن وتباسىلىق, ۇلتتىق تاربيە. جاس­تار بوس سەندەلمەۋى, قىلمىسقا بوي ال­دىرماۋى قاجەت. ءار اتا-انا ءوز بالاسىن قاداعالاپ وتىرسا, جاقسى تاربيە بەرە السا, ولارعا ارنالعان مەملەكەتتىك باع­دارلامالاردى, كورسەتىلىپ جاتقان قام­قورلىقتى ءتيىستى ورىندار دۇرىس جەتكىزە السا, كاسىپكەرلىككە تارتىپ, ارنايى كۋرس­تاردان وتۋىنە, ماماندىق يگەرۋىنە ىقپال ەتسە, ەش جەردە جۇمىس ىستەمەيتىن, نە وقى­مايتىن NEET جاس­تاردىڭ سانى ازايار ەدى», دەدى ول.

 سونداي-اق ەرجان جىلقىباەۆ جام­بىل اۋداندىق ورتالىق اۋرۋحانانىڭ جۇ­مىسىمەن تانىستى. مۇنداعى جانساقتاۋ بولىمىندە 6 توسەك بولعانىمەن, وكپەنى جا­ساندى دەمالدىرۋ اپپاراتىنىڭ سانى بە­سەۋ عانا ەكەن. ول وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋدى تاپسىردى. ال اۋداندا ءدارى-دارمەك قورى جەتكىلىكتى, ءدارىحانادا ءدارى تاپشىلىعى جوق ەكەن. بۇدان كەيىن ەرجان جىلقىباەۆ جامبىل اۋىلىنداعى جاڭادان سالىنىپ جاتقان 100 ورىندىق №1 ورتا مەكتەپتىڭ قۇرىلىسىمەن تانىس­تى. 415 ميلليون تەڭگەگە سالىنىپ جاتقان مەكتەپتىڭ قازىعى بيىلعى ماۋسىم ايىن­دا قاعىلعانىمەن, جۇمىس كەستەسىنەن ءبىر­شاما قالىپ كەلەدى ەكەن. وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى جىل اياعىندا پايدالانۋعا بەرىلۋى ءتيىس بۇل ءبىلىم وشاعىنىڭ جۇمىسى نازاردا بولاتىنىن, قۇرىلىستى مەجەلى ۋاقىتتا اياقتاۋدى جاۋاپتى باسشىلارعا مىندەتتەدى.

 

جامبىل وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار