سەناتور جايىق-كوشىم يرريگاتسيالىق جۇيەسىنىڭ قۇرامىنا كىرەتىن كيروۆ سۋقويماسىن جاڭعىرتۋ قاجەتتىگىنە نازار اۋداردى. ن.تورەعاليەۆ الداعى ۋاقىتتا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قاراجات ءبولۋ تۋرالى ماسەلەنى كوتەرەتىنىنە سەندىردى.
* * *
ءماجىلىس دەپۋتاتى ن.سابيليانوۆ شىعىس قازاقستان وبلىسىندا حالىقپەن كەزدەستى.
كەزدەسۋدە ول الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ماسەلەلەر, سونىڭ ىشىندە اۆتوموبيل جولدارىن جوندەۋ, تۇرعىن ءۇي سالۋ جانە تۇرعىنداردى جوعارعى جىلدامدىقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتۋ, اۋىز سۋ سياقتى بىرقاتار ماسەلەلەرگە نازار اۋداردى.
ساپار بارىسىندا ول اباي اۋدانىنىڭ قاراۋىل اۋىلىندا جەرگىلىكتى تۇرعىندارمەن كەزدەسىپ, تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارىن, جاڭادان سالىنىپ جاتقان مەكتەپ قۇرىلىسى مەن تۇرعىن ۇيلەرگە بارىپ, قۇرىلىسشىلارمەن جۇزدەستى. ال اياگوز قالاسىندا دارىگەرلەرمەن جۇزدەسكەن ن.سابيليانوۆ اۋدانارالىق اۋرۋحانادا جاڭادان اشىلعان, زامان تالابىنا ساي مەديتسينالىق قۇرالدارمەن جابدىقتال-
عان انگيوگرافيالىق ءبولىمنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. ءىسساپار بارىسىندا دەپۋتات العاباس, قاينار, ابىرالى اۋىلدارىندا حالىقپەن كەزدەستى. ن.سابيليانوۆتىڭ سوزىنە قاراعاندا, سەمەي يادرولىق پوليگونىنان زارداپ شەككەن ازاماتتارعا الەۋمەتتىك, مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدى ارتتىرۋ, مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا قولداۋ كورسەتۋ, تازا اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ (العاباس, ابىرالى), ەلەكتر جارىعىنىڭ قۋاتتىلىعىن ارتتىرۋ, كومىردىڭ باعاسىن رەتتەۋ, تۇرعىن ءۇي سالۋ, جول جوندەۋ, پوشتا قىزمەتىن جاقسارتۋ ماسەلەلەرى ۇنەمى نازاردا بولۋى ءتيىس. سونداي-اق دەپۋتات سەمەي – قاينار اۆتوجولىن جوندەۋ, جاڭا كوپىر سالۋ جۇمىستارىن كوردى.
* * *
سەناتور د.مۋسين شىعىس قازاقستان وبلىسىندا ءوڭىر باسشىلىعىمەن, ۆەتەرينارلىق قىزمەت ماماندارىمەن جانە كاسىپكەرلەرمەن كەزدەسۋدە اسىل تۇقىمدى مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋ پروبلەمالارى مەن پەرسپەكتيۆالارىنا نازار اۋداردى.
دەپۋتات الداعى سەسسيادا سەنات «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە اسىل تۇقىمدى مال شارۋاشىلىعى ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن قارايتىنىن ايتتى. سونداي-اق كەزدەسۋدە ءوڭىردىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتى, اسىل تۇقىمدى مال ءوسىرۋ مەن سەلەكتسيا جۇرگىزۋگە سۋبسيديالار بەرۋ ماسەلەلەرى جانە اسىل تۇقىمدى مال شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارى تالقىلاندى.
دەپۋتات ۇلان اۋدانىنداعى 3500-دەن استام ءىرى قارا مەن 1500-گە جۋىق مارال وسىرەتىن ءىرى شارۋاشىلىقتاردىڭ ءبىرىنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى. شارۋا قوجالىعى وكرۋگ تۇرعىندارىن جوعارى ساپالى ونىمدەرمەن – ەت جانە سۇتپەن عانا ەمەس, ەڭ باستىسى – جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتىپ وتىر. سەناتور «قازاقتىڭ اقباس تۇقىمىنىڭ رەسپۋبليكالىق پالاتاسى» توراعاسىمەن مالشىلاردىڭ مارتەبەسىن كوتەرۋ جانە ولاردىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن, ۆەتەريناريا سالاسىنداعى ماسەلەلەردى تالقىلادى.
* * *
ءماجىلىس دەپۋتاتى ك.مۇسىرمان سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ بىرقاتار الەۋمەتتىك نىساندارىنا باردى.
دەپۋتات مامليۋت اۋدانىنىڭ بوستاندىق اۋىلىنىڭ تۇرعىندارىمەن كەزدەسىپ, ولاردىڭ مۇڭ-مۇقتاجدارىن تىڭدادى. بار-جوعى 236 ادام تۇراتىن اۋىل حالقى تۋعان جەرلەرىنىڭ بولاشاعىنا الاڭداۋشىلىقتارىن جەتكىزدى. قازىرگى تاڭدا اۋىلدا جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتقان مەكتەپ جابىلىپ قالۋدىڭ الدىندا تۇر. سەبەبى ءبىلىم مەكەمەسىندە تەك 60 بالا عانا وقيدى, بۇل بەلگىلەنگەن نورمادان از. اۋىل تۇرعىندارى قاشىقتان وقىتىلاتىن جاڭا وقۋ جىلىنىڭ باستالۋىنا وراي, قاشىقتان وقىتۋ مۇمكىندىگىنىڭ تومەن ەكەندىگىن ايتتى.
ساپار بارىسىندا دەپۋتات بوستاندىق اۋىلىندا باسقا ايماقتاردان كەلگەن ازاماتتاردى قونىستاندىرۋ باعدارلاماسىنىڭ ورىندالۋىن قاداعالادى. جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان وكىلدەرى اتاپ وتكەندەي, مۇندا كوشىپ كەلگەندەر جۇمىسقا ورنالاستىرىلىپ, بالالارى مەكتەپ جانە بالاباقشامەن قامتاماسىز ەتىلگەن. بىلتىر جامبىل وبلىسىنىڭ قورداي اۋدانىنان جەرگىلىكتى كاسىپكەردىڭ قولداۋىمەن سالىنعان ۇيلەرگە ءۇش وتباسى كوشىپ كەلگەن. ك.مۇسىرماننىڭ ايتۋىنشا, تىرەك اۋىلدارعا جاتقىزۋدىڭ قولدانىستاعى ولشەمدەرى ەلدىڭ سولتۇستىك وڭىرلەرىندەگى دەموگرافيالىق جاعدايدى ەسكەرە وتىرىپ, قايتا قاراۋدى تالاپ ەتەدى.
* * *
سەنات دەپۋتاتتارى ن.بەكنازاروۆ پەن ا.قاپباروۆا شىمكەنت قالاسى كوكبۇلاق كەنتى تۇرعىندارىنىڭ ساپاسىز بايلانىس پەن ينتەرنەتتىڭ جوقتىعىنا قاتىستى شاعىمدارىن تىڭدادى.
ولار جەرگىلىكتى بيلىك پەن بايلانىس وپەراتورىنا جۇگىنىپ, ماسەلەنى تەز ارادا شەشۋدى سۇرادى. بەلگىلى بولعانداي,
اۋداندا قاجەتتى قۇرىلعى ورناتىلعان, تەك سيگنال قاجەت بولىپ تۇر. اكىمدىك ماسەلەنىڭ جۋىق ارادا شەشىلەتىنىن ايتتى. سەبەبى جاڭا وقۋ جىلى باستالعالى تۇر جانە كوكبۇلاق مەكتەبىندە ءبىلىم الاتىن 452 وقۋشىنىڭ قاشىقتان وقۋى ءۇشىن ينتەرنەت قولجەتىمدى بولۋى ءتيىس.
بۇعان دەيىن مەكتەپ ەكى 4G-مودەم قۇرىلعىسىمەن جۇمىس ىستەپ كەلگەن, بىراق ولاردىڭ جىلدامدىعى تومەن. قازىر دە بايلانىس وپەراتورى ينتەرنەت ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا WI-MAX وپتيكالىق جەلىسىن قوسۋ جۇمىستارىن اتقارۋدا.
* * *
سەنات دەپۋتاتى ا.لۋكين پاندەميا جاعدايىنداعى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ جۇمىسىن نۇر-سۇلتان قالالىق كريمينالدىق پوليتسيا, جول-پاترۋلدىك قىزمەت پولكى, جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتى جانە كوشى-قون پوليتسياسى قىزمەتكەرلەرىمەن تالقىلادى.
دەپۋتات جول قوزعالىسى قاۋىپسىزدىگىن جاقسارتۋ, كارانتيندىك شەكتەۋلەر مەن قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ كەزىندەگى كوڭىل كوتەرۋ ورىندارىنىڭ جۇمىسى تۋرالى ايتتى. سونىمەن قاتار ول جولدارداعى جول-كولىك وقيعالارىن ازايتۋ, اۆتوكولىكتەر سانىنىڭ ۇنەمى ءوسۋى جاعدايىندا جول وقيعالارىنان بولاتىن الەۋمەتتىك جانە ەكونوميكالىق زالالدى ازايتۋ, جول-كولىك وقيعالارىنان زارداپ شەككەندەرگە كومەك كورسەتۋ ءۇشىن ماماندار دايارلاۋ, حالىقتى اقپارات-
تاندىرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋ جانە شەكتەۋ كارانتيندىك شارالارى كەزىندە ويىن-ساۋىق ورىندارىنىڭ جۇمىسىن باقىلاۋدى كۇشەيتۋ بويىنشا جۇمىستى جاقسارتۋ قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
اكىمدىك قىزمەتكەرلەرىمەن اڭگىمە بارىسىندا دەپۋتات ەلوردا تۇرعىندارىنا مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ قولدانىستاعى قۇرالدارى, مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ مۇمكىندىكتەرى جانە ولارعا قاتىسۋ ەرەجەلەرى تۋرالى مۇمكىندىگىنشە كوبىرەك ايتۋ كەرەكتىگىن جەتكىزدى.
* * *
سەناتور ۆ.ۆولكوۆ قوستاناي وبلىسىنىڭ تۇرعىندارىمەن جانە باسشىلىعىمەن كەزدەستى.
سەناتور وڭىردەگى جەدەل باسقارۋ ورتالىعىندا بولدى. جبو باستىعىنىڭ ايتۋىنشا, جىل باسىنان بەرى «102» پۋلتىنە 100 مىڭنان استام دابىل قوڭىراۋى تۇسكەن. باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى قىلمىستارعا دەر كەزىندە دەن قويۋ جانە اشۋ بولىپ قالا بەرەدى. وسى جىلدىڭ باسىنان بەرى بەينەباقىلاۋ كامەرالارىنىڭ كومەگىمەن 66 قىلمىس اشىلىپ, 17 مىڭعا جۋىق اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق انىقتالدى.
سەناتور كارانتين جانە ەنگىزىلگەن شەكتەۋلەر كەزەڭىندە ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ, قۇقىق قورعاۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ, سونداي-اق اكىمشىلىك جانە قىلمىستىق زاڭنامانى رەفورمالاۋ ماسەلەلەرىن قوزعادى. ول زاڭ شىعارۋ سالاسىندا جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستارعا نازار اۋداردى. وبلىستىق پوليتسيا دەپارتامەنتى كوشى-قون قىزمەتى باسقارماسىنىڭ باستىعى توتەنشە جاعداي رەجىمى كەزىندە شەتەلدىكتەردىڭ ەلدە بولۋ ءتارتىبىن زاڭنامالىق دەڭگەيدە رەتتەۋ تۋرالى ۇسىنىس جاسادى.
ءوز كەزەگىندە سەناتور بۇل ۇسىنىستى سەناتتىڭ ءپروفيلدى كوميتەتىنىڭ الداعى وتىرىستارىنىڭ شەڭبەرىندە تالقىلاۋعا ۋادە بەردى.
