جاعداي تۇراقتالىپ كەلەدى (كارانتيندىك شەكتەۋلەر ناتيجە بەرە باستادى)

ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي رەجىمىنىڭ توقتاعانى قاۋىپتى ىندەت جويىلعانداي قابىلدانىپ, بارلىق جەردە قاننەن قاپەرسىز قالىپتى تىرشىلىك قايتا جانداندى. سونىڭ سالدارىنان ىندەت كەڭ ەتەك الىپ, ازاماتتاردىڭ اماندىعىنا ۇلكەن زاردابىن تيگىزە باستادى. ۆيرۋس مەڭدەپ, تالاي جاقىنىمىزدان كوز جازىپ قالدىق. اينالامىزدا بۇل بالەكەتكە ۇشىراماعان اعايىن كەمدە-كەم. احۋالدىڭ بۇلاي ۋشىعۋى باسقا دا ماسەلەلەردى كوبەيتىپ جىبەردى. اۋرۋحانالاردا ورىن جەتپەي, دارىگەرلەر ۇلگەر­مەي, جەدەل جاردەم ۋاقى­تىندا كومەك بەرە الماي حالىق ابدەن ابىگەر بولدى. بۇل ازداي ءدارى­حا­نالار الدىندا دۇربەلەڭ تۋىپ, شاعىمدانعان جۇرتتىڭ قارا­سى كوبەيدى. ىزدەگەن ءدارى-دار­مەك تابىل­ماي, تابىلسا دا قۇنى قالتا كوتەرمەي ءبىراز قينادى. جىعىل­عانعا جۇدىرىق بولىپ, الىپ­ساتارلار دا ءدارى-دارمەك تاپ­شىلىعىن تۋدىرىپ, باعانى تىم شارىقتاتىپ جىبەردى.

وسىلايشا ىندەتتىڭ ورشۋى­مەن قانشاما ماسەلە ۋشىعىپ كەتتى. بۇل جاعدايدىڭ وڭالۋىنا پرەزيدەنت باس-كوز بولىپ, ۇكى­مەتكە قاتاڭ تاپسىرما جۇكتەدى. جاعدايدى باقىلاۋدان شىعارىپ العان اكىم-قارالار سوگىس الدى. سودان كەيىن جوعارىدا اتالعان ما­سەلەلەردى رەتتەۋ ءۇشىن ءبىراز شارۋا قولعا الىندى. ناتيجەسىندە احۋال ءبىرشاما تۇراقتانعان سى­ڭاي­­لى. بۇل جونىندە ۇكىمەتتىڭ سە­لەك­­تورلىق وتىرىسىندا ءمالىم بولدى.

جيىندا قازاقستاندا ەپي­دە­ميالىق جاعدايدىڭ تۇراق­تالۋ دەڭگەيىنە شىققانى اتالىپ ءوتتى. رەسپۋبليكا بويىنشا كورونا­ۆيرۋس جۇقتىرعانداردىڭ ءوسىمى 2,1%-دى قۇرايدى. ەڭ تومەنگى ءوسىم تاۋ­لىگىنە شىمكەنتتە – 1%, قى­زىل­وردا وبلىسىندا – 0,9%, تۇر­كىس­تان وبلىسىندا – 0,8%, اق­توبە وبلىسىندا 0,5% تىركەلىپ وتىر.

جالپى توسەكتىك ورىن قورى 30,4 مىڭنان 49,7 مىڭ توسەكتىك ورىنعا دەيىن ۇلعايتىلدى. پروۆيزورلىق توسەكتىك ورىن­نىڭ بوس بولماۋى 20%-عا (89%-دان 69%-عا دەيىن) جانە رەاني­ماتسيالىق توسەكتىك ورىننىڭ بوس بولماۋى 6%-عا (73%-دان 67%-عا دەيىن) ازايدى. Covid-تەن ساۋى­عىپ كەتكەندەردىڭ سانى 60%-عا كوبەيدى, جەدەل جاردەمدى شاقى­رۋلار 23%-عا تومەندەدى.

ىندەتكە بايلانىستى احۋال­دىڭ قا­لىپ­قا كەلە باس­تاۋى تۋرالى دەنساۋ­لىق ساقتاۋ ءمينيسترى الەكسەي تسوي ورتا­لىق كوممۋنيكاتسيا­لار قىزمەتى الاڭىندا دا ايتىپ بەردى. سونىڭ ءبىرى كورو­­ناۆيرۋس ينفەكتسياسىنا قارسى ۆاك­تسينانىڭ قاشان قول­دانىلا باستايتىنى جو­نىن­­دە بولدى.

«قازاقستان قازىرگى ۋاقىتتا ءارتۇرلى مەملەكەتتەردىڭ ۆاكتسيناسىن زەرتتەپ جاتىر. بۇعان دەيىن ايتىلعانداي الەم ەلدەرىنىڭ ۆاكتسينالارى ءارتۇرلى كلينيكالىق زەرتتەۋلەردەن وتەدى. رەسەيلىك ۆاكتسيناعا قاتىستى ايتار بولساق, ارىپتەستەرىمىزبەن سە­رىكتەسە جۇمىس جۇرگىزىپ جا­­تىر­­مىز. ۆاكتسينا كلينيكالىق زەرتتەۋلەردىڭ بارىنەن ءوتىپ, جاپپاي ەل ىشىندە قولدانىلا باستاعانى تۋرالى رەسمي مالىم­دە­مە جاسالعاننان كەيىن عانا ونى ەلگە اكەلە باستايمىز», دەدى ا.تسوي.

ونىڭ ايتۋىنشا, قازاق­ستان­عا ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە ۆاكتسينالار بويىنشا زەرت­تەۋد­ىڭ ناقتى ناتيجەلەرى كەرەك. مينيستر ۆاكتسينانىڭ تيىمدىلىگى راستالعان جاعدايدا رەسەيلىك ارىپتەستەرمەن قازاقستانعا الدىڭعى كەزەكتە جەت­كى­زۋ ماسەلەسى كەلىسىلگەنىن جەت­­كىزدى.

«ۆاكتسينا شىعارۋشى باسقا مەملەكەتتەرمەن دە كەلى­سىمگە كەلىپ وتىرمىز. ونىڭ ىشىندە قىتايدا جاسالاتىن ۆاكتسينالار بار. قىتايلىق ماماندار ءباا-مەن بىرگە كلينيكالىق سىناقتار وتكىزۋدە. باسقا دا ۆاكتسينالار قازىر كلينيكالىق دەڭگەيدە زەرتتەلىپ, سىناق جۇمىستارى اياقتالۋعا جاقىن قالدى. جالپى, بارىمەن بايلانىستامىز. ناتيجە شىعاتىن ناقتى ۋاقىتتى كۇتىپ وتىرمىز. الەمدىك قاۋىمداستىق بۇل تۋرالى مىندەتتى تۇردە حابارلايدى. وسىدان كەيىن عانا ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە قانداي ۆاكتسينانى الاتىنىمىز تۋرالى ناقتى شەشىم قابىلدانادى», دەدى مينيستر.

سونداي-اق ول ەلىمىزدە شەكتەۋ شارالارى الىنىپ تاستالعان كەزدە كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسى ەشقايدا جوعالىپ كەتپەگەنىن ەستەن شىعارماۋ كەرەك ەكەنىن ايتتى.

ء«بىز وعان ۇيرەنىپ, كۇرەسىپ, ءومىر ءسۇ­رۋىمىز كەرەك. ءومىر جالعاسادى. ءار ادام اۋا رايىنا بەيىمدەلەدى. جاڭبىر جاۋسا, ءبىز قولشاتىر الىپ, ءوزىمىزدى سۋ­دان قورعايمىز. كۇن سۋىسا جىلى كيىم كيە­مىز. مۇندايدا ءتىپتى ويلانبايمىز, ءبارى قالىپتى جاعداي. قانداي شارا بول­سىن ءبارى قاشىقتان ءوتۋى كەرەك. ەگەر ينفەكتسيا بولسا, قانداي دا ءبىر ەپي­دە­ميالىق كەزەڭ باستالسا نەمەسە اۋا ارقىلى ينفەكتسيا تاراسا, ماسكا تاعۋ, جاقىندارىڭىزدى قور­عاۋ, الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋ قا­لىپ­تى جاعدايعا اينالۋى كەرەك. ەگەر قان­داي دا ءبىر شارا بولسا, ادامدار ءبىر-بىرىنەن الشاقتاپ, الىستاپ وتىرۋى كەرەك. قازىر ينفەكتسيا قاتتى ءورشىپ كەتە­دى دەپ كۇتپەسەك تە, بۇل ءبىزدىڭ قالىپتى ومىرىمىزگە اينالۋى ءتيىس», دەدى ا.تسوي.